2قسمت از حدیث 7قسمتی امام رضا (ع)را توضیح دادیم .این جلسه انشاا لله به شرح بقیه قسمتهای روایت می پردازیم . در قسمت سوم امام می فرمایند که من استحضن ولم یحضر فقد استحضر بنفسی کسی که دور اندیشی کند اما اهل پرهیز نباشد او خودش را مسخره کرده . وقتی می گوئیم دور اندیشی یعنی انسان به دور نگاه می کند به آینده نگاه می کند ملاحضات را در آینده مد نظر دارد .

حالا این اهداف چه اهداف دنیایی باشند و چه آخرتی بهر حال انسان دور اندیشی بهش تعلق می گیره یک موقع انسان در آینده دنیا جزیی را در نظر می گیرد که برای حفظ آن هدفی که در آینده در نظر دارد باید اهل پرهیز باشد .

مثلاًیکی می خواهد مقام سیاسی پیدا کند در مقام سیاسی باید خوش سابقه باشه . کسی که می خواهد موقعیت اجتماعی پیدا کند باید در موقعیت اجتماعی خوش سابقه باشد این باید ازالان پرهیز باشه تا به سابقه و موقعیت و مقام سیاسی یا اجتماعی که می خواهد بعداًبرسد لطمه وارد نشود .

امایک نفر به سابقه باشه بعدانتظار داشته باشه با او به عنوان یک آدم خوش سابقه برخورد شود مثل کسی که همه قبولش داشته باشند . این نمی شود اهدافی که باز عرض می کنیم باز در جنبۀدنیایی می تواند هدفش سیاسی باشد .

اگر کسی یک هدف سیاسی داشته باشد مثلاًتشکیل حکومت بدهد . یعنی چیزی که الان نیست . یعنی چیزی که الان نیست من می خواهم در آینده حکومتی تشکیل دهم برای تشکیل حکومت نیاز به سازماندهی ،تشکیلات مخفی ،کار سازی هست . من می خواهم در دل یک حکومت حکومتی دیگر ایجاد کنم که این حکومت را از بین ببرد . مثل حضرت امام که می خواست مثلاًبا وجودیکه در این نظام زندگی میکرد نظام جدیدی را می خواست ایجاد کند یا مثلاًائمه علیه السلام در زمان حکام جور بودند اما نظر داشتند چه بکنند قیام بکنند .

انقلاب بکنند در یک همچین شبرت سیاسی که ما می گیم حالا مثال امام وامت که ائمه رازدند فی نفسه دارم عرض می کنم نه این که حالا اونا مسأله دنیاییبوده ،مثال عرض می کنم هر کس حالا فرقی نمی کنه بخواهد یه همچین کاری را بکند این نیاز دارد که دور اندیشی کند .

یعنی از یه سری از این امور پرهیز بکند مثلاًراز داری بکند اسرارشرا مخفی نگه دارد بی نظم نباشد و خیلی از این موارد . بی جا حرف نزند و پرهیز بکند اهل پرهیز باشد تا به اون هدفی که می خواهد برسد ،یعنی رسیدن به اون هدف به سوی آفتهایی دارد که دوستان باید مواظب این آفتها باشند یا هدف آموزشی دارد می خواهد یک بهره برداری آموزشی بکند که یک عدهای را بسازد برای آینده ،عدهای رو چیزی را بهشون تعلیم بدهد .

این آموزش آفات دارد باید انسان مواظب آفات اون باشد تا اون آموزش از بین نرود و شخص بتواندبه هدف آموزش خود برسد مثلاًمی خواهم یک مطالب خاصی ،یه رشته خاصی را تعلیم بکنم باید بدونه که چگونه تعلیم بکنه اگر تر کیب کنه به چه مقدار ترکیب کنه که حتماًدر کارش چه می شود ،موفق بشود با یک هدف دنیایی.

مثلاًاین که می خواهد با شخصیتی ارتباط برقرار کند ،دوستی برقرار کند این هم یک هدفی است برای خودش .اگر کسی بخواهد دوستی را حفظ بکند یا دوستی را برقرار کند باید به هر حال چیزهایی راکه زمینه تنفر فرد مقابل را ایجاد می کنه انجام ندهد چه برای شروع دوستی و چه برای ادامه دوستی .

این می شود اهداف . الان کی اهل دور اندیشی است اما اهل پرهیز نیست ،اهل احتیاط نیست این شخص خودش را مسخر ه می کند در اهداف آخرتی شما چیزهایی را می طلبید در آخرت باید اهل چی باشید ؟ اهل پرهیز باشید در اهداف که من عرض کردم بعضی هایش در آینده به نظر میرسد بعضی هایش ،یعنی بعضی اهداف اینگونه هستند که ما نداریم الان اون رو تحصیلش نکردیم و به اون نرسیدیم و بعد می خواهیم برسیم به اون هدف.

گاهی وقتها هست نداریمش ولی برای همیشه نیازش داریم . دوصورت یه موقع هست من یه چیزی رو دارم اما این چیز را برای همیشه می خواهم یعنی برای دور لازمش دارم .20 سال 100 سال خیلی نیازش دارم مثلاًچی مثل سلامتی .

الان من سالم هستم . این سلامتیمو فقط برای الان نمی خوامش برای بعد هم می خواهم اگر آدم دور اندیش باشم باید چی کار کنم باید بهداشت را رعایت بکنم تا بیمار نشوم لااقل اون مقداری که دست خودم هست احتیاط بکنم در خوردن مثلاًیکی رومیبینی افراط می کنه شما همه جا اینطور هستی هرافراطی به یک محرومیتی محدود خواهد شد .

اینجا شخص چربی زیادمی خوره چند سال بعد دکتر کلاًاز چربی محرومش می کنه اونجا باید محرومیت بکشد چون اینجا سهم اون چربی چند سالش را هم خورده اونور بعدمحروم میشه از خوردن نمک یا پرخوری می کنه چند سال بعد مشکل درست می کنه .

گوشت زیادی می خوره مثلاًیه بیماری می گیری که دیگه هیچوقت نباید به طرف گوشت بره اینطوره هستش کسی که دور اندیش هست تعادل واحتیاط را چی کار می کند رعایت می کند این مثلاًمثل سلامتی مثال زدم براتون هدفی است که با ماست و می خواهیم برای همیشه نگهش داریم .

با یک دوستی الان برقرار هست ولی دور اندیشیم می خواهیم این دوستی روچکار کنیم برای همیشه نگهش داریم باید بدونیم که هر چیزی آفت دارد . لکلشیٍآفت برایهرچیزی یه آفتی هست باید مراقب باشیم البته بعضی از چیزها هم آفات دارند.آفت ندارند آفات زیادی بهشون تعلق می گیره ،اونها را انسان باید اگر می خواهد نگهش داره نعمتی خدا نصیبش کرده بارهاشده باما مثلاًگفتیم ای چه داران خوبی بود چه وضعیت خوبی بود کاش اون رو از دست نمی دادم .

این به خاطر چی بود به خاطر اینکه ما یه چیزی رو خدا نصیبمون کرد قدر ناشناسی کردیم از دستمون گرفته شد خوب عرض کردم در کمالات آخرتی هم همین گونه است در کمالات آخرتی شخص ،اون هم دور دیگه ،ولی یه دوری هست که ا ز دنیا یه خورده دورتر هستش .

هر جند در باطن این از دنیا نزدیکتر هستش . چون واقعاًقضیه این است که آخرت از دنیا نزدیکتر است .. نقد تر هم هستشبرخلاف تصور خیلی ها که تصور می کنند نسیه است ،نقد هستشهم نقد تر از دنیا ست هم نزدیکتر از دنیا ست.نقدتر یعنی چی؟نقدتر یعنی اینکه انسان در دنیا وقتی پیوند به آخرت می خوره اگر بهش ظهور می کنه در روح او و همین الان کسبش می کنه همون رو .اختلاف توبه می کنه وقتی خیال خلافکاری و گناه و مفسله را در خودش دور کند نتیجهاش همانجا ظهور می کند وای نمی ایستد تا در آخرت یه چیزی به انسان بِدن .

همانجا خودارین پیدا می کنه خیلی خوب که خدا بهش عطا می کنه . روحی که یک نفر اهل آخرتی دارد و آرامش و نشاطی که یک نفر آخرتی دارد اهل دنیا اینگونه نیست نداره وهم نزدیکتر از دنیا ست به خاطر اینکه ما می گوئیم دنیا دور بینی یا دور اندیشی در بارۀدنیا اگر حالا نگیم بیست سال دیگر ازدواج کردم چی کار کنم . بچه دار شدم چه کار کنم نوه و نتیجه دار شدم چه کار کردم فارغ التحصیل شدم چی کار کنم.

آن حقیقت قضیه این هستش که اون مشکوک . بعضی معلوم نیست من بهش برسم . در حالیکه مرگ چی هستش مرگ هر لحظه ممکن از راه برسه فرا بگیرد یعنی اینکه مابیایم بگیم که احتمال کدومشون بیشتر هستش ،بگیم کدومشون زودتر مارا فرا می گیرد حال احتمال اینکه مابرسیم مثلاً70 سالگی یا اینکه الان میمیریم . مرگ هر لحظه با هر بهانهای ممکن است پیش بیاید .

اما اینکه آیا ما به اون سن برسیم لازمش این است که ما آفتهای زیادی که ما را تهدید می کنه چی کار کنیم رد بکنیم تا به اون سن برسیم

خوب حالا از باب اینکه نتیجه ای که ما دقیقاًمطابق میلمون هست می خواهیم بهش برسیم مثلاًبهشت اگر میلمون باشد اگر غیر از بهشت باشد آخرت که نقدش در دنیا است و منظورم خداوند تبارک وتعالی است یعنی اگر خالصاًخدا را بخواهد خدا نقد هست در این دنیا احتیاجی نیست که صبر کند آخرت خدابرسد چنانچه در آخرت این طرز از دست دادن نیست ،انسان مطمئن که گرفتهنگهش می داره همیشه برایش ماندگار است . اما خدا در دنیا هم نقداست یعنی انسان بی واسطه می تواند با خدا ارتباط برقرار کند .

همیشه در محضر خداهستش وهر وقت هم بخواهد می تواند در اختیار خدا باشد .لذا نیبینیم که خیلی هم زود تحصیل میشد انّالواحل علیک غریب مسافه امام سجاد (ع)فرمود دعای ابوحمزه است عرضمیکنه که مسافر به سوی تومقصدش خیلی کوتاه هستش غریب مسافه زیادنمی خواد راه بره . خوب به هر حال اگر ما چیزی در آخرت مد نظرمون باشه بخواهیم بهش برسیم صرف نظر از اینکه اون در دنیا هم ظهورش داره .

همانطور که عرض کردم به هر حال از این جهت ماباید چی باشیم اهل احتیاط باشیم ما می گیم این زندگی ابدی داریم در این زندگی ابدی اگر بخواهیم به صورت خوش و زیبا به طور ابدی زندگی بکنیم به چیزی نیاز داریم اون چی هستش قلب سالم هست انسان قلب سالم یعنی روح سالم تهذیب می کنه و عرضه کردند اگر کسی روح سالم تهذیب کرد برای ابد چی هستش در سعادت و نعیم و خوش به سر می برد .

خوب وقتی این تهزیب زمینی شده یا من مطلوبم هست یا مطلوبم نیست اگر مطلوبم هست باید اهل احتیاط باشم وقتی می خواهم یه همچون سلامی را تهزیب کنم باید چی کار کنم . سلامت دشمن داره آفتهای زیادی داره بیماریهای زیادی سلامت را تهداید می کند من باید اهل پرهیز باشم نمی تونم بیگدار به آب بزنم بی احتیاط باشم یله ورها باشم اعلم امام باقر (ع)لا انّه لاعلمت طلب سلامةو لا سلامةبه سلامة قلببدان هیچ علمی مثل طلب سلامت نیست و هیچ سلامتی بالاتر از سلامتی قلب نیست هیچ با و سلامتی بالاتر از سلامتی قلب نیست اگر عمر مطلوب من بودید همچین سلامتی ابدی مطلوب من بود اینجا باید چی کار کنم اهل احتیاط باشمخوب اهل احتیاط باشم یعنی چی ،یعنی این که مواظب آفتها باشم آفتهایی که اون سلامتی رو چی کار می کنن لطمه می زنن اولاًببینیم بیمار هستم یا نیستم بیماری شناس خوبی باید باشم مطالعه کنم که چه خصوصیاتی چه چیزهاییبیماری است اون رواز خودم دور بکنم تا آنجا که می توانم یا توبه کنم ازشون و اگر با مجاهده است باید مجاهده بکنم و بیماری را از خودم دور بکنم به هر حال مداوا باید بشم ومواظب باشم یک سلسله بیماریهاکه ندارم به اونها دچار نشم .

اینها را هم باید بشناسم یعنی باید آفت شناس خوبی باشم این مهم است ما آیا بی توجه آفات یعنی بدون احتیاط بون پرهیز گاری می تونیم قلب سالم تحصیل بکنم مطلقاًجوابش منفی هستش.انسان نمی تواند بدون احتیاط بدون پرهیزگاری سلامت را تهذیب بکند سلامت جسم مثل سلامت روح در آخرت . این رو نمی تونه تحصیل بکنه . یعنی با بی احتیاطی با سلامت ساز گاری نداره تهدید یک گوهری که آفتها و دشمنان زیادی داره به راحتی میسور نیست .

بگم خوب نه من می افتم تو کار خیر تو عبادت درس ،کار خیرت انشالله تحصیل بشود جدای اینکه در کار خیر در عبادت در کار محلی در آشنایی با دین انسان می افتد باید یه فعالیت جدا از اون هم داشته باشد و اون توجه به آفات ها هستش .

یعنی گناه شناس خوبی باشد آفت شناس خوبی باشد گناه شناس که می گیم شبی هستش یعنی اول وقتی که می گیم گناه شناسی برای یه مبتدی این هستش که مثلاًدروغ نگه فعل حرام رو مرتکب نشه مثلاًاین. اما وقتی انسان یه مقدار رشد می کنه و جلوتر می اید می بیند که نه خیلی از گناهان هستن که ظاهراًگناه نیستند چی شدند اینها ،اینها اون زشتیها وپلیدیها هستند که صور مقدس به ما غالب می شوند توسط چی به ما غالب می شوند توسط دشمنانمون توسط انفسمون به ماغالب میشه .

باید بشناسیم ریا خیلی مخفی هستش اون را باید بشناسیم . تکبر،بخل مخفی هستند باید بشناسیش ازش دوری بکنیم . یواش یواش هی وقتی لطیف می شیم با بیماری بیشتر آشنا میشیم خاستر میشیم روح یعنی لطافت بیشتر ی پیدا می کند هی نسبت و نورانیت بیشتری پیدا می کنه .

نسبت به تاریکی نسبت به خشونت نسبت به بی لطافتی وزمختی آلودگی حساسیت بیشتری نشان می ده .

علی (ع)فرمود:اجتناب السیئات اولی من اکتساب حسنات دوری کردن از گناه بالاتر و مهمتر از اکتساب حسنات و کار خیر هستش . شما قبل از اینکه مشغله خیری بدست بیاری مشغول کار با ثواب و خیری بشی آفتهای اون را بشناسی . حالا یا همان اونو یا هم چیزهایی که در آینده ممکن است پیش بیاید .

به موقع است انسان وارد یک کار مقدس می شود اما آفتهای اون کار مقدس را نمی دونه مثلاٌمی گه خوب کار علمی ثواب داره دیگه اهل علم بشیم دیگه ثواب داره مثلاًمشغول طلبگی می شیم اما طلبگی یه خصوصیاتی داره که انسان تا وقتی نیست اون آفتها سراغش نمایند اما وقتی رفت توش آقتهایش را هم با خودش می آورد اگر کسی قبلاًخودش را آماده نکرده باشد آفتها محاصرهاش می کنند .

یه دفعه متوجه میشه که اِحسود یه دفعه متوجه میشه متکبر شده اِاوج گرفتش ناسپاس شده بی ادب شده بعد زمین خوردهیعنی فقط این نیست که من برم یاد بگیرم اینم خوب هستش یادبگیرم ثواب داره بلکه باید ثواب کنیم ولو ثواب داره خوب هم هست سفارش سشده من دقت می کنم که چی آرایش من به این صورت مقدس فرد در استحقاق شیطان قرار نده خلاصه دل ما وروح ما مارو پس اگر کسی دور اندیش باشد جلوتر آفتها را می شناسد که وقتی رفت جلو مرحله به مرحله جلو دچار آفتها خدا نکرده نشود . لذا حضرت فرمود کسی که دور اندیش است اما اهل پرهیز نیست