در ادامه جلسه گذشته در مورد فضیلت تحصیل علم دین، چند بخش را خدمت تان عرض می کنم یکی در باره مرگ کسی است که عالم است مرگ عالم. از نبی اکرم صلی الله علیه و آله و سلم نقل شد که فرموده که موت عالم ظلمته فی الاسلام لا تُصَدُ مَختَلَفَ لیلُ و النهار مرگ عالم رخنه ای در اسلام است ضربه ای در اسلام است، رخنه سوراخ، که هرگز جبران نمی شود تا زمانی که شب و روزی است. یعنی هرگز مرگ عالم در اسلام جبران نخواهد شد. باز حضرت در یک جای دیگر فرمودند موت عالم مصیفه لا تجبر مرگ عالم مصیبتی است که جبران نمی شود.و قسمت هایی دارید آخر می فرماید و موت قبیله ایسر من موت عالمٍ مرگ قبیله یک راحت تر است از مرگ یک عالم. اینقدر عالم در اسلام اهمیت دارد. باب بعدی درباره نگاه به صورت عالم است فرمود که النظر الی وجه العالم عبادهٌ نگاه کردن به صورت عالم عبادت است. به صورتش انسان نگاه کند و در روایت بعد از خود نبی اکرم این روایت هم النظر علی وجه العالم حبه له عباده نگاه کردن به صورت مومن از روی محبت عبادت است خیلی مهم است این. که انسان اینطوری هم است که دین پیش می رود توجه مردم به علمای شان و بزرگداشت علمای شان، که علما هستند که در مقابل شان استکبار می ترسند. علمای ربانی علمای بزرگ و خوب، کسانی هستند که تمام دشمن از آنها می ترسند هر چقدر علما تکریم شوند دین قوی تر می شود. داستانی شهید دستغیب در کتاب مظالم شان نقل کرده می گوید یک بنده خدایی فوت کرد آدم خیلی خوب و متدینی بود بعد از مدتی آمد خواب یکی از دوستانش، بعد گفت دیدم جایش خیلی خراب است در عذاب است این بنده خدا با اینکه فرد خوبی هم بود گفتند که آقا چرا اینطوری شد چرا در عذاب قرار گرفتی سه تا دلیل آورد که چرا من با اینکه آدم خوب و مومن و متدینی بودم چرا در عذاب قرار گرفتم، یکی از آنها این بود که من نسبت به عالم محل مان پیش نماز محل مان ادب را رعایت نکردم راه می رفتم با او جلوتر از او حرکت می کردم و این بی ادبی نسبت به عالم برای من گران تمام شد. خیلی مهم است که انسان احترام علما را داشته باشد بخصوص اگر آن عالم به هر حال معلم انسان باشد می رسیم به تعظیم معلم آنجا توضیح خواهم داد. روایت بعدی از پیغمبر است یک سوالی هم از امام صادق علیه السلام سوال می کنند که من دوتایش را می خوانم عن النبی صلی الله علیه و آله و سلم ان نظر فی وجوه العلما عباده؟ سئل جعفر بن محمد، الصادق علیه السلام عنه فقال هوالعالم الذی اذا نظرتَ الیه ذکرکَ الاخره و من کان خلاف ذالک فنظر الیه فتنه نگاه بر صورت هر عالمی، آن عالمی است که وقتی نگاهش می کنی یاد آخرتت می افتی، اگر این طوری نبود نگاه کردن به صورت او نه تنها عبادت نیست بلکه فتنه است چون انسان هر مقدار علمای آخرت را علمایی که انسان را به یاد آخرت می اندازد علمای معنوی را تکریم کند، به جاست و جا دارد و برعکس هر مقدار علمای دیگر مورد تکریم قرار بگیرند جبهه ی دیگری را تشکیل می دهند علیه علمای غیر آخرتی، علمای که اهل دین و آخرت نیستند جبهه ای تشکیل می دهند به خاطر اینکه قدرت پیدا می کنند علیه دین. نه اینکه شما یک پزشک را تکریم نکنید یک فیزیکدان را تکریم نکنید یک شیمی دان را تکریم نکنید نه آن تکریم سر جای خودش. اما دقت کنید که احترام اینها اکرام بی دینی محسوب نشود حواسمان باشد که ما علم را اکرام کنیم.

روایت بعدی است که باز سفارش شده به ماها که علم را یاد بگیرید، که قبلاً خواندم، باز می خوانم لو علم الناس ما فی طلب العلم لطلبوهوا بسفک المجج و خوض الجج، امام صادق علیه السلام امام علیه السلام نیز چنین چیزی را فرموده اند، اگر مردم می دانستند علم چیست آن را هر آینه حتماً دنبالش می رفتند حتی اگر به خون دل خوردن باشد و فرو رفتن در گرداب ها. اگر می فهمیدند که در علم چیست، چه چیزی گیرشان می آید، اطلب العلم فانه سبب بینکم و بین الله عزوجل از نبی اکرم صلی الله علیه و آله است علم را بجویید که آن سبب واسطه بین شما و الله است. یادتان است که جلسه گذشته عرض کردیم که خداوند هیچ عملی را بی معرفت از کسی قبول نمی کند شش گروه داریم می برد جهنم خداوند یکی اش افراد جاهل است. معدنُ الشرّ ریشه شر یفسد المعاد، جهل تباه می کند آخرت را، ولی برعکس عالم نه، علم وسیله و سببی است بین شما و خدای عزوجل. باز می خوانم ببینید چقدر در این باره سفارش شده. این کان فی ما وضع لقمان ابنه انه قال له، این را امام صادق علیه السلام از قول لقمان حکیم می گوید یک سوره ای داریم در قرآن کریم به نام لقمان که خداوند تمام سفارش هایی را که به لقمان به فرزندش کرده از قول لقمان می گوید یعنی حرف های خدا اینجا شده حرفهای لقمان. لقمان حکیم. پیغمبری را خدا به اوداد ولی لقمان نپذیرفت. داریم که با حضرت داود علیه السلام خیلی دوست بودند می رفتند و می آمدند و حضرت داود علیه السلام گاهی وقتها به ایشان می گفت لقمان خوش به حالت تو پیغمبری را قبول نکردی و دردسر با مردم بودن را نداری این مسئولیت گردن ما افتاده اینکه موظفیم با مردم سرو کار داشته باشیم این لقمان حکیم به پسرش می گوید یا بنی اجعل فی ایامک و لیالیک و ساعاتک نصیبً لک فی طلب العلم فانک لن تجدله تضیعاً مثل ترکِه. این پسرم در ایام روزها و شبها ببینید حرف شب است روزها و شبها و ساعاتت نصیبی برای طلب علم بگذار هیچ ضایع کننده ای برای طلب علم جز ترکش وجود ندارد. هیچ چیز علم را بیشتراز ترک علم و مجالس علمی ضایع نمی کند. بالاخره فرمودند طلب العلم فریضه علی کل مسلم و مسلمه، طلب علم بر هر زن و مرد مسلمانی واجب است. نه فقط مردان، بلکه زنها. این خیلی مهم است طلب علم. نه اینکه زنت برود دانشگاه فیزیک بخواند زبان بخواند شیمی بخواند این نه. این علم غیر از آن علم است که به زن هم واجب است این علم دین است علم آخرت است. لذا نبی اکرم این حدیث خیلی مهم است دقت کنید در گوشتان باشد این. که ما یلقل الله سبحانه احدٌ الا بجهالت اهله و ولده، هیچ کس خداوند را به گناه بزرگتر از جهالت خانواده و فرزندانش ملاقات نکرده یعنی چی، یعنی حواستان باشد که درخانواده باید تعلیم و تعلم باشد مرد خانه موظف است علم دین را به خانه برساند. جلوی همسرش را نگیرد که برود یاد بگیرد. هم یاد بدهد و هم امکان یادگیری برایش فراهم کند جلوی همسرش را نگه ندارد که بخواهد علم دین یاد بگیرد زن را حبس کند در خانه و از فهمیدن جلوگیری کند بچه اش را نگذارد که برود مسائل دینی اش را یاد بگیرد بچه اش می خواهد برود زبان، پول می دهد می خواهد کامپیوتر یاد بگیرد می فرستد پول هم می دهد مدرسه و دانشگاه همینطور اما به محضی که بچه می خواهد برود مسجد درس بخواند می خواهد در هیئت برود جلسه علمی شرکت کند یک سره بچه را سرکوفت می زنند اذیتش می کنند نق می زنند اعصابش را خرد می کنند و مانع می شوند از اینکه برود. می گوید هیچ کس به گناهی بالاتر از این خدا را معصیت نکرده. و ملاقات نمی کند که نگذارد زن و فرزندش یاد بگیرند. یک ملاک خوب هم برای انتخاب همسر برای دوستان جوانم این است که با کسی انسان ازدواج کند که اهل فهم دین باشد. یا دین فهم باشد یا اهل فهم دین باشد لااقل علاقه به فهم دین داشته باشد سراغ کسی نرود که دین را نمی فهمد مسائل دینی حالی اش نیست مسائل زندگی از طریق دین را نمی داند. سراغ این طور افراد نروید. کسی که یا دین را خوب بلد باشد یا اینکه بتواند دین را یاد بگیرد فردا خواستی به او یاد بدهی تغذیه پذیر باشد یاد بگیرد. نه اینکه هیچ چیز نداند نه از تربیت دینی بچه بداند نه از مسائل اخلاقی بداند نه احکام را بلد باشد نه نمازش را درست انجام دهد نه روزه اینها به درد ازدواج نمی خورد همانطور که شما اگر خانواده تان را در جهالت نگه دارید با گناه بزرگتر از این خدا را ملاقات نمی کنید به قول پیغمبر صلی الله علیه و اله و سلم اگر همسری هم انتخاب کنید که او هم اهل دین و اهل فهم دین نباشد همسرتان بچه تان را همانطوری بار می آورد می شوید یک خائن به تمام معنا. انسان حتی همسر هم که می گیرد باید همسرش تعلیم بدهد یا امکانات تعلیم را برایش فراهم کند برود جای مطمئنی مسائلش را یاد بگیرد نفهم نباشد نسبت به مسائل دینی و الا همسر مبارکی نیست همسری که اهل دین و فهم دین نباشد. لذا می گوید طلب العلم علی کل مسلم و مسلمه هرمرد مسلمان و زن مسلمان مثلاً همسران شان خواهران شان برادران شان مسائل دینی را یاد بگیرد مرد یک سره از زن انتظار داشته باشد کار کند اگر خواست یک ذره مطالعه کند مثلاً سخنرانی از طریق تلویزیون یا رادیو تعقیب کند نگذارد و هی خودش را تحمیل کند بیا شام ما را بده چای ما کو پس، هی تحمیل کند خودش را و نگذارد که اینها مسائل انسانی خود را یاد بگیرند. به هر حال سعی کنید عزیزان هم خودتان انس بگیرید با آموزش دین و با مطالعه کتاب های دینی و هم در خانواده تان تا می توانید بسط دهید چه از طریق نوار یا کتاب یا از طرق دیگر. وقتی می فرماید فریضه یعنی چی، یعنی واجب یعنی ترکش حرام می شود. ترکش حرام است و حرامی هم است که منشأ بسیاری از حرام های دیگر خواهد شد بخصوص جوان سفارش خیلی شده جوانی که اهل یادگیری دین و مسائل دینی نباشد وقت نگذارد این به حرام های زیادی دچار خواهد شد، مواظب باشیم خدای نکرده در این ورطه خطرناک نیفتیم ما به آموزش دین تا آخر عمرمان نیازمندیم هیچ موقع خود را بی نیاز ندانیم و ارتباط مان را قطع نکنیم اینها نور دنیا و آخرت است نور دنیاست برای اینکه ما می فهمیم که چه کار کنیم در دنیا و وظیفه مان را انجام دهیم، و نور آخرت است زیرا همین نور و روشنایی اینجا یک زندگی خوب و روشن اینجا آنجا برای ما نور خواهد شد. در روایت داریم که نور قبر انسان است علم. برایتان امشب می خوانم، طلب العلم فریضه علی کل حال، در هر حالی واجب است انسان نباید وقتش را تلف کند شما در مسافرت چندساعته هستید چقدر خوب است که اگر امکان و پول انسان می رسد و دارد بعضی از دوستان ما همین کار را می کنند از مسیر های دور می آیند از این ضبط های واک من دارند می گذارند در گوش شان، میگویند ما دوتا نوار را گوش می کنیم. قم می خواهد آدم برود دو ساعت در راه است یاد می گیرد چقدر هم خوب است. وقت هم تلف نمی شود طعامش هم عبادت است. در هرحالی می فرماید واجب است. مثلاً جبهه پیش آمد نگوییم که حالا وقت جنگ است وقت علم نیست نه در جبهه هم باید تعلیم و تعلم باشد در خط مقدم. مرحوم آیت الله خوانساری رحمه الله علیه که در جنگ عراق و انگلیس شرکت می کند آیت الله بود مرجع تقلید بود خط مقدم هم بود آنجا جنگ می کرد تفسیر هم می نوشت کسی نگوید جنگ با علم جوردر نمی آید. در جنگ بود که طرف از امیرالمومنین در مورد توحید سوال کرد حضرت در همان حال جنگ ایستاد جواب سوالش را داد. بگویی آقا الان چه وقت سوال است حضرت فرمود اصلاً ما داریم می جنگیم برای همین می جنگیم که بسط دین باشد ما برای توحید می جنگیم. بعضی از دیگران اشتباه می کنند فکر می کنند تا وقتی بیکارند مجردند سربازی ندارند خوب است در این مجالس شرکت کنند ازدواج که میکنند اصلاً این طوفان زندگی تمام تومار اینها را می پیچد خوب شما که ازدواج هم کردی باید بیشتر بدانی مسائل ازدواج و مسائل زناشویی خیلی دقیق است باید انسان بداند چون ازدواج کردی اتفاقا باید بیشتر بفهمی تا ازدواج می کند می بینی که طرف برید. دیگر در مجالس نمی آید دانشگاه قبول می شود فکر می کند که اگر فیزیک شیمی یا پزشکی یا هر چیزی قبول شده این جبران می کند نه می شوید عالم به دنیایی که جاهل به آخرت است. خوب این هم ضرر دارد. پیغمبر فرمود خداوند از هر عالم به دنیا و جاهل به آخرت بدش می آید دشمن می دارد. شما هر کار دیگر بکنید طلب العلم به این معنای مذهبی خودش آموزش مسائل دینی اعتقادات اخلاقیات و احکام فریضهٌ علی کل حال. نباید هیچ حرکتی هیچ شأنی از شئون زندگی انسان او را از آموزش دین باز بدارد اگر باز داشت باخته. هیچ شأنی شما را از آموزش دین جدا نکند ما برای این زنده هستیم. طالب العلم بین الجهال کالحی بین الاموات رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود طالب علم در میان جهال، کسی اهل علم است می رود مسائل را یاد بگیرند طالب هستند طالب علم هستند در جستجوی علم هستند می گوید نسبت اینها در بین افراد جاهل که نمی روند مسائل را یاد بگیرند مثل زنده است در مقابل مرده. در روایت هم داریم الجاهل میتٌ و ان کان حیاً جاهل مرده است حتی اگر زنده باشد. العلما باقون ما بقی الدهر فقط علما هستند که باقی هستند تا زمانی که روزگار باقی است. عالم زنده است الاعلم حیات و الجهل موتٌ علم حیات است و نادانی مرگ. برای همین فرمود طالب علم در بین جهال، یک خانواده جاهل، یک محله جاهل، یک کلاس جاهل حتی به همین مسائل دینی، می گوید این مثل یک زنده است در مقابل بقیه که مرده است. بقیه مرده اند. چرا مرده اند چون عرض کردم حیات انسانی انسان به دین بستگی دارد. دین آمده که حیات انسانی انسان را تضمین کند و انسان را به حیات انسانی احیا کند. کسی که دین را نمی شناسد حیات انسانی هم نخواهد داشت. ولو در رشته های دیگر متخصص باشد او مرده است. اذا جاء الموت لطالب العلم فهو علی هذه الحالَ مات و هو شهید نبی اکرم صلی الله علیه و آله و سلم، می فرماید موقعی که مرگ برای طالب علم بیاید و او در حال یادگیری باشد مرده است در حالی که شهید از دنیا رفته. من طلب العلم فهو کصائم نهاره القائم لیله جسائم نهارٌ ان باب من العلم یتعلمه الرجل خیره ان یکون له ابوقبیس ذهبً فانفقه فی سبیل الله از نبی اکرم، هر کس که طلب علم کند مثل این است که تمام روز را روزه بوده و تمام شب را عبادت کرده و اگر کسی برود علمی از علم را یاد بگیرد برای او بهتر از این است که از کوه ابوقبیس، کوه ابوقبیس کوهی است در اطراف مکه، که به اندازه این کوه طلا داشته باشد و همه را انفاق کند در راه خدا. برود یک چیزی یاد بگیرد برایش بهتر است برای دنیا و آخرتش بهتر است. من طلب العلم تکفل الله برزقه، از نبی اکرم: هر کس به دنبال علم برود خداوند رزقش را تکفل می کند یعنی می رساند رزقش را برای طالب علم. طالب علم را لنگ نمی گذارد. طالب العلم طالب الرحمه طالب علم طالب رحمت است یعنی هر کس دنبال علم می رود دنبال رحمت هم است چرا دنبال رحمت است چون در خود روایت داریم اینجا یک روایتی بخوانم برایتان تفسیر این باشد فرمود ان طالب العلم یستغفر له کل شیء حتی الحیتان فی البحر نبی اکرم: کسی که می رود دنبال علم تمام موجودات عالم برایش استغفار می کنند و خدا هم قبول می کند حتی ماهی های در دریاها هم برای او استغفار می کند. برای همین هم است که طالب علم طالب رحمت است در واقع رحمت خدا را جلب می کند با شرکت در یک مجلس علمی. طالب العلم این خیلی عجیب است طالب العلم رکن الاسلام، طالب علم رکن اسلام است. پایه ی است چون اسلام بر اساس چه چیزی زنده می ماند؟ براساس علم است اسلام با علماست که زنده مانده اسلام بسته به وجود اینهاست برای همین فرمود اگر یکی از این رکن ها از بین برود هیچ چیز جایش را نمی گیرد. و یعطی اجرُهُ مع النبیین و اجرش همراه پیامبران داده خواهد شد.

این هم از پیامبر ص بود. باز در روایت بعدی از نبی اکرم داریم: من طلب الباب المن العلم لیحیی به الاسلام کان بینه بین الانبیا درجه فی الجنه کسی که برود دنبال علم که بوسیله آن علم اسلام را احیا کند درجه ی او با درجه انبیا یک درجه فقط در بهشت اختلاف دارند.

باب بعدی طالب العلم والجنه، طالب علم و بهشت، چه رابطه ای بین طالب علم و بهشت وجود دارد. اوحی الله الیه انّه من سلک مسلکاً یطلب فیه العلم سهلتُ له طریقاً الی الجنه نبی اکرم صلی الله علیه و آله و سلم، فرمود که خداوند به من وحی کرد که هر کس به دنبال علمی برود طریقی از علم را برای خودش باز کند من راه بهشت را برای او آسان خواهم کرد. این خیلی زیباست من کان اینها همه اش ارتباط های عجیبی است باید انسان فکر کند من کان طلب العلم کانت الجنه فی طلبه از نبی اکرم هر کس در طلب علم است بهشت هم در طلب اوست بهشت هم دنبال او می گردد. این آخرت و برزخ طالب علم است خداوند وحی کرد به موسی که یا موسی تعلم الخیر و علمه الناس فانی منور لمعلم الخیر و متعلمیه قبورهم حتی لا یستوحشوا لمکانه فرمود ای موسی خیر را یاد بگیر و به مردم یاد بده پس به درستی که من قبر معلمین خیر و شاگردانش را روشن خواهم کرد که اینها وحشت نکنند. تا اینکه از مکان خودشان نترسند. این درجه طالب علم است. روایت بعدی باب بعدی من خیلی سریع می خواهم این قسمت ها را تمام کنم. که وارد بحث بعدی شویم در این باره است که سفارش شده که کسی که چیزی را یاد می گیرد موظف است که دیگران را هم یاد بدهد. بعضی ها هستند که خیلی می دانند ولی برادرشان در خانه نمی تواند استفاده کند از او، پدر و مادر و خواهر و همکلاس شان از او نمی توانند استفاده کنند مثل جاهلان رفتار می کند. یعنی می داند جلسه هم رفته مطالعه هم کرده یک جایی هم که می نشیند هیچ فایده ای ندارد خیرش نمی رسد به دیگران. از همه بدتر این است که در مجالس گناه می نشیند و می داند که این نباید اینجا بنشیند و گناه دارد، این مجلس جای نشستن نیست ولی مثلی که هیچ چیز مثل اینکه مثل بقیه است دانستن و ندانستن کمکی به او نمی کند. که حالا می داند این گناه دارد اینجا جهنم است نبایددر جهنم بنشیند. این در واقع در روایت فرمودند این عالم نیست این همان جاهل است. چون علم را برای چی می خواسته یاد بگیرد برای این می خواسته که کمکش کند. یک روایت بخوانم در این زمینه، بعد برگردیم به مسأله تعلیم، فرمود که من تعلم العلم لغیر العمل فهو کال مستهزءُ بربه عزوجل کسی که برود علم را یاد بگیرد برای اینکه عمل نکند برای غیر عمل بخواهد نه برای عمل، برود یاد بگیرد و تأثیری هم در رفتار و عمل و اخلاق و منش اش در شناختن آلودگی ها و گناهان در دوری از گناهان تأثیری رویش نداشته باشد مثل این است که خدا را مسخره کرده باشد. پناه بر خدا از تمسخر خداوند. که انسان برود یاد بگیرد و قصدش عمل کردن نباشد قصدش آدم شدن نباشد. قصدش تحصیل سلامت قلب نباشد فقط برود یاد بگیرد وقت تلف کند. می گوید این مثل کسی است که خدای خودش را مسخره کرده است. این هشدار خیلی بزرگی است به همه ما، که وقتی جلسه ای را شروع می کنید قبلش را باید خودتان را آماده کرده باشید برای عمل، اینکه خدایا من می روم هر چه یاد بگیرم پیاده اش کنم توفیق بده، و نرود گناهش بزرگتر است باید برود. اگر نرود ترک واجب کرده به گناهان بیشتری دچار خواهد شد باید برود تا عمل هم کند. پیاده کنید. که خدای نکرده از مسخره کنندگان خداوند ما را محسوب نکنند ننویسند در نامه عمل ما.

فرمود اینها را باید یاد بدهید وجود انسان باید خیر و برکت داشته باشد و روشنایی بدهد یک حدیثی ما به یک نفر یاد بدهیم در روایت هم داریم. بگذار این را برایتان بخوانم قبل از اینکه وارد بحث شویم اگر کسی علمی را یاد بدهد به دیگران، ثواب کسی را دارد که به آن عمل کرده. از امام صادق علیه السلام است عَلِم الخیراً فله بمثله اجر من عمل به. هرکس خیری را یاد بدهد ثواب او ثواب کسی است که به آن عمل کرده باشد. اگر یک چیزی به یک نفر یاد بدهید و او هم به صد نفر یاد بدهد باز ثواب شان برای شماست اگر به هزار نفر هم یاد بدهد ثواب کارهای که آنها می کنند بدون اینکه از آنها کم شود آنها هم به ثواب اعمال شان می رسند بدون اینکه از عمل شما کم شود ثوابش برای گوینده است من عمل باب هدیً فله مثل اجر من عمله به و لا ینقض اولئک اجورکم شیا هر کس هدایتی را به دیگران یاد بدهد برای او ثواب کسی است که به آن عمل می کند و چیزی از اجر آن عمل کننده ها هم کم نمی شود خیلی مهم است یاد دادن. و قبل از یاد دادن مثل علی علیه السلام خودمان به آن عمل کرده باشیم.

خوب، دو سه حدیث راجع به این یاد دادن برایتان می خوانم، من الصدقه ان یتعلم الرجل علم و یعلمه الناس از صدقه است اینکه شخصی علمی را یاد بگیرد و به مردم هم یاد بدهد و در روایت بعدی فرمود که بالاترین صدقه این است که انسان افضل الصدقه ان یعمل المرئ علماً و یعلمه الاخا از بالاترین صدقه این است که شخصی علم را یاد بگیرد و به برادرش هم یاد بدهد. علم به دیگران زکات العلم تعلیمه من لا یعلمه زکات علم این است که به کسی که نمی داند تعلیمش بدهی. هر چیزی زکات دارد و زکات علم این است که به دیگران یاد بدهید البته به افرادی که سوء استفاده از علم می کنند نباید یاد بدهید. لذا امام صادق علیه السلام فرمود ان لکل شی زکات و زکات العلم یعلمه اهله علم را به اهلش یاد بدهید برای هر چیزی زکات است زکات علم یاد دادن آن به اهلش است. و در روایت فرمود راجع به کسانی که بلدند و هیچ چیز نمی گویند و وجودشان بی خاصیت هست اهل تعلیم و گفتن نیست که ما اخذ الله الا اهل الجهل ان یتعلمه حتی اخد الله اهل العلم ان یعلمه خداوند پیمان نگرفت از جهال اینکه بروند علم را یاد بگیرند مگر اینکه قبلش از علما پیمان گرفته که شما یاد بدهید.

قبل از اینکه بفرماید طلب العلم فریضه علی کل مسلم فرموده فتعلیم العلم فریضه علی کل عالم. عالم باید تعلیم علم کند لذا امام صادق علیه السلام گفت نگویید که ما عمل نمی کنیم پس نمی گوییم، این هم یک حیله ی شیطانی است که ما می ترسیم عمل نکنیم حضرت صادق می گوید ان شاءالله می گوییم و ان شاءالله خودمان هم عمل می کنیم. اصلاً گفتن خودش تأثیر دارد عمل کردن انسان چرا می گویند شما ذکر را بلند بگویید لا اله الا الله طوری بگویید که خودتان بشنوید برای اینکه اثری که در شنیدن است در دانستن نیست. خود شما با صدای خودتان این را بشنوید تأثیر دارد در روح خودتان. گفتن برای خود شنونده شاید خیلی وقتها می شود که گفتن برای خود گوینده خیر بیشتری دارد تا برای شنونده. لذا فرمود قبل از اینکه از جهال پیمان بگیرد که یاد بگیرند از علما پیمان گرفته که یاد بدهند. فرمود اگر یاد بدهید علم تان هم اضافه می شود هر مقدار هم شما یاد بدهید برعکس هر چیز مادی علم اضافه می شود از جمله راه هایی که اثبات کردند انسان روح دارد و روحش مجرد است و مادی نیست همین است یک جمله ای است از علی علیه السلام که واقعاً معجزه است، کل وعاء یضیق بما جهل فیه الا هر ظرفی که در آن مظروفش را بگذاری پر شود دیگر جا ندارد، محدودیت نشان می دهد به آن چیز که در آن قرار می گیرد الا وعائ العلم مگر ظرف علم که که هر چقدر پر تر می شود وسیع تر می شود پس معلوم می شود اینجا که روح انسان مجرد است مادی نیست ماده هر چقدر بریزی در آن محدودیت نشان می دهد این اتاق پر می شود دیگر جا نیست اگر دو سه نفر دیگر بیاید اما روح انسان این گونه نیست روح هر چقدر یاد بگیرد محدودیت نشان نمی دهد انسان هیچ محدودیتی برای یادگیری ندارد. از راه هایی که علما اثبات کردند که روح انسان مادی نیست و مجرد است و با مرگ نخواهد مرد همین است که روحش وعا علم است ظرف علم است هر چقدر یاد بگیرد وسیع تر می شود اگر ماده بود باید محدودیت نشان می داد. فرمود هرچقدر یاد بدهید بیشتر خودتان یاد می گیرید.

اعون الاشیا علی تزکیه العقل التعلیم، کمک کارترین چیز برای اینکه انسان عقل خودش را تزکیه کند این است که تعلیم بدهد. اهل تعلیم باشد. عقلش صاف می شود. روشن می شود. کل شیئٍ این روایت را هم بخوانم ینقض علی الانفاق الا العلم. هر چیزی کم می شود در دادنش، در انفاقش مگر علم، علم را هر چقدر انفاق کنی زیاد می شود. بیشتر می شود. آخرین باب را بخوانم بس است برای امشب.

درمورد این است که انسان نباید چیزهایی را که می داند کتمان کند هدایتی را که می داند کتمان کند به علم نباید خیانت کند مخصوصاً بعضی وقتها بعضی ها می دانند در مجلس های حرامی هم می روند می دانند که باید بگویند علم شان را نباید مخفی کنند بگویند آقا اینجا گناه دارد این حرام است اینجایی که شما نشستید جهنم است غضب امام زمان علیه السلام است خون به دل امام زمان می کنید شما اینجا نشستید ملائکه لعنت تان می کند بوی گند تان ملائکه را اذیت می کند این نامه عملتان ضبط می شود به دست امام زمان می رسد خداوند شاهد تان است. هیچ چیز نمی گوید. لال، گناهکارها و مریضها و جاهل ها را آگاه نمی کند که آنها متوجه شوند نکنند. آلوده نکنند خودشان را، خیانت به خودشان نکنند دل امام زمان را خون نکنند. دل پیغمبر را خون نکنند. غضب خدا را برای خودشان نخرند. هیچ چیز نمی گوید. خواندیم در مباحث امر به معروف و نهی از منکر کسی می داند و امر به معروف و نهی از منکر نمی کند این یک مرده ای است بین زنده ها. یک مرده است. اگر بدانید یک جا بمب است چه گناهی دارد، یک جا خطر زلزله و آوار ریختن و خطر آتش سوزی است خطر حیوان درنده است به دیگران نگویید چه گناهی دارد؟ خطر معنوی که شدیدتر است خطر روحی که با ابدیت شخص بازی کردی با ابدیت خانواده بازی کردی با ابدیت زن و بچه و فامیل بازی کردی با ابدیت دوستانت بازی کردی برای همین فرمود اگر کسی کسی را گمراه کند گناه است گمراهی همه مردم جهان را برایش می نویسند من قتل النفس ... آیه قرآن است این، امام صادق علیه السلام فرمود هر کس یک نفر را گمراه کند گناه گمراهی همه مردم را برایش می نویسند همانطور که اگر یک نفر یک کسی را هدایت کند ثواب هدایت همه مردم جهان را برایش خواهند نوشت. انسان نباید علم و نورش را مخفی کند اسلحه اش را نباید دریغ کند از خودش و دیگران. ان الذین آیه قرآن 159 بقره ان الذین یکتمون ما انزلنا بینات ... فی الکتاب اولئک یلعنهم الله و یلعنهم الاعنون، کسانی که کتمان کردند آنچه که از بینات و هدایت ما برای مردم فرستادیم در قرآن یا کتاب های دینی دیگر کتمان کردند از مردم آنها کسانی هستند که خداوند لعنت شان می کند و تمام لعنت کننده ها هم آنها را لعنت می کند که یک نفر بداند و جلوی دیگران را نگیرد بگذار بروند بسوزند و آخرت شان را خراب کنند گناه کنند آلوده شوند واقعاً فکر کنیم که اگر یک جایی آتش سوزی باشد و انفجاری باشد نگوییم چطوری جواب وجدان و مردم و خداوند را بدهیم حالا همین را فکر کنید یک جا گناه و آلودگی باشد و همه سکوت کنند بتواند جلو را بگیرد و نگیرد، کاتِم العلم یلعنه کل شیئ حتی الحوت و الطیر فی السما نبی اکرم کتمان کننده علم لعنتش می کنند هر چیزی حتی ماهی در دریا و پرنده در آسمان او را لعنت می کند چون جهان را به مفسده می کشد چون زمین را به مفسده خواهد کشید. ما هر جنایتی هر فسقی هر ظلمی که در تاریخ دارد اتفاق می افتد عاملش علما بودند علمایی که علم شان را مخفی کردند نه جهال. علمایی که علم شان را مخفی کردند می دانستند حق با علی علیه السلام است می دانستند کی باید جانشین پیغمبر شود پیغمبر ده بار صد بار از آنها میثاق گرفت در خفا، که بعد از من این علی است، اما بعد از مرگ پیغمبر چه کردند با اینها. تا الان هر جنایتی که می شود تقصیر همانهاست. امام در وصیت نامه اش نوشته علمای اهل سنت باید قیامت جواب بدهند بیش از آنچه که ما در کتاب های شیعه داریم آنها در کتاب های اهل تسنن در باره ولایت علی علیه السلام و خلافت او حدیث دارند. این یک کتمان علم است که منشأ چه جنایاتی می شود هر چه که دارد الان در کشمیر می گذارد در افغانستان، در عراق، در لبنان، در بوسنی در آفریقا در هر جای دنیا در خود آمریکا و اروپا دارد می گذارد مال آن اولین گناه است آنی که علم را کتمان کرد آنهایی که علی علیه السلام رفت در خانه شان با حضرت زهرا، حضرت را سوار قاطر کرد و حسنین را دست شان را گرفت و در خانه اصحاب در می زدند می گفتند مگر پیغمبر نگفت یادتان رفت سه شب تمام حضرت رفت هیچ کس نیامد بگوید آقا این را پیغمبر گفته خلیفه است علم هایشان را کتمان کردند. این همه آیات راجع به علی علیه السلام آمده بود، همه کتمان کردند، که ما می دانستیم این آیه راجع به علی علیه السلام و خلافت اوست انما ولیکم الله و رسوله و الذین آمنوا و یقیمو... و هم راکعون ولی شما خداوند و رسولش است و کسانی که ایمان آوردند و نماز خواندند و زکات دادند در حالی که در رکوع بودند. خود علمای اهل سنت اذعان داشتند که این آیه در شأن علی علیه السلام است. پس کو، این کتمان علم ببینید به کجاها ختم می شود یک نفر در یک خانواده یک نفر برای یک برهه ای از زمان در یک مجلس و محفل دوستانه یک نفر علمش را کتمان می کند باعث هتک حرمت مومنین باعث هتک حرمت دین باعث گناه و باعث خیلی چیزهای دیگر می شود.

خیلی کار زشتی است که انسان خیانت به آگاهی خودش کند. ایما رجل اتی الله علما فکتمه و هو یعلمه و الله لقل الله عزوجل .... هر کس که خداوند برای او علمی را عطا کند او پنهانش کند در حالی که می داند و یادش است خداوند را در حالی ملاقات می کند که لجامی از آتش به دهان دارد. میدانست و هیچ چیز نگفت می فهمید اینجا جهنم و بیماری و آلودگی و رسوایی و عذاب است هیچ چیز نگفت گذاشت دیگران هم بسوزند و فاسد شوند و منحرف شوند و عمر شان تلف شود. من کتم علماً نافعا عنده الجمه الله .... هر کس علم نافعی که نزدش است را کتمان کند مخفی کند الجمه الله خداوند لجامی از آتش بر دهانش خواهد زد. من کتم علماً فکانه جاهل از علی علیه السلام است، به هر کس علمی را مخفی کند مثل این است که اصلاً نمی دانسته، چه فرقی می کند تو یاد گرفتی که بدانی و روشنایی بدهی ولی مثل نفهم ها رفتار کردی، مثل کسی که اصلاً هیچ چیز نمی دانست، اینجاست که شجاعت می خواهد که مرد گفتن باشد از هیچ کس نترسد پدر و مادر و جمعیت نترسد حرفش را بتواند بزند حرف حق را بگوید از هیچ کس جز خدا نترسد خصوصیت کسانی که اهل تبلیغ رسالت خدا هستند همین است الذین یبلغون رسالات الله و لا یخشون احدا کسانی که رسالت خدا را رسالات الهی را تبلیغ می کنند و از هیچ کس نمی ترسند از خصوصیات مبلغ این است که شجاع باشد و نترسد که بگوید آنی که خدا می خواهد مشرک نباشد که حالا من بگویم مردم چه کار خواهند کرد با من. من کتم مما ینفع الله فی امر الناس امر الدین الجمه الله یوم القیامه ... کسی که کتمان کند از آن چیزی که خداوند نفع رساند به وسیله آن در امر مردم و امر دین، خداوند در قیامت لجامی از آتش به دهانش خواهد زد. در امر دین اگر چیزی می دانید کمک کنید به مردم. یک تذکر به دوستان بدهم بخصوص دوستان بسیجی اگر هدایتی است فعالیت اسلامی است باید بیشترین کسانی که سعی در تبلیغ می کنند برادران بسیج باشند تبلیغ افکار، علم دین، مسائل دین، نسبت به این اگر کوتاهی کنیم گناه بزرگی کردیم. اگر بتوانیم ما پخش کنیم علمی را انتشار بدهیم علمی را هدایتی را و کوتاهی کنیم این گناه بزرگی است و الان در این حمله ای که دشمن به ما کرده بیشتر از هر چیزی دیگری ما احتیاج به اتحاد و همدلی و پشتیبانی همدیگر داریم.

والحمدلله رب العالمین.