اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله ربّ العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین و لعنۀ الله علی اعدائهم اجمعین من الآن الی قیام یوم الدین.@ بحثمان جلسه گذشته در مورد شخصیت دوراندیش به اینجا رسید که حدیثی از امیرالمؤمنین(ع) را نقل کردیم که(اَلحازِمُ مَن لا یَشغَلُهُ النِّعمَۀُ عَنِ العَمَلِ لِلعاقِبَه) شخص دوراندیش کسی هست که نعمت او را از عمل برای آخرت خودش مشغول نمیکند غافل نمیکند.@ در این باره توضیح دادیم که نعمتها ممکن است جذابیتهای زیادی داشته باشند و بخصوص که شخص مدتی از آن نعمت دور باشد در مورد خیلی از خواص امیرالمؤمنین(ع) خواص زمان پیغمبر، فرمود اینها بعد از پیغمبر به ثروتهای کلانی دست پیدا کردند.@ مثل همین خواص زمان خود ما که خیلیها هستند بعد از انقلاب در اثر ریاستها و مدیرتها و زد و بندها و فامیلبازیها و باندبازیها به مدیرتها و ثروتهای زیادی راه پیدا کردند که این ثروتها عموماً نامشروع بود و هست و بیشتر تسلط بر بیتالمال هست تا مال و ثروتی که توسط خود شخص به دست آمده باشد.@ علی(ع) میفرماید که اینها مثل شترهایی بودند که مدتها در بیابان تشنگی کشیدند و وقتی به آب رسیدند به قدری آب خوردند که از سیرابی ترکیدند بعضیها اینطوری هستند یعنی ظرفیت نعمت را ندارند تا نعمت به سراغشان میاید دنیا کمی به سوی آنها رو میکند اینها از حرکت جنینی خودشان در رحم دنیا به سمت تولد به آخرت غافل میشوند.@ و به جای تهیُه و آمادگی شروع میکند به بازی کردن با نعمت ور رفتن با نعمت و صاحب نعمت را فراموش کردن و حرکت به سمت صاحب نعمت را فراموش کردن به این مشغول میشوند به اینکه با نعمت بازی بکنند ظرفیت ندارند.@ پُست هست، مقام هست، ریاست هست، ثروت هست، شهرت هست، محبوبیت هست، سلامتی هست، بعضیها تا بیمار هستند خیلی خدا خدا میکنند همین که وضعشان خوب میشود شفا پیدا میکنند خوب میشوند میبینید که طغیان میکنند.@ بعضیها تا وقتی وضع مالیشان خراب هست یا ضعیف هست در خط هستند خیلی خوب اما همین که خودشان به یک ثروتی دست پیدا میکنند وضع مالیشان خوب میشود میبینید که طغیان میکنند.@ قارون را شما نگاه کنید مثالهای خوب در قرآن قارون هست که میاید چقدر التماس و دعا دارد که ثروتمند بشود وضع مالیش خوب بشود اما همین که وضع مالیش خوب میشود میگوید من این مالها را از طریق اطلاعات و علم خودم با توجه به تخصص و تجربه خودم کسب کردم وقتی موسی به دنبال این میفرستد که این سهم الهی را از مال خودش بپردازد مثل خمس و زکاتی که در اسلام هست میگوید شما دارید پول زور میگیرید.@ خیلیها هستند تا تقی به توقی میخورد وضع مالیشان خوب میشود دیگر سال خمسی بیسال خمسی، فراموش میشود سالهای سال ثروتاندوزی میکنند و با مال حرام به دیگران میخورانند و تشکیل نطفه میدهند و هزار کار دیگر میکنند با مال حرام با مال حرام به مکه میروند با مال حرام به کربلا میروند اما خبری از وجوهاتشان نیست.@ یعنی شما گمان میکنید که احکام اسلامی نقصی در آن هست اگر ثروتمندان یک امت به خاطر ثروتشان غفلت نکنند از خداوند تبارک و تعالی و از آخرتشان سهم خودشان را از خمس و زکات که باید بپردازند، بپردازند جامعه اسلامی اساساً در آن فقیر وجود نخواهد داشت امکان ندارد در جامعه اسلامی فقیر وجود داشته باشد این بیتقوایی هست مستی نعمت هست نعمت آنها را مست کرده آنها آخرت را فراموش کردند خدا را فراموش کردند به این وضعیت افتادند.@ خیلیها هستند در آنها اخلاق، تواضع، ادب، عبادت، مسجد، ارتباط با معنویت میبینیم به محض اینکه تغییری در زندگیشان داده میشود کافی است مثلاً خانهاش را از جنوب شهر ببرد بالای شهر میبینیم تمام شد ساقط شد بنده خدا هیچ ظرفیتی ندارد کافیست در کنکور قبول بشود یک رشته قبول بشود به دانشگاه راه پیدا بکند میبینیم که ساقط میشود اصلاً مسخ میشود از ذات خودش کاملاً غفلت میکند و وارونه میشود.@ یعنی فطرتی که در زمانی که این آقا هنوز کنکور قبول نشده بود یا هنوز خانهاش را جای دیگر نبرده بود یا هنوز سفر خارجی نرفته بود یا هنوز وضع مالیش خوب نشده بود یا هنوز رئیس نشده بود بر این شخص فطرت حکومت میکرد وقتی این مسائل اتفاق افتاد طبیعت حاکم میشود.@ یعنی اینها شناگرهای خوبی بودند آب گیرشان نمیامده که شنا بکنند حالا که گیرشان آمده چیزی از بقیه کم ندارند کمااینکه ما رفتارهای طاغوتمنشانه و طاغوتمآبانه زیادی را همان رفتارهایی که از رژیم گذشته سران رژیم گذشته میدیدیم در بعضی از مسئولین این نظام هم داریم میبینیم.@ همان روحیه نخوت و تکبر و ریز دیدن دیگران و توجه نکردن به مشکلاتشان، دزدیهای از بیتالمال به قول مقام معظم رهبری اشرافیگری از بیتالمال همانها سر جای خودش مثل آنها هست چه بسا اینها سالها خودشان زندان رفتند مبارزه کردند با رژیم گذشته به خاطر ظلم و بیعدالتیش ولی حالا که خودشان به حکومت رسیدند همین وضعیت هست.@ علی(ع) میفرماید(اِتَّقُوا سَکَراتِ النِعمَه وَ بَواعِقِ النِقمَه) از مستیهای نعمت و سختیهای عذاب بترسید در خطبه 151 نهجالبلاغه(اِتَّقُوا سَکَراتِ النِعمَه) از مستیهای نعمت و سختیهای عذاب و مکافات و کیفر بپرهیزید که گرفتار نشوید.@ به هر حال انسان باید دقت بکند که در محضر خداست اگر نعمتی هم دارد به او داده میشود از طرف خداوند داده میشود برنگرداند با این نعمت علیه خدا استفاده بکند و کارش را به طغیان بکشد و طاغوت بشود طاغوت یعنی کسی که طغیان کرده یعنی طبیعت علیه فطرت طغیان میکند.@ هر کس که طبیعتش علیه فطرتش طغیان بکند طاغوت میشود یعنی از مجموعه ولایتی خداوند و جبهه حق و نور خارج میشود پس ظرفیت باید در خودمان ایجاد بکنیم تا اگر نعمت به سراغ ما آمد از نعمت در جهت رسیدن به خود خداوند تبارک و تعالی استفاده بکنیم.@ در روایت داریم خداوند جوانی را که جوانی نمیکند دوست دارد یعنی نمیگوید من حالا جوان هستم به مستی جوانی و غفلت بگذراند و متقابلاً فرمودند جوانی که جوانیش را در انس با قرآن و معنویت بگذراند هرگز طعم جهنم را احساس و ادراک نمیکند.@ خوش به حال جوانی که جوانیش را و بهترین لحظات و قویترین لحظات عمرش را در ارتباط با خداوند تبارک و تعالی با رفاقت با محمد و آل محمد بگذراند اگر قرار است انسان رفاقتی هم داشته باشد رفیقبازی هم بکند جوانیش را اینطوری بگذراند کیف بکند اگر قرار است عیاشی و کیافی هم بکند یک عیاشی و کیافی فطری بکند.@ مثل بسیجیهای خودمان در زمان جنگ که بهترین جوانی را آنها کردند بهترین لذت را آنها بردند از جوانیشان خیلی خوب استفاده کردند چون پیوندش دادند با ابدیت و این برایشان ماندگار شد.@ در حدیث دیگری هست از امام سجاد(ع) نصیحت میکند به فرزندان آدم موارد مستی نعمت را حضرت میفرماید وای بر تو ای پسر آدم بدان که سنگینی پرخوری و رخوت و تنبلی برخاسته از انباشتن معده و مستی سیری و غفلت حاصل از قدرت از چیزهایی هستند که انسان را در زمینه عمل کُند و تنبل میکنند.@ یعنی غذا یک نعمت هست برایش، به جای اینکه از این غذا کمک بگیرد در راه آدم شدن خودش در راه حرکت موفق با غذا علیه خدا طغیان میکند یعنی سر سفره که نشسته چنان به پرخوری و تُخَمِه کردن شکمش میپردازد که همین پرخوری عامل غفلت او از آخرت میشود از خیلی از نعمتها میافتد.@ مستی شکم و رخوت و تنبلی برخاسته از انباشتن معده یعنی بعد از آن دیگر بیحال میشود نمیتواند که این شخص با کیاست و زرنگی به مسئله آخرتش بپردازد وقتی که پرخوری کرد همهاش میخواهد یک گوشهای بیفتد بخوابد بایستد مثل مارهایی که یک غذایی میخورند شش ماه میخوابند تا تحلیل برود.@ بشر هم یک ساعتهای زیادی از وقتش را صرف خوابآلودگی و رخوت و کسالت بخاطر پرخوریهایی که کرده یعنی با نعمت غذا درست برخورد نکرده به شهوت شکم پرداخته و قدرت غفلت میاورد از چیزهایی هستند که انسان را در زمینه عمل کُند و تنبل میکنند و ذکر خدا را از یاد او میبرند و از نزدیک بودن مرگ غافل میسازند.@ یعنی تو تاریخ تولد را گم میکنی دقت نمیکنی که قرار است متولد بشوی و یادت میرود که موقع تولد باید همه وسائل مورد نیاز برای تولد به مرحله بعد را با خودت ببری دیگر به آن فکر نمیکنی که تولدی داری و یک زمانی از این رحم در میایی وقتی به آنجا متولد شدی اگر تجهیزات لازم را نبرده باشی تولدت دیگر مبارک نیست شروع دردسر است شروع عذاب و سختی هست میاندازد.@ پس ضمن اعتقاد داشتن باید انسان به لوازم آن اعتقاد هم عمل بکند یعنی خودش را خسته و کوفته و سست و تنبل نکند که نتواند به وظائفش عمل بکند میدانی که اگر تو این مقدار غذا را بخوری میافتی نمیتوانی کار بکنی نمیتوانی نماز شب بخوانی فردا نماز صبحت قضا میشود.@ 12 شب شام میخورد آن هم چقدر مثل اشتباهی که در خیلی از هیئتهای ما میشود که از 9 شب ملت تا 12 ـ 1 به عبادت مشغول هستند تازه 12 ـ 1 سفره میاندازند میخواهند شام بدهند شام باید خیلی زود موقع مغرب یا قبل از مغرب صرف بشود و غالباً توصیه میکنیم به عزیزان که سعی کنید شام را قبل از مغرب یا بلافاصله بعد از مغرب آن هم مختصر چرب زیاد نباشد شیرین زیاد نباشد یک غذای معتدلی خورده بشود خیلی معطل نشویم.@ گاهی وقتها انسان به دلائلی مجبور هست دیرتر بخورد آن بحث دیگر است که انسان عذر دارد ولی وقتی در اختیار خودش هست باید این کار را بکند تا بتواند از طول شب و سحر و خیلی چیزهای دیگر استفاده بکند.@ یا بعضی از مسافرتها میدانی شما اگر بروی یا بعضی از تفریحات یا بعضی از خروجها یا بعضی از ارتباطات میدانی اگر این کار را انجام بدهی خیلی از شما وقت میگیرد خیلی شما را غافل میکند خیلی از شما نیرو میگیرد این کار را نکن حواست را جمع کن.@ یا پول دارد چون پول دارد وضعش خوب هست به ولخرجیهایی میافتد که مجبور است بعداً بیشتر کار بکند تا بتواند از این ولخرجیها داشته باشد همیشه بهترین چیزها را میخواهد برای خوردن و پوشیدن و مسافرت بهترین جاها بهترین وسیله بهترین چیز اینها همه از انسان نیرو میگیرد همیشه از انسان عمر تلف میکند.@ تا جایی که شخص گرفتار دوستی دنیا میشود گویی از مستی شراب دیوانه شده امام سجاد(ع) میفرماید میگوید انگار شراب خورده و دیوانه شده یعنی برخورد نامناسب با نعمت، مستی برای انسان میاورد مثل مستی شراب.@ آدم تا ادعا میخواهد بکند که من چنین و چنان هستم سر راه انسان میاید دنیا خودش را یک جایی نشان میدهد بها برای انسان میپردازد برای انسان قیمت میپردازد بعد میبینی که انسان همه شعارها و حرفها و عقایدش را کنار میگذارد به دنبال آن میرود وقتی زمینه برایش فراهم بشود به طغیان میرسد هنر این هست که انسان این نعمتها در اختیارش قرار داشته باشد و درست از آن استفاده بکند.@ یک آقای کارمندی چند وقت پیش آمد دفتر من میگفت که من یک کارمند معمولی بودم در اثر یک فعالیت اقتصادی یک ثروت زیادی در یکی دو سال گیرم آمده حساب کردم خمسش را آوردم بپردازم خیلی راحت 20 ـ 25 میلیون تومان پول گذاشت روی میز و رفت انگار دارد 50 تومان پول میگذارد خیلی معمولی و ساده گفت این مال من نیست مال من بوده باید میپرداختم.@ این شخص ثروت و نعمت سراغش آمده اما مستش نکرده چون ظرفیت داشته ما چقدر میخواهیم بها بپردازیم خدا را بفروشیم با کدام نعمت، آخرت را چطوری میخواهیم بفروشیم ابدیت را با چه قیمتی میخواهیم بفروشیم دنیا سروتهاش را جمع کنند فرمود(جیفَۀٌ وَ طالِبُها کِلاب) یک مرداری است و طالبش سگ است.@ فرمود به اندازه آب بز بینی بیشتر ارزش ندارد این دنیا است خیلی تعابیر عجیبی امیرالمؤمنین(ع) در مورد دنیا دارد شرابی که در کاسه سر خوک هست این در مقابل آخرت هست قرآن میفرماید دنیا در مقابل آخرت جز یک متاع قلیل چیزی نیست اصلاً بازیچه است(إِنَّمَا الْحَياةُ الدُّنْيا لَعِبٌ وَ لَهْوٌ) یک بازیچه است در مقابل ابدیت.@ حالا نعمت هم سراغ ما آمد ما با چه قیمت میخواهیم خدا را بفروشیم امام زمان را بفروشیم ارتباطاتمان را بفروشیم ابدیت را بفروشیم؟ لذا این را خیلی باید دقت بکنید غالب شما عزیزان من جوان هستید سر راه شما این مسائل خیلی قرار خواهد گرفت دنیا زیاد به شما رو خواهد کرد کم و زیاد، از الان انسان باید حواسش باشد خودش را بسازد.@ شما زبیر را نگاه کنید زبیر یک کسی نبود که آدم معمولی باشد وقتی کشته شد امیرالمؤمنین(ع) شمشیرش را گرفت و گریه کرد گفت خدا میداند که این شمشیر چه غمهایی را از پیغمبر برطرف کرد در همان جریان مظلومیت حضرت زهرا زبیر یکی از کسانی بود که هر وقت حضرت علی میگفت حاضر هستی بجنگی پای کار ایستاده بود سرش را تراشید با شمشیر میامد میایستاد میگفت من از شما و حضرت زهرا دفاع میکنم در مقابل دو تا خلیفه.@ ببینید سر از کجا درآورد طلحه، خیلی کسان دیگر، مگر الان در رژیم خودمان اینطوری نیست از مرجع تقلید شما بگیرید تا آیتاللههای دیگر و مجتهدین دیگر و مبارزین و مبارزین قبل از انقلاب و به قول خودشان یار امام، ببینید سر از کجاها درآوردند دقیقاً نقطه مقابل همه حرفهایی که قبلاً زدند و میزدند دارند راحت صحبت میکنند.@ دقیقاً همه اعتقاداتشان را از دست دادند میگوید جمهوری اسلامی به درد مردم نمیخورد حکومت اسلامی اصلاً به درد مردم نمیخورد مبانیش را در ولایت مفصل توضیح دادیم راجع به این قضیه، شما جمهوری اسلامی را بردارید چه چیزی میخواهید جای آن بگذارید حکومت چه کسی را.@ مقام معظم رهبری فرمود اگر شما به حکومت فقیه تن ندهید حتماً یا نظامیها و کودتاچیها را میخواهید یا سلطنتطلبها را میخواهید چه کسی میخواهد بیاید به شما حکومت بکند آمریکا میخواهد بیاید میگوید ما به این نتیجه رسیدیم که دین به درد سرمایهگذاری نمیخورد برای دین نمیشود سرمایهگذاری کرد پس شما برای چی میخواهید سرمایهگذاری کنید.@ مگر انسان یک موجود بریده از ابدیت هست که در مورد آخرتش و خداوند هیچ مسئولیتی ندارد. بخوانید در این کتابها و جزوات مطالعه بکنید ببینید چقدر راحت پا روی عقائد خودشان گذاشتند چرا؟ یک ذره چرب و شیرین دنیا خواص را قلقلک میدهد.@ دنیا وقتی بیاید به کسی هم رحم نمیکند پدر شهید، مبارز، آیت الله، سپاهی، بسیجی به هیچ کس رحم نمیکند نماز شبخوان، هیئتی، جبههای، آزاده همه را زمین میزند اگر آماده نکرده باشد شخص خودش را برای مقابله با او همه را زمین میزند الا ماشاءالله ما در تاریخ دیدیم صدر اسلام را مطالعه بفرمایید تاریخ انقلاب خودمان هم کم نبودند.@ خیلی انسان باید خودش را آماده بکند جوان باید با خودش ور برود باید یک مقدار با خودش مبارزه بکند جوان باید مبارزه با نفس را یاد بگیرد و در جوانی مشغول به مبارزه بشود و الا بعداً این بت نفس به قدری گردن کلفت میشود که به هیچ وجه زور ما به آن نخواهد رسید.@ الان هست که ضعیف هست و میشود نطفهها را در آن از بین برد یعنی برای همیشه یک طوری زمینگیرش کرد که بعدها هم که نعمتهای مختلف به سراغ ما میاید طغیان برای ما نیاورد.@ روایت بعدی(اَلحازِمُ مَن شَکَرَ النِّعمَۀَ مُقبِلَۀً وَ صَبَرَ عَنها وَ صَلی مَوَلیَّتاً مُدبِرَه) امیرالمؤمنین(ع) میفرماید دوراندیش کسی است که چون نعمتی به او رو کند شکر کند حواسش باشد که از خدا آمده سپاس الهی را به جا بیاورد که خدایا تو این را به ما دادی.@ (الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي هَدانا لِهذا وَ ما كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْ لا أَنْ هَدانَا اللَّهُ) خدایا شکر تو به ما این نعمت را دادی و هرگاه نعمتی به او پشت کند شکیبایی ورزد و آن را از یاد ببرد یعنی دیگر پشت سرش را نگاه نکند گرفته شده چون مؤمن اگر نعمتی از او گرفته بشود به ضررش نیست باخت نکرده چون ذخیره ابدیت و آخرتش میشود.@ اینطور نیست که اگر از مؤمن یک نعمت سلامتی ثروت یا یک چیزی از او گرفته شد باخت کرده باشد اینطور نیست میماند برای حیات ابدیش ضمن اینکه کفاره گناهانش هست ضمن اینکه درجات آخرتیش را بالا میبرد برمیگردد به آن به بهترین شکل برمیگردد.@ لذا میفرماید آدم دوراندیش یک کسی هست که جزع فزع نمیکند بیتابی نمیکند غصهدار نیست عقده نمیکند زمینگیر نمیشود اگر چیزی از او گرفته بشود بروید نمونه این جانبازهای ما را نگاه بکنید در آسایشگاهها در منازلشان ببینید چقدر روحیه قوی دارند این بخش را در بحث بلا و بعضی از مباحث مثل معرفت نفس توضیح دادم برای همین بحثهای مربوط به حزم هم بعضی از مطالبش را خدمتتان عرض کردم.@ پس شکر نعمت این جزء دوراندیشی است چون اگر کسی شکر بکند و بداند که از طرف خدا آمده توجهی به این داشته باشد مستی دیگر برایش نمیاورد میداند به او دادند و موقت هست هر موقع بخواهند میگیرند میداند که نعمت فتنه است.@ فتنه یعنی آزمایش، اگر به تو دادند بدان که در معرض آزمایش هستی یعنی اینطور نیست که داده باشند تو غنیمت گرفته باشی علی(ع) میفرماید مواظب باشید حکومت را غنیمت ندانید طعمه ندانید که حالا ما به این پست و ریاست رسیدیم ریاست و مدیریت طعمه نیست ثروت که طعمه نیست بدان که سراغت آمده و باید درست آن را برگردانی.@ حضرت در همانجایی که دارد این را میگوید، میگوید بدان که(اِنَّ عَمَلَکَ لَیسَ بِطُعمَه) حکومت برای تو یک طعمه نیست این را داشته باش بعد میفرماید مافوق این قدرتی که تو داری یک کسی هست که از تو حتماً حساب میکشد نسبت به کاری که کردی یک قیامتی هست یک حساب کتابی هست.@ پنجاه هزار سال قیامت طول میکشد برای اینکه به حساب کتاب همینها رسیدگی بشود جزئی با حوصله(كانَ مِقْدارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ) چه کسی دارد این حرف را میزند؟ همان که دنیا را آفریده در مورد آخرت و قیامت میفرماید یک روزش پنجاه هزار سال است روز قیامت فرصت زیاد هست که به کارهای ما رسیدگی کنند سر حوصله، پنجاه هزار سال برای پنجاه سال برای شصت سال نهایت برای صد سال میخواهند رسیدگی بکنند.@ لذا طعمه نیست غنیمت نیست که گرفتی حالا به ریاست رسیدی رأی آوردی پیروز شدی فلان جا منصوب شدی اینها غنیمت نیست اگر نعمتی به شما داده شد بدان که این مایه امتحان شما هست و چون شخص شکر میکند این را از خدا میداند متوجه این مسئله هست که این را خدا به من داده و میدانم این مایه فتنه من هست مایه آزمایش هست باید درست از پس آن بربیایم لذا مست نمیشود.@ اگر هم از او گرفته بشود یک مسئولیت از او برداشته شده میفرماید بنده من بیمار میشود حدیث خداوند تبارک و تعالی میفرماید در بیماری آرزو میکرد که اگر بیمار نبود چقدر عبادت انجام میداد چقدر کارهای خیر میکرد یکسره همهاش تمنای کارهای خیر دارد.@ میگوید ای کاش من مریض نبودم ای کاش بیمار نبودم این کار را میکردم میرفتم کربلا میرفتم مشهد میرفتم سینهزنی میرفتم عزاداری میرفتم کارهای خیر میکردم میفرماید به فرشتهها میگوییم این هر نیتی که دارد میکند برایش بنویسید و بیشتر از آنچه که نیت کرده برایش بنویسید همه را هم به او میدهیم.@ (نیَّۀُ المُؤمِنِ خَیرٌ مِن عَمَلِه) نیت مؤمن از عملش هم بالاتر هست لذا مؤمن نباخته اگر نعمتی از تو گرفته شد تو با این نعمت میخواستی چه کار خیری انجام بدهی هر کاری که نیت بکنی با این نعمت میخواستی انجام بدهی همه را خداوند تبارک و تعالی به شما خواهد داد لذا باختی نکردی دردسرت هم کمتر هست مسئولیت کمتری هم داری اگر حالا از شما نعمتی هم گرفت مسئولیت کمتری داری.@ البته این باعث نشود که یک موقعی یک کسی فکر بکند که اسلام طرفدار این هست که ما در رفاه و آسایش و نعمت نباشیم نه در روایات به ما تعلیم دادند که ما از خداوند سلامتی، رفاه، ثروت، طول عمر، آسایش، برکت را بخواهیم ضمن اینکه این را میخواهیم اگر یک موقعی حوادث منجر به این شد که چیزی را از دست دادیم دیگر ناراحت نشو.@ روایت بعدی(اَلحازِمُ مَن یُؤَخِرُ العُقُوبَۀَ فی سُلطانِ الغَضَب وَ یُعَجِّلُ مُکافاۀَ الاِحسان اِختِناماً لِفُرصَۀِ الاِمکان) شخص دوراندیش کسی هست که وقتی عصبانی میشود زود تصمیم به تنبیه نمیگیرد میداند فرصت هست اگر بخواهد تنبیه هم بکند میکند.@ چون موقع غضب انسان غالباً به اشتباه و افراط میافتد بحثش را مبسوط در هم بحث حلم گفتم و هم در بحث غضب معاد مراجعه کنید به این بحثها در مورد غضب مبسوط گفتم خیلی انسان باخت میکند که موقع غضب حرف بزند یا تصمیمگیری بکند نه حرف بزنید موقع عصبانیت و نه تصمیمگیری بکنید.@ چون حرف بزنیم از دایره افراط خارج میشویم انسان دیگر در دست خودش نیست وقتی عصبانی میشود به تعبیر خود شیطان میگوید موقع غضب در دست من مثل یک گوی میمانید هر طرفی بخواهم میتوانم شما را بغلتانم و بچرخانم در اینطور موارد انسان نباید خیلی حرف بزند و تصمیم هم نگیرد بعد خودش را سعی بکند به یک آرامش برساند در موردش فکر بکند خیلی هول نشود.@ فرمود دوراندیش کسی است که میداند غضب یعنی هول دادن شیطان، غضب یعنی افتادن در یک ورطهای که دیگر اختیارت دست خودت نیست آدم دوراندیش میداند که اگر این حالت به سراغش بیاید خیلی باخت میکند لذا خودش را تمرین میدهد که در آن لحظات تصمیمگیری جدی نکند حرف نزند و ارتباطش را در حین غضب برقرار نکند خیلی در آن لحظات باخت میکند این دوراندیشی است.@ میگوید الان حالت طبیعی ندارم غضب برای من مستی میاورد و در مستی من خیلی باخت میکنم لذا جلو نمیرویم میگوید بگذار حالم خوب باشد همچین مهیا باشد تا بخواهم تصمیم بگیرم در این زمینه، آدم دوراندیش کسی است که خودش را در دست شیطان مثل گوی اولاً نمیاندازد و اگر ببیند که غضب دارد به سراغش میاید و غضبناک شده این کنترل را دارد که تصمیم جدی در این زمینه نکند.@ (مَن یُؤَخِرُ العُقُوبَه) افراد را عقوبت نمیکند تنبیه نمیکند تا عصبانی شد دست به قلم ببرد تا عصبانی شد یک حرفی بزند تا عصبانی شد یک حرفی بزند تا عصبانی شد یک تصمیمی بگیرد در مورد طرف مقابل این کار را نمیکند.@ بعد در نقطه مقابلش(وَ یُعَجِلُ مُکافاۀَ الاِحسان اِختناماً لِفُرصَۀِ الاِمکان) عجله میکند در نقطه مقابلی که به تأخیر میاندازد در مورد تنبیه کردن عجله نمیکند در مورد تشکر از لطفهایی که دیگران به او کردند عجله دارد یعنی اگر کسی کوچکترین کاری برایش انجام بدهد حضرت میفرماید یا به همان نحو جبران کنید شما متقابلاً یا به بهتر جبران کنید یا حداقل اگر نمیتوانید به آن نحو جبران بکنید تشکر بکنید.@ این کار را که میشود کرد تشکر بکنید زود اقدام میکند به جبران محبتهای دیگران، عجله میکند چون شیطان تأخیر میاندازد برای کارهای خیر، روحیه تسویف در انسان ایجاد میکند حالا بعد نمیگذارد که ارتباطات برقرار بشود دو نفر در روابطشان به صلح و سلم و سلامتی و محبت برسند.@ میگوید بعداً برایش یک کاری میکنم بعداً تشکر میکنم یک کارت تبریک برایت فرستاد شما یک کارت تبریک متقابلاً سریع برایش بفرست یک هدیه برایت فرستاد میتوانی سریع یک هدیه برایش بفرستی به بهترین وجه کار خیری کرد شما سعی کنید جبران بکنید و تشکر بکنید.@ میفرماید که(وَ یُعَجِّلُ مُکافاۀَ الاِحسان اِختِناماً لِفُرصَۀِ الاِمکان) از فرصتی که ممکن شده و به وجود آمده این فرصت را مغتنم میشمارد و محبتهایی که دیگران به او کردند را جبران میکند. روایت بعدی از امیرالمؤمنین(ع) هست(اَلحازِمُ مَن جادَ بِما فی یَدِه وَ لَم یُؤَخِر عَمَلَ یَومِهِ اِلی غَدِه) آدم دوراندیش کسی هست که به آنچه که در دستش هست آن را به تو میبخشد زودتر میبخشد و کار امروزش را به فردا نمیاندازد.@ در روایت هم داریم وقتی مؤمن دست میکند در جیبش که یک کار خیری خرج بکند صدقهای بدهد پول را برای کار خیری مصرف بکند هفتاد شیطونک به دستش میچسبند کنایه از هفتاد توجیه هست توجیه وسوسههای مختلف به اینکه حالا خودت احتیاج پیدا میکنی از کجا معلوم طرف نیاز داشته باشد بگذار یک موقعیت بهتر بعداً خودت لنگ نمانی همینطوری توجیهات مختلف و نمیگذارد مؤمن دست در جیبش بکند و خرج بکند.@ میفرماید در کار خیر تعجیل بکنید الان در حال خوشی هستی نیت میکنی هزار تومان برای فلان کار بکنی میگوید این را عجله بکن(جادَ بِما فی یَدِه) بعداً از دستت میرود میگویی نداشتم حالا عیبی ندارد پنجاه تومان میدهیم یعنی از هزار تومان رسید به پنجاه تومان میگویی ندارم.@ من بعضی از آقایان یک موقعهایی میایند میگویند آقا ما ضمانت میکنیم برای فلان مورد پنجاه هزار تومان بدهیم بعد دو سه روز بعد میاید میگوید میشود اول برج بدهم بعد میاید میگوید قرضدار شدم میشود من به جای پنجاه هزار تومان 25 هزار تومان بدهم سر همین قضیه میشود پنج هزار تومان، پنجاه هزار تومان شد پنج هزار تومان، چون آن موقع که داشت و میتوانست بدهد نداد.@ (ما عِنْدَكُمْ يَنْفَدُ وَ ما عِنْدَ اللَّهِ باقٍ) آن که نزد شماست همه از بین میرود ولی آن که نزد خداست باقی میماند برای چه کسی داری سرمایهگذاری میکنی؟ برای خودت، حیات ابدیت را باید پر بکنی فرمود به اندازه طول اقامتتان در آخرت برای آخرت کار بکنید.@ در آخرت چقدر قرار است زندگی بکنید؟ همان مقدار برایش تلاش بکنید برایش سرمایهگذاری بکنید حالا این پیشکش بعضیها حقوق واجب الهیشان را نمیدهد سالهای سال به او خمس تعلق گرفته هی خانه میخرد خانه میفروشد ماشین میخرد ماشین میفروشد موبایل میخرد موبایل میفروشد این ثروت میاید میرود در دستش میچرخد میبینی این آقا هنوز سال خمسی ندارد.@ شما سال خمسیات را حساب کن شاید پنج تا یک تومانی به آن تعلق بگیرد نگذار مال حرام در دستت بماند آن که حالا پیشکش، این شخص دیگر به جود نمیرسد به اینکه بخواهد آن که در دست خودش هست ذخیره بکند به عنوان یک انفاق مستحب برای آخرت خودش، اینطور نیست.@ بعد هم مگر خدا تضمین نکرده اگر شما انفاق بکنید برای خودتان یا برای خدا ما به شما آن را برمیگردانیم صدقه به مال برکت میدهد خمس به مال برکت میدهد حالا شما نمیدهید حضرت فرمود کسی که نمیدهد حتماً ضرر میکند آن پول را نمیگذارد خدا در دستش بماند حتماً معادلش یک خسارتی میبیند یا خسارتهای خیلی خیلی بدتر میبیند اینطوری نمیماند.@ وقتی برای خودت میخواهی مصرف بکنی چرا ما اینقدر به خودمان ظلم میکنیم این به خاطر این هست که ما هنوز باور نکردیم حیات ابدی داریم هنوز باور نکردیم که ما به زودی زود چند ساعت دیگر چند روز دیگر از اینجا خواهیم رفت.@ شما حوادث روزنامه را بخوانید این کسانی که الان میمیرند در حوادث در زلزله در سیل در رانندگی در برقگرفتگی با سرطان با مریضی با سکته خودشان مگر فکر میکردند که حالا حالاها همه آنها میگفتند ما حالا حالاها هستیم هیچ کس فکر نمیکرد در 24 ساعت آینده اینجا نباشد در برزخ باشد مگر کسی فکر میکرد اصلاً همچین فکری نمیکردند.@ برای خودت میخواهی سرمایهگذاری کنی راه دوری که نمیخواهد برود بُرد کن ما احساسی که در سرمایهگذاریهای مادی داریم برو بازار بورس را برگه اوراق مشارکت و پسانداز بلندمدت و کوتاهمدت در بانک این احساسی که داریم فکر میکنیم برد کردیم این را در حرکت به سمت آخرت نداریم در بذل و بخششهای اخروی در روحیه ما نیست.@ فکر نمیکنیم برد کردیم فکر نمیکنیم بردیم این مال را وصلش کردیم به ابدیت و آنجا میماند و نمو میکند به بلندای ابدیت نمو میکند در فلان کار خیر سرمایهگذاری بکنیم در راه هدایت انسانها سرمایهگذاری کنیم ما سرمایه را فقط آن که در جیبمان هست میبینیم.@ سرمایه را محسوس و ملموس فقط دنبال این هستیم به این سرمایه میگوییم بزرگترین سرمایه یک نفر سرمایهگذاریهای با سود ابدی هست باقیاتالصالحات یعنی چیزی که تا تو هستی و تو هم نباشی سود خواهد داشت تا قیامت برای تو ذخیره میشود یکسره سود دارد این مهم هست این باید باور بشود تا باور هم نشود ما مصرفهایمان همینطوری هست نوع سرمایهگذاریهایمان همینطوری هست.@ (جادَ بِما فی یَدِه وَ لَم یُؤَخِر عَمَلَ یَومِهِ اِلا غَدِه) عمل امروزش را به فردا نمیاندازد این از خصوصیات شخص دوراندیش هست الان در جاهای دیگر در روانشناسی عاقل در مباحث دیگر هم داریم در توصیف اشخاص باکمال بافضیلت عاقل دوراندیش داریم که اینها هیچ وقت کار امروزشان را به فردا نمیاندازند.@ اگر قرار امروز انجام بدهند انجام میدهند حالا بعد حالا بعد یک دفعه میبینی ذخیره شد از همه کارها افتادیم اگر کاری که باید انجام بشود باید انجام بشود تصمیم گرفتی و باید انجام بشود از همین امروز کار را شروع کن امروز قرار است این کار را انجام بدهی برو انجام بده نگو بعد به تأخیر نینداز.@ عبادت هست همین الان ترتیبش را انجام بده برایش برنامهریزی کن انجامش بده یک کار خیر هست همین الان تصمیم بگیر چون داریم شیطان به کار آفت میزند بعداً وسوسه میکند شخص را که فرصت داری میرسی به یک جایی که دیگر نمیتوانی کاری انجام بدهی.@ عزیز من تا الان میتوانی درس بخوانی بخوان خیلی از این دوستان جوان میایند میبینیم که هنوز به سن سربازی هم نرسیده در درس تنبلی میکند عمل امروز تو این هست که تو خوب درس بخوانی درس را برای بعد نگذار من به همه آنها میگویم شما اگر میخواهید ببینید بعداً چه احساسی پیدا میکنید بلند بشوید بروید مدارس شبانه افراد 40 ـ 50 ساله را ببینید در مدارس شبانه نشستند آنجا دارند درس میخوانند.@ اینها کسانی هستند که اکثرشان میتوانستند درس بخوانند نخوانند تازه تصمیم گرفته بخواند همیشه الان بیشتر از فردا وقت هست فردا انباشت کار بیشتر است اینطور نیست که یک سال دیگر وقت شما بازتر باشد نسبت به امسال، اگر الان باید درس بخوانی بخوان نگذار برای بعد، اگر قرار است اقدامی بکنی همین الان آن اقدام را بکن برای بعد نگذار یک کار خیری تصمیم گرفتی آن را انجام بده بعداً نمیرسی انجام بدهی دروغ هست.@ (ما مَضی مَضی وَ ما سَیَأتیکَ فَأَین قُم فَاغتَنِمِ الفُرصَۀَ بَینَ العَدَمَین) امیرالمؤمنین(ع) میفرماید آنکه گذشته گذشته گذشته دست تو نیست تمام شد(وَ ما سَیَأتیکَ فَأَین) آن که تو فکر میکنی میاید اسمش را آینده گذاشتی که میاید کجاست تضمینی داری نسبت به آن، نه(قُم) قیام کن کمرت را محکم ببند(فَاغتَنِمِ الفُرصَۀَ بَینَ العَدَمَین) مغتنم بشمار فرصت را بین این دو تا عدم، گذشته و آینده که معلوم نیست بیاید همین الان را بچسب.@ و آن نکته اساسی یادتان نرود عزیزان من ما همیشه نانخور گذشته هستیم الان که نشستیم اینجا سر سفره گذشته داریم میخوریم اگر قرار است آینده خوبی داشته باشیم امروز کار کن به فردا نینداز چون فردا سر سفره امروز میخوری اگر امروز را درست تلاش نکنی فردای تلخی خواهی داشت.@ درس را خوب بخوانید همت خوب بکنید کار بکنید زحمت بکشید چه در امور دنیاییمان برنامهریزی و تلاش داشته باشیم تنبلی نکنیم هم در امور آخرتی در رابطه با امور دنیایی امیرالمؤمنین(ع) میفرماید(مَن کَسَلَ عَن اَمرِ دُنیا فَهُوَ عَن اَمرِ آخِرَتِهِ اَکسَل) کسانی که در کار دنیاییشان کسل هستند حتماً در کار آخرتیشان حتماً کسلتر هستند.@ بچهای که درس نمیخواند میداند باید درس بخواند تنبلی میکند بازیگوشی میکند این نسبت به کار آخرتیش هم همینطور هست چون دنیای آینده ملموستر و محسوستر هست تا آخرتی که میخواهیم برایمان بیاید این میداند جلوی چشمش هست پدرش را دیده که الان به چه بدبختی دارد پول در میاورد و پدر دارد در سر خودش میزند میگوید اگر من درس خوانده بودم که الان اینطوری نبودم.@ پسر همسایه با من بود در فلان کارخانه بود او رفت درس خواند خودش را به مدارج عالی رساند ما اینجا ماندگار شدیم تو سریخور و با چندرغاز حقوق، دارد پدرش را میبیند هزاران نفر در اطراف هستند کوری میکند و باز تنبلی میکند در کارهای دنیا، وقت را مغتنم نمیشمارد شب را از دست میدهد.@ زمستان را که شبهای طولانی دارد این همه با ارزش از زمستان این شبها را از دست میدهد فکر میکند آفریده شده برای اینکه برود خانه بنشیند پایش را بیندازد روی پایش شام بخورد و مهمانی برود و تلویزیون نگاه بکند با رفیقها ول بگردد در این خیابان در آن خیابان در این پارک در آن پارک خیابانها را متر بکند اصلاً هیچ وظیفهای ندارد.@ بعد موقع ازدواجش که میشود میخواهد برود خواستگاری فلان دختر، میرود آنجا یک دختر مورد علاقهاش هم یک دختر خوبی هم هست اتفاقاً، آقا کارشان چیست؟ سرش را پایین میاندازد بیکارم کار گیرم نیامده قرار است مثلاً چهار ماه دیگر پنج ماه دیگر داریم میگردیم، درس چقدر خواندی؟ سرش را پایین میاندازد.@ دختر تیز خوانده رفته بالا دوستش هم داری علاقه هم به او داری اصلاً تحویلت نمیگیرند برایت تره خورد نمیکنند این شروع خوردی تو است شروع له شدن شخصیتت هست بعد فردا میبینی هی میخواهی نعمتهایی که دیگران دارند نمیتوانی داشته باشی.@ از این طرف هم چون در کارهای دنیاییت تنبل بودی در کارهای آخرتیت هم تنبل بودی آخرتی هم برای خودت درست نکردی معنویت و قدرت روحی درست نکردی اتصال به غیب و اعتماد به خدا پیدا نکردی رفاقتی با اهل بیت نداری آن از آن جهت معنویتت که هی عقب انداختی.@ نماز شب حالا از ماه دیگر شروع میکنم نماز شب میخوانم از فلان موقع شروع میکنم قرآن یاد گرفتن از فلان موقع شروع میکنم عربی یاد میگیرم بگذار پنج ما دیگر از فلان موقع فلان کلاس را میروم یک نوار را به او دادی سه ماه در خانهاش هست هنوز وقت نکرده گوش بکند اما چقدر فیلم سینمایی و کارتون نگاه کرده چقدر مهمانی و اللی و تللی کرده خدا میداند.@ یک کتاب به او دادی بخواند دو ماه روی طاقچه خانهاشان هست دارد خاک میخورد معنویت هم نداری که وقتی یک برخوردهایی از دیگران میبینی حرص نخوری آنوقت شروع میکنی به حرص خوردن یکسره هی این غدهها ترشح میکند اعصابت خورد میشود.@ این بچه فسقلی فلان فلان شده سوسول را نگاه کن نصف من سن دارد نشسته پشت یک ماشین 12 میلیونی آخر من از این چه چیزی کم دارم موبایل دستش است خانه دارد امکانات دارد ما را نگاه کن هنوز یک دوچرخهاش را هم نداریم.@ مینشیند حرص میخورد بقیه دارند از اینطرف هم معنویاتی نیست که خودت با خدا آرامش پیدا بکنی با یک نماز کامل تخلیه بشوی بدانی ثروت اصلی چیست ثروت اصلی را که از دست دادی نمیدانی رفاقت با امام زمان چه ثروتی هست عقده میکنی.@ میگویی فلان کس ما را تحویل نگرفت فلان کس ما را دعوت نکرد فلان کس به ما کج نگاه کرد ما را در جمع خودشان راه نمیدهند فلان کس هر چقدر من به او محبت میکنم بیشتر بیمحلی میکند میبینی که خورد میشود میرود پی کارش، کار امروز را به فردا نیندازید این در رابطه با امور دنیایی.@ در رابطه با امور آخرتی هم همنیطور ما بعداً هیچ فرصتی نخواهیم داشت این را شما بدانید این خیال خیال شیطانی هست که ما فکر بکنیم دو ماه دیگر وقتمان بهتر است سه ماه دیگر وقتمان بهتر است نه از آخرتت نزن اگر قرار است کار آخرتی بکنی بکن راهش هم همان است که امام(س) فرمود تلقین باید یک مقدار به خود زور بگویی.@ اگر قرار است روزی 50 آیه بخوانی بخوان چرا میگذاری بعداً، اگر قرار است روخوانی بکنی قرآن یاد بگیری حدیثی بخوانی روی اخلاق کار بکنی با استادی ارتباط داشته باشی کتابی مطالعه بکنی استفاده بکن با چیز دیگری هم عوضش نکن ما هر وقت کارهای دنیایی به ما رو میاورد کارهای آخرت را عقب میاندازیم حالا بعداً، بعدنی وجود ندارد.@ خدا رحمت کند 7 تیر شهادت شهید بهشتی(ره) و یارانش هست یادی از شهید بهشتی بکنیم کسی که امام(س) فرمود به تنهایی یک ملت بود برای این ملت ما، افسوس که جوانان ما خوب شخصیت این عزیز را نمیشناسند حتماً توصیه میکنم مطالعهای در زندگی ایشان داشته باشند مطالعه بکنند زندگی این شخصیت بزرگ و کمنظیر را و به حق سیدالشهدای شهدای ایران لقب گرفته.@ محافظش برای من تعریف میکرد دو سه روز قبل از شهادتش با هم بودیم در کردستان سال 61 بود برای من تعریف میکرد یک بینش بسیار عمیق الهی داشت شهید بهشتی آن روزی که آمد آن شب توطئه آن آقای کلاهی که منافق بود و قاتلشان بود خودش را در حزب جمهوری جا کرده بود و بعد منافقین را راه داده بود که آن سالن را بمبگذاری کرده بودند.@ خیلی تقلا داشت زنگ زده بود که همه حتماً جلسه مهمی است امشب شرکت بکنید که هر کس هست در جلسه بکشانندش و از بین ببرندش وزیران، نمایندگان مجلس، سران مملکت هر کس که هست کنار در هم خیلی تلاش میکرد تندتند بفرمایید میگفت شهید بهشتی وقتی آمد یک نگاهی به این کرد فرمود هر چند بوی توطئه میاید اما میرویم.@ راجع به نمازش میگویم که تأخیر نینداخت این محافظش میگفت که اول گفت بروم نمازم را بخوانم گفتیم آقا جلسه است گفت نه من نماز را بخوانم به خدا بدهکار نباشم شاید مُردم و میخواهم نماز مغربی به خدا بدهکار نباشم نماز مغربش را خواند بعد رفت برای سخنرانی موقع سخنرانی هم به جمعیت نگاه کرد و با یک حالت خاصی گفت بوی بهشت میاید شما استشمام نمیکنید تا این را گفت و آن انفجار حاصل شد.@ و بعد میگفت چند تا از این کسانی که مجروح شدند گفت آقای بهشتی به ما گفت که شما فرشتهها و امام زمان را اینجا نمیبینید؟ ما گفتیم نه، گفت پس شما کشته نخواهید شد گفت این را به ما گفت و رفت برای سخنرانی و آن انفجار حاصل شد این خیلی مهم است نظم این که کار آخرتت را حفظ بکن عقب نینداز در کار آخرتت تنبلی نکن هزار و یک جور توجیه وجود دارد که ما کار آخرتیمان را عقب بیندازیم برای بعد، نه.@ جوانی خیلی دریای با برکتی است من الان با غبطه و حسرت به عزیزان جوان نگاه میکنم که چه ثروت عظیمی دارند باید وقتشان را مغتنم بشمارند و استفاده بکنند همه کار میشود با آن کرد هم دنیای خوبی میشود با آن داشت هم آخرت خوبی به شرط اینکه برنامهریزی باشد و از عمر استفاده بشود حالا در بحث عمر این را توضیح خواهم داد.@ و الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین.@
جلسه 041 - شرح حدیث عنوان بصری
متن کامل (خام) جلسه 041 - شرح حدیث عنوان بصری