اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین و لعنۀ الله علی اعدائهم اجمعین من الآن الی قیام یوم الدین.@ بحثمان درباره روابط ریاضی و روابط وجودی بین دنیا و آخرت بود اینکه ما در دنیا بین مرحله دنیای ما که روی تصویر ملاحظه میفرمایید و مرحله آخرت و ابدیت این مرحله چگونه میتواند این مرحله دنیا وفات ما نظام ملکوتی و برزخی ما قیامت ما و حیات ابدی این چهار مرحله را بسازد.@ گفتیم یک فرمول داریم اگر یک فهم درستی از روابط وجودی بین دنیا و آخرت داشته باشیم این فرمول و قاعده که خیلی مهم هست و سالها طول کشیده تا بتوانیم از روایات و آیات استخراجش بکنیم در روایات کلمات و جملاتی نزدیک به این فرمول را داریم.@ مثلاً در کتاب معادن حجۀ البیضاء مرحوم فیض کاشانی دارد(مَثَلُ المُؤمِنِ فی هذِهِ الدُّنیا کَمَثَلِ الجَنین فی بَطنِ أمِه) ولی این فقط برای مؤمن گفته شده مَثَل مؤمن در این دنیا مثل جنین در شکم مادرش هست.@ اما بحث ما این فرمول و نسبت زیاد داریم هم در روایات و هم در مطالب حکمتهای بزرگان دینمان اسناد و مدارک زیادی هست در حکمت متعالیه در اسفار در شعرهای فلسفی شاعرهای مختلف مثل اشعار مولوی و در روایات و خیلی چیزهای دیگر.@ ما این را داریم که این فرمول را من از مجموعه همه اینها به صورت یک قاعده کلی که تفسیر میکند خلقت را و پاسخ میدهد به سؤالهای فقه اصغر اوسط و اکبر ما در آوردم اولین چیزی که گفتیم باید متوجه باشیم در این نسبت رابطه وجودی بین عوالم هست.@ بین دنیا و آخرت چه رابطهای وجود دارد که دنیا میتواند سازنده آخرت باشد هم جهنم را میسازد و هم بهشت را میسازد قطعاً در دنیا یک سلسله اکتسابهایی انسان دارد مثل جنین در رحم مادر که دنیایش را میسازد همانطور که این اکتسابات کیفیت دنیای جنین را میسازد در رحم دنیا هم ما قرار داریم.@ دنیا به قول حضرت امام(س) و به قول بسیاری از بزرگان رحم دوم ماست خودش رحم هست مادر هست برای ما از رحم دوم ما که دنیا هست وقتی که ما میخواهیم خارج بشویم وفات پیدا بکنیم به مرحله بعد متولد بشویم.@ یعنی به نظام برزخی هم یک همچین قاعدهای وجود دارد یعنی مجموعه اکتسابهای انسان در دنیا اعم از اکتسابهای حسی، خیالی، وهمی، عقلی و فوق عقلانی و رفتارهایی که از انسان صادر میشود خلقیات انسان شکلهایی که نفس انسان میگیرد در رحم دنیا اینها در نوع وفاتش و نوع تولدش به آخرت به نظام برزخی همچنین در قیامت او و بعد از قیامت او تأثیرگذار هست.@ لذا انسان باید اکتسابات خودش را خیلی کنترل بکند(كُلُّ نَفْسٍ بِما كَسَبَتْ رَهِينَةٌ) یکی از فرمولهای فوقالعاده مهم از معجزات کلام الهی هست همانطور که جنین، رهین یعنی گروگان، مرهون، میگوییم خانه را به رهن گذاشتیم یعنی الان دیگر در اختیار کس دیگر است فعلاً دست اوست.@ برای اینکه خانه را از دست طرف در بیاوریم باید مابهازایش را بپردازیم از رهن خارجش بکنیم یک چیزی باید پرداخت بشود که از رهن بیرون بیاید انسان در رهن و گرو و گروگان انتخابهایش، ارتباطاتش، رفتارهایش، افکارش و حب و بغضهایش هست عقائدش هست اینطور نیست که انسان هر فکری کرد هر رفتاری کرد.@ هر عملی داشت هر عقیدهای داشت هر روحیهای داشت هر اخلاقی داشت هیچ فرقی نکند، نه، خیلی از افکارها، عقائد، رفتارها، خلقیات، باورها جهنمساز است عذابآور است ذلیلکننده است تلخی تولید میکند برای انسان چه در دنیا و چه در آخرت و خیلی از آنها هم بهشتساز است.@ شادیآور است آرامشآور است برای انسان لذا انسان باید اینها را شناسایی بکند و بیخود در دنیا و آخرت خودش را دچار عذاب و ناراحتی غم و غصه نکند این اصل فرمول هست میخواهیم برویم راجع به جزئیات فرمول با هم یک بررسی بکنیم.@ اولین مسأله مسأله رابطه وجودی بین دنیا و آخرت هست بخش رحم مادر به دنیایش را با هم بررسی بکنیم. دنیا از نظر وجودی قبل از رحم هست یا بعد از رحم؟ قبل از رحم هست ما اول یک دنیایی داریم در این دنیا در دل این دنیا یک رحم کوچکی ایجاد شده بعد از بیرون از این رحم یک اسپرمی میاید.@ یک موجودی که قابلیت فوقالعادهای دارد به نام اسپرم میاید در رحم با یک موجودی که آن هم قابلیت فوقالعادهای دارد به نام تخمک لقاح پیدا میکنند و اینها یک چیزی را تشکیل میدهند به نام سلول تخم یا نطفه و مجموعه داراییهایی که آن چیزی که در بیرون هست، اسپرم یعنی چی؟@ اسپرم یعنی مجموعه تواناییهای یک شخص در سلامت و زیبایی، هوش، عقل، دین و اخلاق، این میاید در رحم قرار میگیرد لقاح پیدا میکند با یک موجودی که آن هم مجموعه داراییهای یک زن هست.@ در پنج بُعد سلامت و زیبایی، هوش، عقل دین و اخلاق، این لقاح که پیدا میشود ترکیب میشوند اینها با همدیگر داراییها روی هم ریخته میشود ضعفها روی هم ریخته میشود پس مجموعه یک ملغمهای یک نطفهای یک ترکیبی درست میشود به نام سلول تخم که مجموعه داراییها اعم از مثبت و منفی از یک زن و یک مرد در آن هست.@ این سلول تخم وقتی تشکیل میشود شروع میکند به آن تقسیماتی که حالا در علم امروز تقسیمات میتوزی و میوزی به آن میگویند و شروع میکند تکثیر میشود و از آن نمونهسازی میشود دائما، از آن نمونه ساخته میشود به صورت یک توده سلولی در میاید بعد که یک توده سلولی شد.@ بعد حالا خود خدا در قرآن میگوید(هُوَ الَّذِي يُصَوِّرُكُمْ فِي الْأَرْحامِ) این خداست که دارد در رحم شما را تصویر میدهد صورت میدهد آن به آن دارد به شما شکل و حالت میدهد و فرشتگان الهی که در ادعیه آمده اینها را ما در بحث شرح دعای سوم صحیفه سجادیه درباره نقش فرشتگان در اداره عالم توضیح مفصل دادیم عزیزان به آن بحث مراجعه میکنند اگر مایل بودند.@ فرشتگان لحظه به لحظه روی این سلول کار میکنند و با توجه به داراییهای که پدر دارد و مادر دارد تکلیف بچه مشخص میشود اینکه در روایت داریم فرشته به پیشانی مادر نگاه میکند از روی پیشانی مادر بچه را شکل میدهد یعنی داراییهایی که یک مادر دارد پیشانی وجه هست.@ یعنی آن وجه یعنی همه آن داراییها و شخصیتی که یک زن خودش دارد و از مرد هم چیزهایی را دریافت کرده حالا الان آن چیزی هم که از مرد دریافت کرده عضو مادر هست لذا در رحم شکلگیری میشود و فرشتهها دائماً نگاه میکنند، یعنی چی نگاه میکنند؟@ یعنی به این موجودی و دادهای که پدر و مادر دارند نگاه میکنند بر اساس داده پدر و مادر در آن پنج بخش تکلیف بچه در نحوه نوع سیری که باید انجام بدهد مشخص میشود حالا بله مادر میتواند همانطور که ما در مراقبتهای بارداری از ماه اول دوم تا نُهم به خانمها و مادرها میدهیم و به پدرها هم میدهیم.@ چون پدرها در طول مدت نُه ماه دهندگی باز دارند نوع رفتارهایی که یک مرد با همسرش دارد در مدت این نُه ماه حتی در دوران شیرخوارگی هنوز دهندگی دارد مرد، مرد فقط کارش با انتقال نطفه تمام نمیشود.@ نوع نقشی که مرد میتواند داشته باشد حسهایی که میتواند در یک زن ایجاد بکند اعم از آرامش، محبت، معنویت، خوش اخلاقی، عشق یا تنفر، بداخلاقی، عصبانیت، گناه، لقمهای که میتواند بیاورد به زن بدهد در دوران بارداری مثل لقمههای حلال یا حرام نقش مرد مثل زن فعال هست تا زمانی که این بچه بزرگ میشود.@ دائماً مرد دهندگی دارد مثل زن، ولی نقش مادر بیشتر میشود قویتر میشود حالا اینها را ما در آن دورهها توضیح میدهیم در برنامههایی که به خانمها و آقایان میدهیم توضیح میدهیم که این فعلاً مجموعهای از دادهها هست بقیه دادههایی هم که بعداً میاید به این اضافه میشود.@ (نَحْنُ نُحْيِ الْمَوْتى‏ وَ نَكْتُبُ ما قَدَّمُوا وَ آثارَهُمْ) فعلاً یک چیزی پیش فرستادند بعد آثاری هم که بعداً دارد میاید تأثیرگذار هست هر اثری که از مرد ظهور پیدا بکند در روح زن یا هر چیزی که خود زن دریافت بکند با نوع انتخابش، ارتباطش، رفتار و افکارش دارد در واقع این بچه را شکل میدهند.@ البته اینها همه آن چیزی که در بچه مؤثر هست نیست بخشی مهمش همینهاست و الا بعداً محیط هست نوع تربیت هست محیط خارجی هست اساتید هستند مدرسه هست دوستان هستند دیدنیها و شنیدنیهای خود بچه اختیار خود بچه اینها همه فوقالعاده قویتر از وراثت عمل میکنند وراثت فقط یک اقتضا است این یادتان نرود.@ یعنی فقط یک زمینه ایجاد میکند فقط زمینه است اینکه آیا بعداً میشود به این زمینه غلبه کرد بله حتماً میشود غلبه کرد اینکه در روایت داریم(الشَقیُّ مِن شَقِیَ فی بَطنِ أمِه) شقی کسی است که در شکم مادرش شقی باشد.@ (السَعیدُ مِن سَعِدَ فی بَطنِ أمِه) سعید کسی هست که در شکم مادرش سعید باشد این قطعیت ندارد این یک امر 100% قطعی نیست بلکه میخواهد بگوید اقتضائاتی که جنین از پدر و مادر دریافت بکند فقط در حد اقتضاست یعنی زمینههایی را دریافت کرده.@ حالا اگر بعداً مسائل تربیتی مسائل محیطی مسائل اختیاری هم با این اقتضائات هماهنگی بکند این بچه زمینهاش برای آن چیزی که دریافت کرده بیشتر از بچههایی هستند که این زمینه را ندارند از نظر ژنتیکی و وراثت آن زمینه را ندارند.@ راحتتر میتوانند نسبت به اقتضائاتی که از پدر و مادر دریافت کرده چه مثبت و چه منفی شکل بگیرند و تربیت بشوند همین، و الا وراثت اختیار را از کسی سلب نمیکند حالا پس دنیا یک وجود قبل از رحمی دارد از این دنیا چیزی به رحم نازل میشود چون دنیا محیط برتر هست نسبت به رحم، محیط پیشرفتهتر هست محیط عالیتر هست.@ دنیا نسبت به رحم آسمان حساب میشود علو دارد نازل میشود نزول پیدا میکند چون اسپرم نازل شده یک شخصیت است مرد کامل شده است اسپرمش نازل شده است نزول دارد پایینتر هست نسبت به اصل شخصیت.@ نازل میشود در رحم و بعد آن سیر تکاملی را انجام میدهد و بعد برمیگردد به دنیا، پس همانطور که در نظام کلی ما یک قوس نزول داشتیم یک قول بازگشت و صعود، در نسبت هم همینطور هست یعنی ما از دنیا یک قوس نزول داریم به رحم و بعد یک قوس بازگشت و معاد داریم بازگشت به دنیا، به دنیا برمیگردد.@ حالا الان برگشته به دنیا با یک شخصیت جدید آمده خودش برای خودش یک شخصیتی دارد و این فرصت را دارد که مثل والدینش سیر تکاملیاش را طی بکند این رابطه وجودی بین دنیا و رحم هست پس دنیا قبل از رحم و محیط بر رحم هست.@ با هم هم یک وجود واحد هستند فقط مرتبهشان با هم فرق کرد و الا با هم هستند و دنیا قبل از رحم هست عین این رابطه را میاوریم در آنطرف نسبت، پس این طرف را دقیقاً فهمیدیم در آنطرف نسبت ما یک آخرت داریم که از آن آخرت چیزی نازل میشود به رحم دنیا، آخرت قبل از دنیاست.@ عالم آخرت در قوس هم داشتیم در قوس اگر یادتان باشد در قوس ما قبل از دنیا قبل از ناسوت ملکوت را داریم قبل از ملکوت ناسوت را داریم پس اول یک الله هست تا مثل اعلی به وجود میاید مثل اعلی هست بعد از آن جبروت به وجود میاید جبروت هست.@ از دل جبروت و از خود جبروت ملکوت به وجود میاید و از دل ملکوت ناسوت به دنیا میاید حالا دقیقاً در این نسبت شما همین را دارید آخرت را داریم قبل از دنیا، ملکوت و آخرت قبل از دنیا هست در دل آخرت یک عالم کوچکی به وجود میاید یک رحم کوچکی به نام دنیا و بعد این آخرت یک نازلهای از خودش را میفرستد.@ (وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي) یک نفخهای مثل اسپرم که از نازله انسان هست یک نفخه از آن مثل اعلی یا از خود الله دمیده میشود در رحم دنیا، میاید تعلق میگیرد و فرصتی را دارد که در رحم دنیا که خودش دو مقطع است رحم مادر و خود دنیاست مجموعش دنیا هستند.@ هر دو مجموعشان دنیا هستند دمیده میشود مقطع ماده است مقطع ناسوت و دنیاست این میاید پایین در دنیا رحم مادر و دنیا، در رحم مادر و دنیا وقتی که این دو مرحله را طی میکند آمادگی دارد که بعد از یک مدت در نظام دنیایی زندگی میکند در رحم باید خودش را مثل یک جنین که باید برای انواع تولدها.@ ما شش تولد داریم از رحم به دنیا عین این شش تولد را هم از دنیا به آخرت داریم که بعد توضیح میدهم بعد از یک مدتی که انسان در دنیا زندگی میکند دوباره برمیگردد معاد دارد برمیگردد به آخرت خودش، یعنی متولد میشود به آخرت با شرائط زیستی جدید.@ همانطور که کیفیت زندگی جنینی یک جنین دوران رحمی او تعیین کننده کیفیت زندگی دنیایی اوست کیفیت زندگی دنیایی انسان دوران زندگی رحم دنیای انسان که رحم دوم هست تعیین کننده نظام آخرتی اوست آخرت ما را دنیای ما میسازد(الدُّنیا مَزرَعَۀُ الآخِرَۀ) پس ما این وضعیت را خواهیم داشت.@ حالا این هم نسبت به رابطه وجودی که داریم پس همانطور که دنیا محیط بر رحم بود و رحم در دنیاست آخرت هم محیط بر دنیاست و دنیا در آخرت هست در اینجا برای همین هم پیامبر(ص) در أمالی شیخ مفید میفرماید(إنَّ مَعَ الدُّنیا آخِرَۀٌ وَ الآخِرَۀُ مُحیطَۀٌ بِالدُّنیا) حقیقت این هست که همراه دنیا آخرت هست و آخرت محیط بر دنیا هست.@ (وَ الآخِرَۀُ مُحیطَۀٌ بِالدُّنیا) ببینید دقیقاً نسبت را کاملاً جواب میدهد همانطور که دنیا محیط بر رحم مادر هست و قبل از رحم و همراه رحم هست آخرت هم همینطور هست جمله دیگری علی(ع) دارد میفرماید(الدُّنیا فِی الآخِرَۀ) دنیا در آخرت هست قرآن هم آیه داریم(فَما مَتاعُ الْحَياةِ الدُّنْيا فِي الْ‏آخِرَةِ إِلاَّ قَلِيلٌ) این خیلی مهم است متاع دنیا در دل آخرت چیز کوچکی هست چیز قلیلی هست.@ آیه را دقت کنید خیلی ظریف است بنابراین دنیا در دل خود نظام برزخی هست در دل آخرت قرار دارد و دوتای آنها یکی هستند در واقع یعنی یک حقیقت ذو مراتب هستند یک قطعهای از وجود هست که مراتب مختلف عوالم تودرتو هستند با همدیگر، عوالمی هستند که شکل رابطه وجودیشان رابطه ظاهر و باطن هست آخرت باطن دنیاست.@ دنیا ظهور برزخ هست ظهور آخرت هست یعنی کمالات باعظمتی که انسان دارد در دنیا میبیند این عالم مادهای که بیانتهاست یک ظهوری یک جلوهای یک عصارهای از عالم برزخ هست.@ خدا رحمت کند مرحوم میرزا اسماعیل دولابی را میفرمودند که یک ده میلیاردم برزخ هست این دنیا، البته با نسبت دقیقتر است نسبتی که الان شما در نظر بگیرید ولی حالا ایشان دارد اینطوری به ما میگوید یعنی حتی اگر این فرمایش ایشان را هم مبنا قرار بدهیم که یک ده میلیاردم هست.@ یعنی هر کمالی که شما در دنیا میبینید هر اندازهای در دنیا میبینید هر لذتی هر قدرتی هر معنویتی هر کمالی را که میبینید اگر بخواهید واقعاً آن نسبت ملکوتیاش را به دست بیاورید که یعنی چی، مال ملکوتش فقط باید یک ضریب ده میلیاردم حداقل جلویش بگذارید تا بفهمید که گُل آنجا یعنی چی موسیقی آنجا یعنی چی شراب آنجا یعنی چی.@ علم آنجا یعنی چی کاخ آنجا یعنی چی میوه آنجا یعنی چی مهمانیهای آنجا یعنی چی معنویت و انس در آنجا یعنی چی لذت بردن از چهارده معصوم مهمانیهای بهشتی لذت بردن از الله یعنی چی، پس یکی از چیزهایی که ما میتوانیم بفهمیم غیر از این رابطه وجودی بحث اندازههاست.@ رابطه دنیا با آخرت مثل رابطه رحم مادر با دنیاست یعنی ملکوت و آخرت چقدر بزرگتر از دنیاست؟ به اندازهای که دنیا بزرگتر از رحم مادر هست چقدر عالم دنیا بزرگتر از رحم مادر هست ملکوت و آخرت اینقدر از دنیا بزرگتر است.@ اینکه در بعضی از روایات شما دارید مثلاً یک کاخ مؤمن در بهشت از همه این دنیای کره زمین بزرگتر هست یعنی چی، شما فقط با نسبت میتوانید بفهمید با همین نسبتی که عرض کردم قابل فهم هست یا اگر یک عطری از عطرهای بهشتی را بیاورد در دنیا کسی بخواهد استشمام بکند میمیرد.@ یا یک زیبایی از زیبارویان بهشت را اگر کسی در دنیا بیاورند آنقدر آن زیبایی قدرتمند است که مردم دنیا تحمل دیدن این زیبایی آخرتی را ندارد و همه میمیرند و این فقط با همین نسبت قابل پاسخگویی هست برای ما و چقدر عظمت دارد آنطرف، لذا علی(ع) فرمود دنیا خودش چقدر عظمت دارد ولی در مقابل آخرت چقدر کوچک است.@ خیلی عجیب است این جمله امیرالمؤمنین(ع) که دنیا خودش خیلی عظمت دارد چون شما این عالم ماده را هر چقدر بروید تمامی ندارد ولی میفرماید همین ظهور بیپایان عالم ملکوت و آخرت خودش در مقابل ملکوت و آخرت خیلی کوچک هست.@ ما بخاطر ضیق وقت نمیتوانیم مبسوط وارد هر کدام از این بحثها بشویم یعنی از این بحثهایی که ما کردیم چندین بحث مهم دارد انشعاب پیدا میکند دیگر الان فرصت بیان آنها را نداریم ولی شما عزیزان مربیان عزیز اساتید میتوانند از وقتی که دارند تدریس میکنند خودشان این انشعابها را بزنند و چند جلسهای راجع به این انشعابها سخن بگویند.@ مثل مسأله بزرگی آخرت نسبت به دنیا که چقدر بزرگ است آخرت نسبت به دنیا، آیات بهشتی آیاتی که هست روایاتی که هست مثلاً وقتی که قرآن میفرماید(سابِقُوا إِلى‏ مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَ جَنَّةٍ عَرْضُها كَعَرْضِ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ) دیگر فهمش برای ما راحت است سرعت بگیرید به سوی مغفرت پروردگارتان و بهشتی که به اندازه همه آسمانها و زمین است.@ یک کسی نگوید یک همچین بهشتی که به اندازه همه آسمانها و زمین است چطوری است بیاورید در نسبت کاملاً مفهوم میشود ما چطوری میخواهیم از یک بهشتی که اینقدر عظمت دارد استفاده بکنیم قرآن به ما میگوید، دوبار این را در قرآن فرموده.@ چطوری میتوانیم از یک همچین بهشتی استفاده کنیم که به قول پیغمبر و در شرح این آیه که(وَ إِذا رَأَيْتَ ثَمَّ رَأَيْتَ نَعِيماً وَ مُلْكاً كَبِيراً) وقتی نگاه میکنید به آخرت آنجا نعمتها میبینید(نعیم) نکره آورده یعنی نمیشود بازش بکند خیلی(نَعِيماً وَ مُلْكاً كَبِيراً) پادشاهی کبیر، برای هر مؤمنی پادشاهی کبیر.@ پیغمبر میفرماید پادشاه کبیر چندتا مصداق برایش پیغمبر توضیح داده این آیه را که فوقالعاده دلانگیز است یکی همین هست که میفرماید پایینترین شخص در بهشت که کمتر از همه مقام دارد بهشتش آنقدر عظمت دارد که میتواند همه بهشتیها را پذیرایی بکند به راحتی و بیدردسر در بهشت خودش.@ این تازه همه مقام انسان نیست قرآن ما را به اینجا دعوت میکند ما اگر اینها را در انسانشناسی در نظر نگیریم به هیچ وجه نمیتوانیم راجع به دین و معارف دین قضاوت و اظهارنظر بکنیم پس یکی از بحثهایی که خیلی شیرین و دلانگیز است و میشود انشعاب از این بحث پیدا بکند بحث اندازه بین دنیا و آخرت اندازه نعمتهای آخرت هست.@ یکی از بحثهای دیگری که خیلی مهم هست و تأثیرگذار هست تنوع بهرهبرداری هست شما در رحم مادر جنین فقط یک محیط کوچک دارد و یک غذا هم بیشتر نمیخورد و آن خون مادر هست همان خونی که در رحم هست میخورد ساده، عرض کردم احکام این فرمول صدها حکم این فرمول دارد.@ که حالا من یکی دوتا دو سهتا شاید در این جلسه بگوییم خود شما حتماً سعی کنید استخراج بکنید عرض کردم من خودم احکامش را استخراج کردم حدود یازده سال طول کشیده تا این احکام دانهدانه استخراج شده و در این یازده سال به ندرت شده یک نفر بتواند یک چیزی به آن اضافه بکند انگشتشمار بود.@ از عدد انگشتهای یک دست هم بیشتر نشده که یک کسی محققی شخص عمیقی بتواند به این احکامی که استخراج کردیم چیزی اضافه بکند غالباً چیزهایی که دادند همهاش تکراری هست.@ یکی از چیزهایی که خیلی خوب هست در این مسأله به عنوان یک بحث فرعی و مهم مورد بررسی قرار بگیرد و در قرآن خیلی بر آن تأکید شده در روایت هم همینطور مسأله تنوعهای نعمتهای آخرتی هست بعضیها میگویند ما برویم بهشت آنجا حوصلهمان سر نمیرود در بهشت.@ حالا آخرش چیه رفتیم بهشت هیچ ماندیم مگر در دنیا کسی حوصلهاش سر میرود الان دنیا را نگاه کنید همه را سر کار نگه داشته با تنوع نعمتهایش، آنجا یک خون مصرف میکند میاید اینجا صدها میوه، سبزیجات، مخلوقات طبیعی الهی، گوشتها، سبزیها، میوهها دارد استفاده میکند.@ تازه غیر از اینها در اینها تصرف و ترکیب ایجاد میکند هزاران خوردنی جدید برای خودش ایجاد کرده هیچ کس الان نیست روی کره زمین بتواند بگوید من تعداد غذاها را میشناسم حتی تعداد غذاهایی که با یکی از این مثلاً با گوشت درست میشود.@ هیچ کس پیدا نمیشود بگوید من همه غذاهایی که با گوشت درست میشود را میشناسم یا با سبزیجات درست میشود یا با حبوبات درست میشود میشناسم اینقدر تنوع پیدا شده هزاران مدل غذایی درست شده هر روز هم دارد به آنها اضافه میشود لذا ترکیبها را شما نگاه کنید.@ بشر چکار میکند با این ترکیبها، از همین ماده طبیعی گندم ماکارونیها و به قول خودشان پاستاها و اسپاگتیها را درست کردند شکلهای مختلف لازانیا درست کردند که الان تعدادش دارد از دست میرود مدلهایش دیگر الان کسی نمیتواند بگوید مدلهایش همه را بلد هستم که چی هست وقتی میرود در بازار میرود در فروشگاه میبینید که چقدر تنوع دارد.@ از همین آردهای مخصوص کیکهای مخصوص شیرینیهای مخصوص با ترکیب این مواد درست کرده چه کسی میتواند تعداد شیرینیها مدل شیرینیها را میتواند بشمارد در هر مکتبی یک تعدادی هستند که میتوانند بگویند مثلاً ممکن است یکی هنر داشته باشد.@ یک نفر شاید بتواند بگوید من میدانم در کشور خودمان چی تولید میشود ولی خارج از کشور خودش داستان دیگری دارد مدلهای شیرینیها و ترکیبها، کیکها جداست شیرینیها جداست شکلاتها و کاکوئوها و آبنباتها و بیسکویتها و اصلاً نمیشود حسابش کرد ژلهها و اینها ترکیبهای طبیعی مثل انواع معجونها و آبمیوهها همینطور دائماً دارد رشد پیدا میکند.@ این بینهایتطلبی انسان توقف ندارد انسان حد یقف ندارد در لذات شکمی ببین بشر چکار کرده همین شکم چقدر برایش مقدس و مهم بوده که این همه تشریفات الان در دنیا وقت، پول، انرژی انسانها صرف همین یکذره شکم میشود در لذات جنسی، جایی میخواندم دوازده هزار نوع طریق ارضاء جنسی اختراع کرده.@ این چیه انسان بینهایتطلبیاش چگونه است در سرعت در قدرت در تولید زیبایی در تولید علم در هر چیزی شما سراغش بروید بشر حد یقف ندارد اصلاً، حالا شما نگاه کنید قرآن میفرماید متاع دنیا در آخرت چیز قلیلی هست اصلاً بازیچه است حیات دنیا(لَعِبٌ وَ لَهْوٌ) (لَهْوٌ وَ لَعِبٌ) یک چیز کوچکی است خیلی بازیچه است.@ خیلی کوچک است همین اندازه رحم است قیمتش قیمت اینطوری هست قیمت رحم است نمیخواهد کوچکش بکند میخواهد بگوید که قدرت رحم خیلی بزرگتر از قدرت دنیاست شما نگاه کنید در دنیا ارزش عمر دنیا را که گفتیم باید انسان با نسبت بسنجد.@ شما در رحم یک بدن کامل ساخته میشود در نُه ماه ولی در دنیا همانطور که دهها بار عرض کردم یک بند انگشت هم بشر نمیتواند اضافه بکند از بس رحم قدرتمند است و دنیا قدرت سازندگیاش کم است نسبت به رحم، ولی خود دنیا نسبت به آخرت خودش یک رحم بسیار قدرتمند است.@ قدرت سازندگیاش نسبت به عالم مرحله خودش فوقالعاده زیباست و قدرتمند و زیاد است و ارزش دارد اما بله اندازهها تنوع نعمتها واقعاً کوچک هست هر مرحله نسبت به مرحله بعد خیلی کوچک هست اصلاً قابل مقایسه نیست.@ ما اصلاً اینقدر عمر دنیا عمر رحمی را کوچک میکنیم که اصلاً جزء عمرمان حساب نمیکنیم مگر هر دو آنها جزء دنیا نیست عمر دنیایی ما مگر نیست رحم عضوی از دنیاست جزئی از دنیاست عمر رحمی ما موقعی که در شکم مادرمان هستیم ولی نمیگوییم مثلاً من الان 40 سال و 9 ماهم است آن 9 ماه را حساب بکنیم اصلاً به حساب نمیاوریم.@ عمر دنیا هم در آخرت اصلاً حساب نمیشود وقتی قرآن میفرماید از آنها سؤال میکنیم چقدر در دنیا بودید؟ میگوید(كَمْ لَبِثْتَ قالَ لَبِثْتُ يَوْماً أَوْ بَعْضَ يَوْمٍ) یک روز نصف روز همین قدر در دنیا بودیم، حضرت امام(س) فرمود کل عمر دنیا در نظام برزخی یک لحظه است.@ به اندازه یک لحظه فقط ارزش دارد و حساب میشود و ما برای یک لحظه چقدر متأسفانه غصه میخوریم اضطراب داریم دلشوره داریم دعوا داریم ناراحتی داریم و آخرتمان را فراموش میکنیم شادیهای آخرت سازندگیهای آخرت.@ کمالاتی که میتوانیم به دست بیاوریم ما اگر بدانیم با هر بار غصه خوردن با هر بار عصبانیت چه حجم عظیمی از نعمتهای جاودانه آخرت را از دست میدهیم هیچ وقت حاضر نمیشویم بخاطر این جیفه ناراحت بشویم اینکه پیغمبر میفرماید(مَن بَکی عَلَی الدُّنیا دَخَلَ النّار) کسی که دنیا گریه میکند دنیا میتواند به گریه بیاندازش غصه میتواند بخورد در دنیا.@ عصبانی بشود زودرنجی و حساسیت داشته باشد حالا این رنجشش است بعضیها آنقدر این رنجششان زیاد است که ظلم میکنند نسبت به دیگران، داد میزنند ناراحتی میکنند فشار به زن و بچه یا به شوهر میاورند به دیگران اذیت میکنند.@ تجاوز به حقوق دیگران میکنند ناعدالتی و بیعدالتی میکنند جنگ راه میاندازند آدمکشی راه میاندازند در کارهای سیاسی به انواع کثافتکاریها حقهبازیها خدعهها، فریبها، بازی با مصالح ملت، بازی با مصالح دین، بازی با مصالح نظام و انقلاب میکنند.@ چقدر داریم آدمهای اینطوری که حاضرند بخاطر یکذره متامع دنیایی خودشان هوسهای دنیاییشان یک کشور را به آتش و آشوب و فتنه بکشانند امام فرمود هر جا اختلاف هست پای نفسانیت وسط است یک نفر نمیخواهد از خر شیطان پایین بیاید یک نفر نفسانیتش اجازه نمیدهد هر جا اختلاف هست این مسأله هست ما خیلی این را جدی گرفتیم.@ حالا شما نگاه کنید پیغمبر میفرماید(مَن بَکی) (بُکی) گریه انفعال است فعل نیست یعنی انسان اثرپذیری دارد حساسیت زودرنجی عصبانی شدن غصه خوردن است حالا خدای نکرده یک کسی علاوه بر گریه خروجی داشته باشد فعل داشته باشد.@ دست بزن داشته باشد فحش بدهد ناراحت بشود قر بزند تیز به کسی نگاه بکند مثلاً پدر و مادرش به خواهر و برادرش، فتنهانگیزی در زندگی دیگران بکند بین زن و شوهر را بخاطر نفسانیت خودش به هم بزند بین خواهر برادر و دیگران را اختلاف ایجاد بکند.@ بخاطر کوچکیهای نفس خودش حقارتهای نفس خودش وسواسها و افکار محدود خودش دیگران را در فشار بگذارد ببین این چقدر باید خودش بعداً فشار قبر را تحمل بکند چقدر خودش باید بعداً عذاب بکشد(مَن بَکی عَلَی الدُّنیا دَخَلَ النّار) چطوری این فرمایش پیغمبر حساب میشود؟ چطوری فهمیده میشود؟@ با همین نسبت فهمیده میشود حالا شما وقتی میروید وارد نظام برزخی میشوید تنوع نعمتها آنقدر زیاد است که حالا ما اینجا درک درستی از آن تنوع نعمتها نداریم یعنی چی، گُلهایش، موسیقیهایش، خانههایش، تنوعها، زیباییها، مهمانیها، لذتها، علمها، تنوع علوم، تنوع دانشها، تنوع تواناییها، کمالات، اصلاً ما نمیتوانیم از تنوع آنجا.@ هر چقدر دنیا متنوع است نسبت به رحم، نعمتهای دنیا چقدر پیچیدگی و تنوع دارد نسبت به رحم، برزخ هم نسبت به دنیا همینطوری هست عالم برزخ نسبت به دنیا همین وضعیت را دارد ما نمیدانیم کجا میخواهیم وارد بشویم.@ لذا قرآن میفرماید(فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ) یکی دیگر از نسبتها همین است که میگویم عدم درک درست برزخ و آخرت، همانطور که جنین نمیتواند درک بکند دنیا چقدر عظمت دارد اگر به آن بگویی قرار است وارد بشوی چند ماه دیگر وارد یک عالمی بشوی که بینهایت بزرگتر از این جایی هست که هستی.@ و تنوع نعمتهایش بینهایت بیشتر از این چیزی هست که اینجا داری دریافت میکنی و حیاتش بینهایت قدرتمندتر از حیاتی هست که اینجا داری هیچ درکی نمیتواند بکند ما هم وقتی به ما میگویند برزخ، ملکوت چه نعمتش چه عذابش ما نمیفهمیم یعنی چی، حسرتهایش، غصههایش، پشیمانیهایش اصلاً نمیفهمیم یعنی چی.@ وقتی میگوند نعمتهایش آسایشش متوجه نمیشویم خوش به حال یک کسی که آنقدر آمادگی دارد که به قول پیغمبر پیامبر فرمود(شَوِّقُوا أنفُسَکُم إلی نَعیمِ الجَنَّۀ) یکی از تمرینهایی که اساتیدی که خبره هستند به شاگردانشان میدهند.@ همین تصور و خیال بهشت است که شما در روز اگر کسی میخواهد به قدرت و سرعت برسد به شادی و آرامش برسد باید حتماً در طول روز یک چند دقیقهای را تمرکز بگیرد و با خیالش وارد بهشت بشود چون آیات خدا به ما خیلی کمک میکند که ما بتوانیم تصور خوبی داشته باشیم روایات به ما خیلی کمک میکند.@ یکی از تمرینهای مهم همین است خیال، خیالپردازی خیالهای قشنگ، همانطور که خیالهای زشت انسان را میسازد و بد میسازد خیالهای زیبا و به قول امام سجاد(ع) توهمهای خوب توهمهای عاشقانه و قشنگ انسان را میسازد چرا میگوید(شَوِّقُوا أنفُسَکُم) چطوری خودمان را به اشتیاق بیاوریم نسبت به آن؟@ با تصور با تخیل با توهم نعمتهای آنجا و با تعقل در نعمتهای آنجا انسان خیلی شاد میشود خیلی آرام میشود خیلی قوی میشود دست از عصبانیتها حسادتها، خودکمبینیها، تحقیر دیگران، دعوا و جنگ، اختلافانگیزی برمیدارد از زودرنجیها و حساسیتها دست برمیدارد.@ اگر انسان بتواند بهشت را تصور بکند محال هست به راحتی زودرنج و حساس بشود محال است برای هر چیزی غصه بخورد و ناراحت بشود و به خودش گیر بدهد و به دیگران گیر بدهد کسی که دائماً به خودش و دیگران گیر میدهد.@ یک آدمی است که خودش را نمیشناسد از آخرت خودش غافل است با خود حقیقیاش هیچ انسی ندارد قرآن میگوید(فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ) (فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ) هیچ کس نمیتواند بفهمد که چه چیز شادیها و شادیآفرینهایی(قُرَّةِ أَعْيُنٍ) یعنی شادی، عوامل شادی، مایههای شادی.@ حالا مینویسند چشمروشنی اما در واقع آن چیزی که آدم را چشم روشن میکند شادیآور هست عوامل شادی هست کسی نمیداند آنجا چه چیزی مخفی شده وقتی میگوید مخفی شده یعنی هست ولی ما از آن غافل هستیم کما اینکه در دنیا الان همه نعمتها هست جنین از آن غافل هست مخفی هست برای جنین.@ جنین برای اینکه بتواند به اینها برسد باید وفات بکند از رحم و تولد پیدا بکند به دنیا، ما هم برای اینکه بتوانیم آن چیزهایی که مخفی هست الان از آن غفلت داریم همین الان هست و منتظر ماست به آن برسیم باید بتوانیم این فوت را در خودمان ایجاد بکنیم.@ این وفات را در خودمان ایجاد بکنیم حالا یا اختیاری خودمان(مُوتُوا قَبلَ أن تَمُوتُوا) اینکه اولیاء خدا از بهشت خبر میدادند آنهایی که در دنیا توانسته بودند به این موت اختیاری برسند یا نه انسان باید صبر بکند موت جبری برایش پیش بیاید خلاصه این عمرش تمام بشود وفات پیدا بکند از اینجا به آنجا و تولد پیدا بکند به برزخ.@ (فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ) هیچ کس نمیتواند درک آخرت درک عظمت آخرت تنوع آخرت نعمتهای آخرت شرائط آخرت در رحم اینجا امکانپذیر نیست مگر کسانی که خودشان بتوانند این فوت را زودتر این وفات را این دلبستگیها را ایجاد بکنند تا بتوانند ببینند.@ لذا قرآن میفرماید در این دنیا هم میتوانید ببینید(كَلاَّ لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ) اگر به علم الیقین رسیدید حتماً در همین دنیا جحیم را هم میبینید جهنم را میشود دید بهشت را هم میشود دید ولی اول باید جحیم دیده بشود اول گذر از جهنم بعد ورود به بهشت، بهشت را هم میشود دید.@ لذا آن صحابی پیغمبر پیغمبر به آن گفت به زید گفت(کَیفَ أصبَحتَ) فرمود من الان میدانم جهنمیها چه کسانی هستند بهشتیها چه کسانی هستند همهشان را میبینم پس میشود انسان ورود بکند میشود انسان خودش را بسازد به یک همچین بینشی برسد انشاء الله خدا روزی همه ما این کمال را بفرماید بقیه بحث انشاء الله بماند برای جلسه آینده.@ و الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین.@