پيرامون ماه رمضان

بحثمان پيرامون سعادت به پايان رسيد و اين جلسه به مناسبت اين كه در آستانه ماه مبارك رمضان هستيم بحثى درباره اين ماه خدمتتان عرض مى‏كنم درباره اين ماه يكى از بهترين تعابير و رساترين تعابيرى كه شده همان است كه پيامبر اكرم‏صلى الله عليه وآله در خطبه شعبانيشان درباره ماه مبارك رمضان فرمودند كه )و يتوم لا ضيافة اللَّه( شما در اين ماه دعوت به ضيافت خدا شده‏ايد مهمانى خدا دعوت شده‏ايد در مهمانى مهمان داريم ما آن چيزهايى كه در يك مهمانى و ضيافت جزو اركان يك ضيافت هستند يكى مهمان‏دار هست و صاحب‏خانه و يكى خود مهمان هست و ثالثاً چيزى كه با آن از مهمان پذيرايى مى‏شود غذايى كه به مهمان داده مى‏شود و مكان مهمانى درباره ضيافت الهى قطعاً اين ضيافت با يك ضيافت معمولى فرق دارد اگر ما دعوت بشويم در اين ماه به اين كه از غذاهاى مادى استفاده بكنيم اولاً ما هميشه مهمان خدا هستيم يعنى آن يازده ماه ديگر هم مهمان خدا هستيم از خان فضل و كرم خداوند اطعام مى‏كنيم و غذا مى‏خوريم اين مهمانى معناى معمولى و مرسوم مهمانى را ندارد و تغذيه‏اى كه ما از نعم الهى در ماههاى ديگر مى‏شويم منظور اين نيست از طرفى خوب ما مى‏دانيم اين مهمانى يك مهمانى مادى نيست كه مثلاً ما مهمان خدا بشويم و خداوند از ما پذيرايى مادى بكند بلكه اين مهمانى يك مهمانى و ضيافت معنوى هست كه فقط انسانها را در آن راه مى‏دهند در اين مهمانى حيوانها راه پيدا نمى‏كنند يعنى مخصوص انسان هست اين مهمانى و غذايى كه به انسان داده مى‏شود در اين ماه از غذايى نه تنها غذاى حيوانى نيست بلكه غذاى فرشته‏ها هم نيست غذا از غذاى ملائك هم بالاتر است غذايى كه فقط نصيب انسان مى‏شود و انسان از آن مى‏تواند استفاده بكند صاحب‏خانه و مهماندار خداوند تبارك و تعالى هستند مهمان فقط انسان است نه هيچ موجود ديگرى و دو تا ديگر از اركان مهمانى مى‏ماند و آن است كه غذايى كه به ما مى‏دهند چه غذايى هست و اين كه مكان مهمانى كجا است غذايى كه به ما مى‏دهند در اين ضيافت غذاى مادى و حيوانى نيست چون پذيرايى اصلاً پذيرايى ويژه انسان است اگر غذايى بود كه مى‏توانستند ملائكه استفاده بكنند و يا حيوانات ديگر اين مهمانى مخصوص انسان نبود اما اين مهمانى ويژه انسان است پس غذاى مادى و حيوانى منظور نيست بنابراين در اين ماه براى اين كه ما خوب بتوانيم وارد اين ضيافت بشويم و از غذاى فوق حيوانى استفاده بكنيم خداوند تبارك و تعالى امر كرده كه ما تغذيه حيوانيمان به طور موقت قطع بكنيم و همه هم بايد در يك ماه باشد و يك لحظه شروع مى‏شود اين مهمانى و در يك لحظه هم تمام مى‏شود همه هم بايد با هم شركت كنند در اين مهمانى به فضل خودش واجب كرده كه ما غذاى حيوانى نخوريم تغذيه حيوانى نشويم تا شئون ديگرمان آزاد بشود نفس نفس انسان عبارت است از يك موجود ممتد كه داراى شأن حيوانى و شأن فرشته و ملكى هست و شأن ويژه انسان يعنى اين سه شأن را انسان دارد شأن حيوانى و شيطانى شأن كه ملائكه در آن مشترك هستند با انسان و شأنى كه فقط ويژه انسان است يعنى در آن شأن انسان از ملائكه هم بالا مى‏زند راه تغذيه حيوانى خداوند تبارك و تعالى در ماه مبارك بسته و فرموده كه آن چه در ماههاى گذشته از غذاهاى حيوانى بر شما مباح بود و جايز بود كه استفاده كنيد در اين ماه در ساعات بخصوصى از فجر اذان صبح تا اذان مغرب حرام است به اين وسيله راه تغذيه حيوانى ما را بسته چيزى نخوريد چيزى نياشاميد با همسرتان نزديكى نكنيد و لذتهاى ديگر هم همين طور البته فقط مختص به روزه شكم و جنبه مادى نيست تغذيه‏هاى حيوانى كه غير از طريق مادى هم سراغ انسان مى‏آيد همانها هم خدا حرام كرده لذا فرمود كه خيالتان هم بايد روزه باشد يعنى فكر و خيالتان هم كنترل كنيد كه روزه بكيرد در خيالتان گناه نيايد و واهمه خودتان هم كنترل كنيد كه ما در مورد خيال و واهمه توضيح در همين كتاب پرتوى از اسرار روزه داديم كه حالا رفقا حتماً اين را مطالعه كردند از سال گذشته آنهايى هم كه مطالعه نكردند حتماً انشااللَّه مطالعه كنند قبل از ماه يك محدوديت تمام عيار و يك قرنطينه تمام عيار نسبت به تغذيه حيوانى براى ما ايجاد كرده خداوند و بعد فرمود كه با خيال راحت حال كه اين راه حيوانى بسته شد شروع كنيد به تغذيه در جبنه‏هاى معنوى غذاهاى معنوى را سفارش كرده در اين ماه به ما كه بخوريم و آن در رأس آن عبارت است از قرآن كريم كه ماه نزول قرآن هست اين نزول قرآن بايد براى ما هم نازل بشود يعنى چه يعنى ما هم طورى قرآن را بخوانيم و اُنس بگيريم كه احساس كنيم اين آيات براى ما هم دارد نازل مى‏شود و واقعاً احساس مخاطب بودن بكنيم اين خيلى مهم است كه انسان آيات خدا را بخواند و دقت بكند كه من مخاطب اين آيه هستم اين آيه دارد به من مى‏گويد و همه بدبختى ما همين است كه ما اين آيات و حرفهاى خوبى كه مى‏شنويم غالباً خودمان را شخص خودمان را مخاطب نمى‏دانيم گمان نمى‏كنيم كه دارد به ما مى‏گويد اين را اگر راه تغذيه حيوانى درست بستيم آيات الهى را درست خوانديم با تفكر و تدبر در آن و احساس كرديم كه به ما خطاب مى‏شود اين جا است كه قرآن دارد براى ما نازل مى‏شود و ما هم داريم تغذيه مى‏كنيم دعاها وارد شده دعاهايى كه به ما سفارش شده اين دعاها را بخوانيد ميزان دعايى كه ما در ماه مبارك وارد شده بيش از ميزان دعاهايى است كه در ماههاى ديگر وارد شده توصيه به ذكر كردند و چيزهايى از اين قبيل پس غذاى ما شد قرآن و دعاها و يك غذاى معنوى ذكر خدا همنشين با خدا انس با خدا شباهت پيدا كردن با خدا اين شد غذاى ما محل تغذيه كجاست يعنى محل ضيافت كجاست محل ضيافت در نفس خود انسان انجام مى‏گيرد يعنى ما مهمان خدا هستيم در روح خودمان آنجا يعنى روحى كه از هر موجود ديگرى بزرگتر است در اين مكان خداوند از ما پذيرايى مى‏كند و ما بايد بتوانيم اين استحقاق و لياقت را پيدا كنيم اين آمادگى را داشته باشيم كه وارد اين ضيافت بشويم و اين غذا را استفاده كنيم ازش پس معنى ضيافت مشخص شد تقريباً اين ضيافت ضيافت مادى نيست اين يك ضيافت معنوى است راهش هم اين است كه انسان راه تغذيه بُعد حيوانى خودش را ببندد تا بتواند بُعد انسانيش را فعال كند و با خيال راحت بپردازد به آن )چون دهان بستى دهانى باز شد تا خورنده لقمه‏هاى راز شد( يك لقمه‏هايى غير از اين لقمه‏هاى معمولى در غير از ماه مبارك اگر به ما بگويند محدوديت براى خودتان بگذاريد مثلاً روزه بگيريد چون همه روزه نمى‏گيرند ما تنها روزه هستيم وسوسه‏ها خيلى بيشتر است ولى ماه مبارك فرمود همه روزه بگيرند كه همه خيالشان از اين بابت راحت باشد و واجب هم كرد و اين ماه را مقرر كرد نظم به آن داد از يك ساعتى تا يك ساعتى و از يك روزى تا مثلاً سى روز ديگر همه مى‏دانند اينجا واقعاً هيچ راه برگشتى براى غذاى حيوانى نيست بايد اين سى روز درش را ببندند و بُعد حيوانى را محروم كنند از غذا تا بعد چى بشود تا دريچه آن شئون ديگر باز بشود و بتواند چه كار بكند بتواند تغذيه الهى كند انسان تا وقتى مشغول تغذيه حيوانى است به حيوانيت مى‏پردازد شئون ديگرش تغذيه نمى‏شوند و شئون ديگر باز بشود و بتواند چه كار بكند بتواند تغذيه الهى بكند انسان تا وقتى مشغول تغذيه حيوانى است به حيوانيت مى‏پردازد شئون ديگرش تغذيه نمى‏شوند و شئون ديگر لاغر و ضعيف و نهيف و مُردنى هستند ولى بُعد حيوانيش خيلى بزرگ و گردن كلفت و قوى مى‏شود در اين ماه اين موجود گردن كلفت و سركش و محدودش مى‏كنند به آن محدوديت مى‏دهند تا چى بشود تا لاغر بشود تا ضعيف بشود راه تغذيه را به رويش مى‏بندند و يك جهنم زيادى از تغذيه‏هاى معنوى را عرضه مى‏كنند به انسان كه انسان در اين مدت يك ماه انواع و اقسام غذاها را با انواع و اقسام آثار و خواص استفاده بكند تا آن بعدش هم جان بگيرد و قوى بشود البته بسته به اين است كه ما واقعاً بخواهيم در اين ضيافت شركت كنيم افرادى كه مورد خطاب اين ضيافت هستند سه دسته هستند يعنى افراد نسبت به اين ضيافت سه حالت دارند يك عده افراد افرادى هستند كه خوب معنوى ضيافت را مى‏فهمند و سنخيت با او دارند دلتنگ آن ضيافت هستند مى‏خواهند كه در آن ضيافت بروند دوست دارند كه به آن مقام برسند اينها به هر حال تلاش مى‏كنند كه از روى صداقت راه تغذيه حيوانيت را ببندند و نه تنها در ماه مبارك قبلاً از ماه مبارك در شعبان در رجب و در ماههاى قبل آماده مى‏كنند اصلاً خودشان را براى اين كه بتوانند وارد اين ضيافت بشوند اينها وارد ضيافت مى‏شوند در ميان خود اينها تقسيم بندى‏هايى هست يعنى كسانى وارد ضيافت مى‏شوند و به هر حال مى‏توانند راه پيدا كنند در اين ضيافت افرادى هستند كه وقتى وارد اين مهمانسرا مى‏شوند صاحب خانه و مهماندار توجه خاصى به آنها كند آنها را نزديك خودش مى‏نشاند در مهمانيها ديده‏ايد يك موقعى كه صاحبخانه مهمان انسان وقتى مهمان يك بزرگى مى‏شود غير از يك مهمانى دوستانه است كه همه در سطح هم هستند همه بزرگ و كوچك ديگر ندارد ولى مهمانى يك بزرگ يك سلطان عظيم انسان وقتى ميرود آن سلطان عده‏اى را به نزديك خودش فرا مى‏خواند آنها را نزديك خودشان دارد و يك عده‏اى هم شركت مى‏كنند در مهمانى استفاده مى‏كنند يعنى يك توجه عامى دارد به همه و يك توجه خاصى دارد به بعضى‏ها بعضى‏ها در ماه در ضيافت شركت مى‏كنند و با خود صاحبخانه و مهماندار انس مى‏گيرند عياق هستند يك درجه خاصى نسبت به ساير شركت كنندگان در ضيافت دارند عده‏اى اينگونه شركت مى‏كنند در ضيافت عده‏اى راه پيدا مى‏كنند مورد توجهات و الطاف و نعمات و پذيرايى عام قرار مى‏گيرند مثل ساير مهمانها سر يك سفره مى‏نشيند و غذاى خوبى هم مى‏خورند عده‏اى غذا به آنها كم مى‏رسد شركت هم مى‏كنند دير مى‏جنبند غذا به آنها كم مى‏رسد مثل مهمانيها عده‏اى ته مانده به آنها مى‏رسد و عده‏اى فقط بويش را استشمام مى‏كنند يعنى بوى غذا هم لذت مى‏برند كه يك همچين چيزى است بوى اين غذا استشمام مى‏كنند ولى خوب بيش از بو نصيبشان نخواهد شد اين يك گروه از انسانها هستند كه بنابر درجات روحى خودشان بهره‏بردارى مى‏كنند از اين ضيافت الهى عده‏اى ديگرى با اين كه لياقت دارند كه شركت كنند در اين ضيافت نمى‏رسند كه شركت كنند در اين ضيافت سرشان شلوغ است شما ديديد كه گاهى يك موقعى كسى شركت مى‏كند در يك مهمانى دعوت مى‏شود به يك مهمانى بعد آنقدر تكلف آن قدر خودش را درگير امورات مختلف كرده كه آخر سر نمى‏رسد به مهمانى مثلاً لباسش را آماده نكرده اتو نزده نشسته بدنش را تميز نكرده بايد شئون ديگرش را آرام بكند آران نكرده يعنى اينها در واقع نتوانستند روابطش را با غير طورى نتظيم بكنند كه به موقع بتوانند برسند به مهمانى مثل يك مردى كه مى‏خواهد به يك مهمانى برود سلطانى دعوت كرده او را بعد درست موقعى كه مى‏خواهد مى‏رود زنش از او يك تقاضا دارد بايد مثلاً غذا ندارند بايد برود غذاى اينها را تأمين كند. بچه‏اش يك چيزى از او مى‏خواهد بايد برود آن را به او بدهد. بعد نمى‏دانم لباسش آماده نيست لباسش پاره است يا فلان چيز را جا مى‏گذارد هى اتفاق مى‏افتد آخر به مهمانى نمى‏رسد بعضى از ماها هم همين طور هستيم يعنى آنقدر سر خودمان را شلوغ كرده‏ايم آنقدر تكليف براى خودمان درست كرديم هى بى خود به خيلى چيزها گره خورديم كه اصلاً با اين كه لياقت هم داريم ممكن است خدا توفيقى هم بدهد نصيبمان بكند از آن فضا خيلى هستند اين آمادگى را دارند اما آنقدر خودشان را مشغول كردند به كارهاى بيهوده يا كارهاى مهمى كه بايد جلوتر انجام مى‏شد و اينها بى توجه‏اى كردند نتوانستند روابطشان را تنظيم بكنند با آن چيزها به هر حال ساعت تنظيم نشد و اينها به موقع به ضيافت نرسيدند و به هر حال محروم شدند از ضيافت با اين كه مى‏توانستند بيايند عده‏اى هم اين چنين هستند كه اين خيلى مهم است ما تنظيم كنيم روابطمان با دنيا تنظيم كنيم رابطه‏مان با شئون حيوانيمان تنظيم كنيم روابطمان با اطرافيان با كار با همسر با فرزند با درس به طورى كه ديگر صدا زدند گفتند آقا كارت دعوت مثلاً ساعت چهار و نيم پنج و نيم روز چهارشنبه هست شروع مى‏شود اين ضيافت تا سى روز هم ادامه دارد ما سر وقت خودمان را برسانيم و در تمام مدت بتوانيم شركت بكنيم يك طورى تنظيم بكنيم كارهايمان را براى همين هم گفتند كارهايتان را سبك كنيد در ماه مبارك شما يك مقدار از كارهاى ديگرتان بزنيد سبك كنيد كه برسيد واقعاً مثل بقيه ماه‏ها رفتار نكنيد حتى به صاحب كارها هم گفتند كه شما شاگردانتان زود مرخص كنيد كسانى كه براى شما كار مى‏كنند زير دست شما كار مى‏كنند از نظر ساعت كارى به آنها فشار نياوريد كه در اين ماه اينها هم برسند اساتيد اگر درس دارند درسشان را مختصر كنند كه شاگردها به مسايل روحى عبادى هم برسند تا اين حد سفارش شده اما آن يك چيز ديگر است اين كه ما خودمان به طور عمومى روابطمان را تنظيم بكنيم با چيزهايى كه در اطراف داريم با آنها زندگى مى‏كنيم يك بحث ديگر است بعضى‏ها اصلاً اين هنر و سليقه را ندارند دعوت شدند به يك ضيافت هنر بهره‏بردارى هم مى‏توانند داشته باشند مى‏توانند استفاده بكنند اما آنقدر بى سليقه هستند كه ماه مبارك برايشان با ماه‏هاى ديگر زياد فرق نمى‏كند آنقدر پيچيدند خودشان را به مسايل مختلف كه به هر حال نمى‏رسند شركت كنند و هى حسرت مى‏خورند و هى اعصابشان خورد است ولى به هر حال موفق به شركت در ماه مبارك نمى‏شوند و اين هنرمندى مى‏خواهد كه انسان خودش را طورى روابطش را تنظيم كند با خارج با كارش با همسرش با درسش با چيزهاى ديگر با بچه‏اش با پدرش با مادرش با دوستانش كه بتواند در اين ضيافت شركت بكند يك عده افراد هستند كه اصلاً موفق به شركت نيستند لياقت شركت هم ندارند اينها وقتى اسم ضيافت مى‏آيد هيچ معناى خاصى از اين ضيافت نمى‏فهمند اصلاً يعنى چه ضيافت و بدشان هم مى‏آيد اسم ماه رمضان مى‏آيد ناراحت مى‏شوند كه اينها هم چند قسم هستند يك عده ناراحت هستند پوزه دلشان مى‏خواهد بسته بشوند پوزه حيوانيشان مى‏خواهد بسته بشود و استفاده نمى‏كنند خيلى از آمدن ماه مبارك غم و غصه مى‏آيد به دلشان و رفتنش خيلى خوشحال هستند از اين كه مى‏رود هر چقدر به پايان مى‏رسد برعكس دوستان خدا كه آنها شاد هستند ببينيد راجع به عيد ماه مبارك در وداع نگاه بكنيد حضرت سجادعليه السلام مى‏گويد به ماه مبارك »السلام عليك يا اباعبداللَّه« اى عيد خدا »يا عيد اولياء السلام عليك يا شهر اللَّه اكبر و يا عيد الاوليا« سلام بر تو اى شهر بزرگ خدا اى ماه بزرگ خدا و اى عيد دوستان خدا عيد يعنى چى يك بزرگ وقتى ضيافت مى‏رود عيد آنهايى هست كه با اين بزرگ آشنايى دارند مى‏گويند كه فلانى ضيافت داده و دعوت هم كرده ما را براى كسى كه دوست هست با آن بزرگ هيچ چيز بهتر از اين نيست كه بتواند برسد به آن ضيافت و نزديك بشود يك عده واقعاً ناراحت هستند از اين كه ماه مبارك مى‏آيد ولى خوب چون يك نيمچه اعتقادى دارند دست و پا شكسته از عذاب و آتش و جهنم و اينها مى‏ترسند روزه را مى‏گيرند اما وارد ضيافت نمى‏شوند پوزه را مى‏بندند اما در مدتى كه پوزه بسته شده و حيوانيت راهش بسته يك سره به فكر اين هستند كه چگونه جبران كنند اين را لذا مى‏بينيم كه موقع افطار مى‏شود سفره‏هايى رنگين غذاهايى آنچنانى و چند برابر مقدارى كه اين نخورده مى‏خورد در موقع افطار كه جبران كرده باشد سحر هم ديگر بدتر همين طور ذخيره مى‏كند كه يك موقع اين حيوانيت كم نياورد خلاصه به حيوانيتش فشار نياورد. اين ديوى كه بزرگش كرده و گردن كلفتش كرده كه نمى‏گذارد ابعاد ديگر انسان تغذيه بشوند اين يكدفعه ضعيف نشود خدايى نكرده مثلاً بخواهد آن ابعاد قوى بشوند خيلى به آن مى‏رسيم خيلى بعضى از ماها به آن مى‏رسيم خيلى نوكريش را مى‏كنيم خيلى عبدش هستيم غلامش هستيم برده و بنده‏اش هستيم خيلى به آن مى‏رسيم و حاضر نيستيم يكى را ناراحتيش را ببينيم حاضر نيستيم محدوديتش را ببينيم و براى اين كه دلش هم به دست بياوريم اين مدتى كه از ترس خدا مجبور شديم دهانش را ببنديم موقع افطار جبران مى‏كنيم برايش بيش از قبل ماه رمضان ماه‏هايى غير از ماه مبارك رمضان غذاهايى به آن مى‏دهيم كه غير از ماه رمضان به آن نمى‏داديم شربتها و شيرينى‏ها و نمى‏دانم نوشيدنى‏هايى به آن مى‏دهيم كه ماه قبل از رمضان نمى‏داديم يك طورى كه بالاخره ايشان به خلاصه به آنها بر نخورد عالى جناب ناراحت نشوند خدايى نكرده يك موقعى بخواهند خلاصه قهر بكنند اينها بروند يك موقعى بالاخره دلشان را به دست مى‏آوريم راضى مى‏كنيم تا آخر ماه اين حالا يك عده افراد هستند درباره ماه مبارك يك عده هم كه اصلاً از اول روزه را اصلاً خوششان نمى‏آيد اهل روزه نيستند يك بهانه‏هاى مختلف روزه نمى‏گيرند و درمى‏روند از آن اصلاً اسمش كه مى‏آيد مى‏ترسند اسم بقيه چيزها هم كه مى‏آيد )عش معز( يعنى قرآن مى‏گويد كسانى كه ايمان ندارند وقتى اسم خدا برايشان مى‏آيد اينها در قلبشان )مش معز( مى‏شوند ناراحت مى‏شوند اسم دين اسم مسجد اسم محدوديت ماه مبارك اسم نمى‏دانم اسم ضيافت اسم قرآن اسم مجلس قرآن اسم مجلس دعا اسم مجلس روضه اسم اين چيزها كه مى‏آيد اينها همچين كسل مى‏شوند احساس مى‏كنند كه اينها احساس دلتنگى و ناراحتى مى‏كنند و برعكس وقتى كه دعوت مى‏شوند به حيوانيت‏هاى آنچنانى مجالس آنچنانى انگار كه تمام دنيا به اينها دادى بسيار شاد مى‏شوند مثل كسى كه گرمازده هست يك دفعه يك بار خنك مى‏شود به او چقدر لذت مى‏برد احساس خنكى در اين مجالس كه مى‏روند شركت مى‏كنند خيلى شاد و شنگول هستند و راحت هستند برعكس وقت دعوتشان مى‏كنى به سمت معنويت و خدا خيلى غمگين و ناراحت هستند براى چى براى اين كه احساس مى‏كنند اين حيوانيتشان محدود مى‏شود بسته مى‏شود دست و پايش آزاد نيست نمى‏تواند كارى بكند ناراحت هستند اين هم تقسيم‏بندى افرادى كه به هر حال نوعى با اين ضيافت برخورد مى‏كنند نكته ديگرى كه هست در مورد خود اين غذا هست كه به ما سفارش شده از آن استفاده بكنيم قرآن، براى انسان هست كه نازل شده براى انسان خداوند نازلش كرده به عنوان بالاترين و بهترين غذا در روايت داريم )مع دعوت الل( هست قرآن يعنى سفره الهى است اما اين سفره نه براى فرشتگان هست و نه براى حيوانات است بلكه اين سفره براى انسان است ما بايد سعى كنيم از اين غذا خوب استفاده كنيم يعنى اولاً مطالعه ظاهرى قرآن قرائت ظاهرى قرآن بيشتر در ماه مبارك بخوانيم اين را اين رسم خوبى كه خيلى دارند مثلاً روزى يك جزء لااقل مى‏خوانند كه مثلاً در طول ماه يك دور قرآن را دوره كرده باشند خوب خوب هستش اين قرائت و نبايد هم ترك بشود به هيچ وجهه خواندن قرآن و قرائتش رسيدن آيات و نغمه و موسيقى قرآن بگوش انسان اثر خاص خودش خواهد داشت و انسان نبايد گوش خودش و قلب خودش را محروم بكند از اين نغمه الهى اما قرآن بطن دارد از اين الفاظ و ظاهر و موسيقى كه دارد آهنگى كه دارد كه هرگز انسان خسته نمى‏شود از شنيدنش گذشته بايد با باطن قرآن مفاهيم قرآن آشنا بشويم به اين جهت بايد سعى بشود كه تفكر بشود در مجالس در مدت ماه رمضان سعى كنيم كه يك مقدار به عمق قرآن وارد بشويم مجالسى كه قرآن را براى ما شرح مى‏كند توصيف مى‏كنند تعريف مى‏كنند مجالسى كه ما را به عمق مسائل دينى مى‏كشاند كه انسان وقتى دارد اين مجالس مى‏شنود حرفها را سخنها را يك مقدار بيشتر مى‏فهمد كه پشت اين ظاهر دين يك باطنى هم هست اين را شركت بكند بخواهد كه اگر مى‏تواند اگر كسى درس تفسير قرآن دارد شركت بكند مطالعاتى بكند درباره قرآن كتابهايى درباره قرآن و تفسير سور بخواند راديو هم برنامه دارد تلويزيون هم برنامه‏هايى دارد در رابطه با قرآن انسان دقت بكند كه در اين ماه عمق پيدا بكند از اين پوسته در بيايد و داخل هسته و بطن بشود كار مهمى كه من توصيه مى‏كنم به دوستان عزيز جوانم اين هست كه سعى كنيد خودتان اين قوه را پيدا كنيد كه وارد بطن بشويد و اين هست كه با ادبيات و زبان قرآن آشنا بشويد شما اگر به عشق قرآن وقتى را بگذاريد براى خواندن عربى درسهاى عربى صرف و نحو اين كه قرآن را خوب بفهميد لحظه لحظه كه داريد آن درس را مى‏خوانيد عبادت بسيار بزرگى هست اصلاً حيف است كه ما زبان غذايى خودمان را بلد نباشيم فرمولهاى غذايى خودمان را بلد نباشيم چيزى كه ما مى‏توانيم به ما امكانات مى‏دهد كه اين غذا را بهره‏بردارى كنيم از آن بلد نباشيم لذا از جوانيتان خوب استفاده بكنيد حيف است و به خصوص بعضى‏ها كه درد دين بيشتر دارند معنويت بيشترى دارند بعداً پشيمان مى‏شوند من به خيلى از دوستان برخورد كردم كه مثلاً سنشان شده سى، سى و پنج، چهل، چهل و پنج، بعضى‏ها هم در سنين پيرى ديدم اينها پشيمان شدند كه اين كار را نكردند گفتند مى‏خواهيم اين چهار آخر عمرمان وقتى قرآن را مى‏فهميم خودمان بخوانيم بفهميم كه داريم چى مى‏خوانيم هى با اين ظاهر اكتفا نكنيم در پيرى آمدند اينها ياد معنويت افتادند و حيف است كه شماها يعنى بچه شيعه بچه مسلمان سرباز امام زمان)عج( از قرآن چيزى نفهميم اين خيلى زشت است خيلى زشت كه ما زبان انگليسى بلد باشيم نمى‏دانم رايانه بلد باشيم نمى‏دانم چيزهاى ديگر را سخنها و حرفهاى ديگر را بلد باشيم اما نفهميم قرآنمان را غذاى انسانيت را نفهميم نتوانيم دركش بكنيم اين غذا را وقت بگذاريم براى كارهاى ديگر اما وقتى مى‏خواهيم وقت بگذاريم براى اين كه قرآنمان را با آن آشنا بشويم تنبلى مى‏كنيم خيلى بد است سعى كنيم واقعاً تصميم بگيريم و از خدا بخواهيم كه به ما اين كمك را بكند و خودمان را فارق كنيم به صورت جدى كه بعد از چند ماه مجاهد و درس خواندن استقامت بعد مى‏بيند كه چقدر لذت دارد انسان آيات الهى را مى‏خواند و مى‏فهمم فرق است بين كسى كه زبان قرآن را زبان خودش قرآن مى‏خواند و مى‏فهمم و در آن تفكر مى‏كنم با كسى كه فارسى از طريق ترجمه و توضيح ديگران مى‏خواهد بفهمد خيلى فرق دعاها هم همين طور بسيارى از دعاهاى شيرين وارد شده كه غذاهاى عالى هست اما معده مناسب را شما نداريد يعنى پس مى‏زند اين غذا را نمى‏تواند بگويد چرا چون نمى‏فهمد معده غذايى را مى‏گيرد كه مى‏تواند دركش بكند با آن سنخيت دارد خيلى از مناجاتها دعاهاى بسيار عالى است در اين ماه مبارك كه ما فقط چون زبانش را بلد نيستيم نمى‏توانيم درك بكنيم خوب محروم هستيم از اين غذاهاى عالى حيف نيست واقعاً ما انسانيت خودمان را آن شئونات عالى خودمان را محروم بكنيم و اين غذاهاى عالى به آن ندهيم بخصوص در جوانى در اوايل جوانى دقت بكنيم كه زودتر اين كار را بكنيم تا كه بتوانيم براى سالهايى زياد از اين غذاها بخوريم اين بسيار غذاهاى خوبى است و بايد اينها هضم بشود اين غذاهاى عالى زمان مى‏خواهد براى هضمش خوب ما چه خوب است كه زودتر شروع كنيم اين را و از اين غذا بتوانيم انشااللَّه استفاده بكنيم در مورد دعاها هم همين طور توجه بكنيد دعاهاى خوبى وارد شده من توصيه مى‏كنم به دوستان كه شبها ترجمه اين دعاى افتتاح را بخوانند حداقل دعاى افتتاح و آن دو سه تا دعاى كوچولوى بعدش است كه شايد نزديك مجموعشان بشود چهار، پنج صفحه فارسى هست شايد نزديك ده دقيقه طول نكشد ده دقيقه يك ربع اما فارسيش را هر شب وقتى بگذاريد با خدا حرف بزنيد مسقل خصوصى با شلوغى اينها هم كارى نداشته باشيد با خودتان وقت بگذاريد اين دعا را بخوانيد بسيار مهم است و آن دعاها هم كه بعد از نماز است يا علىُّ يا عظيم حتماً ترك نكنيد آن )اللَّه‏م ادخلنى اللَّه...( بخصوص آن را حتماً بخوانيد دعاهايى ديگر كه دو تا دعايى ديگر هست با اينها فراموش نكنيد دعاى روز اول دعاى روز دوم، دعاى روز سوم كه همه‏شان يك خط دو خط هست اينها هم همين طور توجه بكنيد به آن و بخوانيد با توجه به معنى اين دعاها و به هر حال دعاهايى كه سعى كنيد وارد شده در ماه مبارك آن چيزى كه مى‏توانيد و به وسعتان مى‏رسد و ميلش هم داريد نه باب ميلى و كسالت نه با ميل مى‏توانيد استفاده بكنيد بسيار خوب است در اين دعاها ما ياد مى‏گيريم كه چگونه با خدا حرف بزنيم و چگونه نيازهايمان را برطرف بكنيم و چگونه عقده‏هاى دلمان را باز بكنيم و چگونه ياد مى‏گيريم كه پناه بسيار محكمى داريم كه درك مى‏كند ما را مهربان است به ما توبه‏پذير است دوست دارد ما را عفو مى‏كند ما را گذاشته ما را مى‏تواند جبران بكند و تنها اوست كه مى‏تواند مشكلات ما را برطرف كند اين را ما آنجا متوجه مى‏شويم به هر حال اميدوارم كه انشااللَّه بتوانيد از اينها استفاده بكنيد مداومت به اين دعاها به انسان ياد مى‏دهد كه چگونه بتواند مسير دنيا تا آخرت را سريع طى بكند يعنى غلبه بكند به خيلى از حجابها كه در راه هست و زود بتواند منتقل به آن عالم بشود شما وقتى بكنيد به اين كه در روز يك چند دقيقه با خدا مناجات بكنيد مثلاً ما حالا دعاى روز شنبه داريم دعاى روز يك شنبه داريم در مفاتيح هست دعاى روز دوشنبه داريم مثلاً امروز دوشنبه بود خوب دعاى بسيار مهمى هست دعاى روز سه شنبه )الحمداللَّه الذى لم يشهد احداً حين فطر السموات والارض و لا اتّخذ معيناً حين برد السماوات...( تا آخرش زيارت آن روز هست كه خيلى مهم است امروز زيارت امام حسن‏عليه السلام، امام حسين‏عليه السلام است دوشنبه است ديگر دوشنبه روز امام حسن و امام حسين‏عليهما السلام است سه شنبه روز امام زين العابدين‏عليه السلام، امام باقرعليه السلام، امام صادق‏عليه السلام است به هر حال اين از شنبه تا جمعه كه روز امام زمان)عج( است از شنبه كه روز رسول‏صلى الله عليه وآله تا جمعه كه روز امام زمان)عج( اين معصومين را ما زيارت مى‏كنيم و به هر حال هر روز خودمان را به آنها مى‏سپاريم اين چند دقيقه دو و سه دقيقه مناجات وقتى انسان ياد مى‏گيريد كه روز مناجات بكند با خدا غير نماز چون ما در نماز معلوم نيست موفق به مناجات بشويم در نماز هزار و يك جور عامل و حواس پرتى است اما وقتى كه فارق از هر چيز خودمان داوطلبانه از روى ميل باز مى‏كنيم كتاب را عربيش هم حالا شما اگر متوجه نمى‏شويد نخوانيد همان فارسيش را بخوانيد و چند دقيقه خودمانى حرف مى‏زنيد اين مثل اين است كه شما مثلاً رويى يكدانه چوب يك چيزى را كنده باشيد روى چوب ديده‏ايد وقتى آدم مى‏خواهد روى چوب حركت بكند الان اين دستى كه من مى‏خواهم بكشمش روى مثلاً تخته معلوم نيست دفعه بعد بتوانم همين خط را برم و باز هم همين خط را بيايم انحرافات مختلفى پيش مى‏آيد اما وقتى يك مسير عادى يك ذره فشار آوردم رويش روزى پنج دقيقه حرف زدم با خدا مثل اين است كه شما روى يك چوبى را آنقدر فشار آوريد بعد از يك مدت كه چوب انعطاف به خرج داده يك راهى را باز كرده ديديد خود به خود وقتى دستتان را مى‏گذاريد يك شيارى باز شده و اين راحت مى‏رود و مى‏آيد مانع سر راهش نيست ليز نمى‏خورد اين طرف و آن طرف نمى‏رود انسان وقتى با خدا مناجات مى‏كند و اين مناجات را مستقيم هست روش مقاومت مى‏كند يك مدت انجام مى‏دهد والا خيلى كم اين ياد مى‏گيرد كه چطور در واقع خطر در مواقع حواس پرتى در مواقعى كه ممكن است لغزش برايش پيش بيايد انحراف برايش پيش بيايد دلش را خدايى ناكرده از دست بدهد و شيطان غلبه بكند بر قلبش ياد مى‏گيرد كه چطور سريع منتقل بشود به آن عالم و از آنجا كمك بگيرد چگونه پناه ببرد آنجا و فرار بكند از هر چى دلبر هست غير از خداوند از هر خطر خوب مى‏تواند وارد هست چگونه فرار بكند اُنس با خدا اين خصوصيت را دارد مداومت بر دعاى اين خصوصيت دارد كه انسان خوب مى‏تواند از مواقع خطر فرار بكند از موقعيتها كه خطرناك هست آنها در برود و برود به سمت خداوند خيلى خوب است كه انسان عادت بدهد خودش را نه فقط در ماه مبارك عادت كنيم كه در روز چند دقيقه جداى از اوقات نمازمان و حتى جداى از اين تعقيبات چند دقيقه‏اى خودمان به صورت خصوصى حرف بزنيم واقعاً با خداوند كه انشااللَّه خداوند توفيق بدهد و روز به روز بيشر بشود توصيه مى‏كنم دوستان عزير را كه سعى كنند افطار خيلى نخورند سنگين نخورند و طورى باشد كه سنگين نشوند براى سحر بلند شوند قبل از سحرى يك ساعتى بتوانند چند ركعت نمازى بخوانند يك مقدار قرآن بخوانند و يك مقدار دعا بكنند خيلى مهم است اين مسئله نكته ديگر درباره توجه به ساحت مقدس امام زمان)عج( در ماه مبارك رمضان است ماه مبارك رمضان ارتباط زيادى به حضرت صاحب زمان )عج( دارد كه غالباً هم از آن غافل هستند كه توجه نمى‏كنند چقدر اين اين ماه پيوستگى دارد به امام زمان اولاً قلب ماه مبارك رمضان كه شب قدر است شبى است كه ملائكه و روح »تنزل الملائكة والروح« نازل مى‏شوند به امام زمان)عج( و مقدرات يك سال بندگان خدا را مى‏آورند براى امضا و تصويب امام زمان)عج( ما در مهمترين شب ماه مبارك كه شب بيست و سوم است مى‏بينيد كه توسل به امام زمان)عج( و توجه به امام زمان)عج( را داريم دعاى فرج امام زمان را داريم )اللَّه‏م كن لوليك الحجة بن الحسن« اين را سفارش شده كه در آن شب زياد بخوانيم و خيلى بايد به اين نكته توجه بكنيم حتى اين دعا هم كه عرض كردم خيلى به آن توجه كنيد مواظب باشيد ترك نشود در پايان هر نمازتان )اللَّه‏م ادخل على اهل القبور السرور اللَّه‏م اغن كل فقير( اين را بزرگان ما فرمودند اين همان دعاى فرج امام زمان)عج( است چرا كه شما در اين دعا مى‏خواهيد از خداوند كه سرور بر همه قبرهاى مردگان وارد بكند و همه فقيرها را بى‏نياز بكند و همه گرسنه‏ها را سير بكند و همه عريانها را بپوشاند و همه مستضعفين را نجات بدهد و همه مكروبين را غمزده‏ها را خوشحال بكند و همه فسادها )اللَّه‏م اصلح كلّ فاسد من امور المسلمين( خدايا تمام هر فسادى را از امور مسلمين بردار اين نمى‏آيد مگر زمان ظهور امام زمان)عج( يعنى بايد امام زمان)عج( باشد كه اين دعا مستجاب بشود در واقع كسى كه دارد اين دعا را مى‏خواند دارد دعا مى‏كند باطناً براى دعاى ظهور امام زمان)عج( توجه كنيم كه داريم براى ظهور امام زمان دعا مى‏كنيم و جداى از اين بخواهيم اصلاً بخواهمين در ماه مبارك رمضان بهترين فرصت است كه ما از خداوند عاجزانه ظهور حضرت را بخواهيم خيلى هم به بزرگان سفارش كردند خود امام زمان)عج( فرمود )اكثروا( زياد دعا كنيد براى فرج خيلى دعا بكنيد براى فرج اين مهم است دعا تأثير دارد فكر نكنيد تأثير ندارد بسيار مؤثر است كه شيطان دعا كنند براى ظهور حضرت هر مقدار شيعيان بيشتر دعا بكنند خداوند زودتر اين امر را به وقوع خواهد پيوست به هر حال اين توجه به امام زمان)عج( را مقدم بدانيم قبل از آن كه براى خودمان براى پدر و مادرمان يا براى هر مشكل ديگرى دعا كنيم اول براى ظهور امام زمان)عج( هميشه نه فقط در ماه مبارك همه ايام اول به فكر امام زمان)عج( باشيم بعد مقام معظم رهبرى، امام رمت‏قدس سره، بزرگان، اساتيدى كه گردن ما حق دارند، علمايى كه از دنيا رفتند، شهداى اسلام كه اگر نبودند ما الان اينجا نبوديم و خدا مى‏داند كه اگر اينها نبودند الان ما كجاها بوديم و چه داشتيم مى‏كرديم حق عظيمى اينها به گردن ما دارند و نبايد نمك نشناسى بكنيم و بايد دعا بكنيم از اين و رحمت و مغفرت و صلوات خدا را بخواهيم براى اينها امام عزيز براى مقام معظم رهبرى، دعاى زيادى بايد كرد براى حفظش كه اگر نباشد واقعاً سنگ روى سنگ بند نمى‏شود و خيلى دچار مشكلات بسيارى خواهيم شد ايشان ستون سُكّان اين كشور هستند كه اگر نباشند واقعاً خيلى از اوضاع به هم خواهد شد شما كشورهاى ديگر با اين كه اسلامى هستند ببينيد وقتى ولايت ندارند امام نيست در جامعه كه انسان به همه را در اثر وجود ايشان آرام بشوند چه هرج و مرج‏ها كه ايجاد نمى‏شود خيلى بايد دعا كنيم به وجود پربركت ايشان و نكته بعد اين هست كه در همه دعاها اولاً به فكر مستضعفين به فكر مسلمين كه الان تحت شكنجه و فشار حملات و تجاوزات دشمن هستند باشيم لبنان فلسطين چچن بوسنى كشمير الجزاير مصر و جاهاى ديگر يمن، اردن و هر جاى ديگر كه الان افغانستان مورد تجاوز هستند دعا كنيم كه انشااللَّه خداوند هر چه زودتر بخصوص با فرج امام زمان)عج( مشكلات را از سر راه اينها بردارد وقتى سر سفره پرنعمت افطار نشستيم توجه كنيم به اين مسئله كه آنها الان از اين آرامشى كه ما داريم و از اين امنيت كه ما داريم و اين آسودگى كه الان ما در مملكتمان داريم و از اين غذاها كه ما داريم مى‏خوريم و اين جمع دوستانى كه ما داريم و از اين امكانات عملى و فرهنگى و معنوى كه ما داريم از همه‏شان محروم هستند و ببينيم كه ما اين را به خاطر چى داريم و شكر گذار باشيم و از خدا بخواهيم كه آنها هم نصيب بكند فراموش نكنيم كه خواهران و برادران ما هستند و در اقسا نقاط دنيا تحت فشار و تجاوز و تعدى هستند و خودمان را هميشه در كنار آنها احساس كنيم چرا كه امام زمان)عج( به فكر آنها هستند امام زمان)عج( تا وقتى اينها در اين وضع هستند آرامش ندارد او وجود مقدسشان ناراحت است سعى كنيم ما هم همدردى كنيم با امام زمان)عج( و با مستضعفين دوستانتان را فراموش نكنيد اساتيدتان را فراموش نكنيد معاشرين خودتان را فراموش نكنيد همكارى خودتان را فراموش نكنيد اعضاى خانواده پدر و مادر برادر اينها هم بدتر دعا بكنيد و از خداوند براى اينها خير و عاقبت به خيرى معنويت بخواهيد ما هم به طور جدّ و از صميم قلب از دوستان التماس دعا داريم و دوست داريم و مى‏خواهيم و خواهش مى‏كنيم كه دوستان ما را هم فراموش نكنند و به هر حال از دعاى خيرشان بى‏نصيب نكنند. خدايا اگر ما را از اين گذشته ماه شعبان نيامرزيدى در اين ساعات باقى مانده از ماه شعبان ببخش و بيامرز كه ما آمرزيده و پاك وارد ماه مبارك رمضان بشويم. اين دعاها را انشااللَّه بخوانيم فردا شب هم شب خيلى مهم هست شب اول ماه اعمالش را سعى كنيد انجام بدهيد غسلش را نمى‏دانم اعمالش را.

والسلام عليكم و رحمة اللَّه و بركاته