اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین و لعنۀ الله علی اعدائهم اجمعین من الآن الی قیام یوم الدین.@ بحثمان درباره نماز بود. چند روایت را که خیلی هم مهم بود درباره استخفاف بصلاۀ کوچک شمردن نماز عرض کردیم. یکی دو روایت دیگر هم مانده بعد برویم سراغ تضییع نماز که غیر از کوچک شمردن نماز هست که ان شاء الله در این باره هم بحثی را تقدیم عزیزان بکنیم.@ امام صادق(ع) میفرماید(والله اِنَّه لَیَأتی عَلَی الرَجُلِ خَمسونَ سَنَۀً وَ ما قَبِلَ الله مِنهُ صَلاۀً واحِدَۀً فَأَیُّ شَیءٍ اَشَدُ مِن هذا) میفرماید که قسم میخورد امام صادق(ع) خیلی مهم است که حضرت سوگند میخورد به هر حال سوگند آنجاهایی خورده میشود که مسئله فوقالعاده مهم باشد آن هم یک معصوم قسم بخورد معلوم است مسئله فوقالعاده اهمیت دارد.@ میفرماید که به خدا قسم پنجاه سال بر یک آدم میگذرد و خداوند یک نمازش را هم قبول نخواهد کرد بعد از پنجاه سال. بعد خود حضرت تأکید میکند میفرماید که(فَأَیُّ شَیءٍ اَشَدُ مِن هذا) چه چیزی از این بالاتر چه چیزی از این سختتر که آدم پنجاه سال نماز بخواند و یک رکعتش هم قبول نشود.@ بعد حضرت برای اینکه این قضیه را از آن ثقل و سنگینیش در بیاورد ما بتوانیم خوب بفهمیم این مسئله را، چطوری میشود آدم پنجاه سال نماز بخواند و یک رکعتش هم قبول نشود، حضرت برای ما مثال میزند. ما در قرآن هم امثال زیاد داریم.@ کلاً مثل زدن یک طریقه فوقالعاده خوب تربیتی و تعلیمی هست که اگر بخواهیم یک مسئله مهمی را برای کسی جا بیندازیم و خوف این میرود که نتواند اهمیت آن مسئله را یا عمق آن مسئله را یا شفافیتش را خوب درک بکند، برایش مثل میزنند. خداوند در قرآن تمثیلات بسیار زیادی دارد. معصومین هم در مسائل آموزشیشان از تمثیل خیلی استفاده کرده.@ جمله معترضه(اساساً شیوه آموزشی قرآن و معصومین شیوه سمعی بصری است) یعنی آنها بر خلاف دیگران کمتر حرف زدند فقط صرفاً حرف بزنند بلکه نشان میدهند پیامبر(ص) خیلی وقتها میخواست یک حقیقتی را به افراد بفهماند برایشان نمیگفت این حقیقت را میگفت که حالا امروز با هم صحرا برویم نشان میدادند.@ این را همه را صحرا میاوردند بعد در صحرا حضرت میگفت که حالا بگردید هیزم پیدا بکنید در کویر آنجا آخر در کویر هیزم کجا پیدا بکنیم حضرت میگفت حالا بگردید شروع کنید بگردید میگشتند تکهتکه چوبهایی گیر میاوردند یواش یواش دیدند خیلی شد.@ همینهایی که میگفتند اینجا چوب نیست هیزم نیست زیاد شد یک دفعه، همه گشتند همین کوچکها را که جمع کردند خودش یک حجمی شد حضرت فرمود کوچک شمردن گناه اینطوری است گناه را کسی کوچک بشمرد همین کوچک کوچکها جمع میشوند میبینی یک نفر را میفرستند جهنم.@ اینطوری به آدم تفهیم تفهیم میکند یا وقتی که میخواستند کاری بکنند حضرت زمین را صاف میکردند با عصای خودشان طرح میکشیدند روی رمل روی زمین همه معصومین سیستم کارشان اینطوری بود قرآن هم اینطوری است قرآن هم وقتی که میخواهد به کسی چیزی یاد بدهد یا مَثَل میزند یا اصلاً شکلش را برایش درست میکند.@ همان صحنه را مثل پیغمبر درست میکند ابراهیم(ع) میگوید من میخواهم ببینم چطوری زنده میکنی میگوید برو چهار تا پرنده بگیر اینها را بکش گوشتهایشان را مخلوط بکن بعد صدایشان بکن ببین چطوری زنده میشوند.@ یکی دیگر تا تردید میکند میگوید 300 سال بگیر بخواب 100 سال بگیر بخواب میخوابانندش بعد بلند میشود میگوید(وَ انْظُرْ إِلى‏ حِمارِكَ) نگاه کن ببین الاغت صد سال پیش مُرده اینطوری شده حالا نگاه کن چطوری جمعش میکنیم خودت را نگاه چطوری زندهات کردیم بعد از صد سال.@ ببینید نشان میدهند این مسئله در آموزش یادتان باشد در آموزش برای بچهها میخواهیم کلاس بگذاریم برای کسان دیگر میخواهیم کار بکنیم سی درصد سمعی است یعنی مردم سی درصد با گوش خوب میگیرند ولی 70% بقیهاش بصری است یعنی وقتی که به تصویر میکشی مسئله را راحتتر جا میافتد مسئله.@ لذا تا امکان دارد باید تلاش بشود در سیستمهای آموزشی ما از مسئله بصری استفاده بکنیم یعنی ببینند شکلش را ببینند حالتش را ببینند اینطوری هست این خیلی مهم است تأثیرگذارتر هست دیدن خیلی مهم است.@ حضرت برای اینکه ما خوب بفهمیم مثال میزند میفرماید که(والله اِنَّکُم لَتَعرِفونَ مِن جیرانِکُم وَ اَصحابِکُم مَن لَو کان یُصَلی لِبَعضِکُم ما قَبِلََها مِنهُم لِاِستِحقاقِهِ بِها اِنَّ الله لا یَقبَلُ اِلاَّ الحَسَن فَکَیفَ یَقبَلُ ما یُستَخَفُ بِه) حضرت میگوید قسم میخورم به خدا قسم اگر قرار بود بعضی از شما برای بعض دیگری نماز بخواند.@ یک پولی بدهیم نماز بخوانند الان هم همینطوری است میگویند این پول را بگیر برای مُرده ما برای پدر ما برای مادر ما یک نمازی بخوان حضرت میفرماید اگر اینطور نماز خواندن را بعضی از شما ببینید از همدیگر نمیپذیرید از همدیگر اینطور نماز خواندن را اصلاً نمیپذیرید.@ همین نمازی را که شما میخواهید خدا بپذیرد خودتان هم قبولش ندارید و اینجا حضرت یک معیار میدهد دست ما که این معیار را ما در جلسات قبل گفتیم اگر میخواهیم بفهمیم که چیزی را خدا میپذیرد یا نه خودت را مبنا قرار بده.@ چون حضرت میفرماید(فَجعَل نَفسَکَ میزاناً لِکُلِّ شَیء) خودت را میزان هر چیزی قرار بده ببین خودت این را قبول میکنی یا نه، میگوید میخواهی با یک نفر یک رفتاری انجام بدهی شک داری این حرف را بزنی این رفتار را انجام بدهی یا نه با همسرت با فرزندت با برادرت با همسایهات حضرت میگوید خودت را مبنا قرار بده.@ اگر خودت میپسندی همان رفتار را با تو بکنند خوب بکن آنچه که برای خودت میپسندی برای دیگران هم بپسند مبنا دستمان داده(اِرضِ لِلنّاس ما تَرضی لِنَفسِک) برای مردم هر چه را بپسند که برای خودت میپسندی قاعده این است.@ حالا در قبولی هم این است میگوید شما خودتان اگر این نماز را پذیرفتید من خدا هم قبول میکنم من شما را مبنا میگذارم معیار میگذارم خدا میگوید خودتان بودید یک همچین نمازی را میپذیرفتید اگر کسی میخواست برای کسی بخواند پول میدادید به کسی میخواستید بخواند آقا میپذیرید خودتان یک همچین چیزی را؟@ امام صادق میفرماید شما این نمازها را برای خودتان هم بخواهید بخوانید قبول نمیکنید حضرت میفرماید(اِنَّ الله لا یَقبَلُ اِلاَّ الحَسَن) خدا جز چیز نیکو را نمیپذیرد(فَکَیفَ یَقبَلُ ما یُستَخَفُ بِه) چطوری یک چیزی را بپذیرد که با تحقیر و با خراب شدن و ضایع شدن میخواهیم به خدا بدهیم.@ اذانمان خراب اقامهمان خراب سورهمان خراب رکوعمان خراب سجودمان خراب آنوقت میخواهیم این را تحویل به خدا بدهیم خدا هرگز نمیپذیرد حالا در بحث تضییع نماز میرسیم این را برایتان توضیح میدهم.@ مبنا میگذارد حضرت میگوید آقا شما خودت را همیشه مبنا قرار بده وجدانت را مبنا قرار بده برای اینکه خیلی از مسائل را کشف بکنی خودت وجدان خودت کافی هست برای اینکه بدانی حقیقت چی هست شما خودتان این نمازها را نمیپذیرید میخواهید خدا قبول بکند.@ این هم از فرمایش بسیار مهم حضرت ولی آن قسمتش خیلی تکاندهنده است(فَأَیُّ شَیءٍ اَشَدُ مِن هذا) چه چیزی سختتر از این که انسان یک همچین حادثهای برایش اتفاق بیفتد که پنجاه سال زحمتش هدر برود حالا برویم سراغ بحث تضییع نماز هم بگویم خدمتتان که این خیلی مهم است.@ در قرآن میفرماید که(فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ) برای اینکه این قضیه خوب فهمیده بشود یک قرآن به من برسانید خوب هست. در سوره مؤمنون میفرماید که(بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ) صفات مؤمنان را ذکر میکند(الَّذِينَ هُمْ فِي صَلاتِهِمْ خاشِعُونَ) در نمازشان خشوع دارند.@ (وَ الَّذِينَ هُمْ عَنِ اللَّغْوِ مُعْرِضُونَ وَ الَّذِينَ هُمْ لِلزَّكاةِ فاعِلُونَ وَ الَّذِينَ هُمْ لِفُرُوجِهِمْ حافِظُونَ إِلاَّ عَلى‏ أَزْواجِهِمْ أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُمْ فَإِنَّهُمْ غَيْرُ مَلُومِينَ) میاید تا(وَ الَّذِينَ هُمْ عَلى‏ صَلَواتِهِمْ يُحافِظُونَ) مسئله نماز را دوباره اینجا ذکر کرد.@ آن بالا فرمود(الَّذِينَ هُمْ فِي صَلاتِهِمْ خاشِعُونَ) راجع به مؤمن که مؤمن در نمازش خشوع دارد اینجا میفرماید(وَ الَّذِينَ هُمْ عَلى‏ صَلَواتِهِمْ يُحافِظُونَ) مواظب نمازش هست محافظت بر اوقات نماز دارد پس ما یک موقعی باید محافظت بر اوقات نماز بکنیم نماز را سبک نشماریم یعنی اینکه اول وقت بخوانیم.@ یک موقع هست نه کیفیت نمازمان باید خوب باشد دو تا مسئله است برای همین مسئله نماز را در سوره مؤمن دو بار آورده دوبار درباره نماز مسئله را ذکر کرده این فرق را خواستم متوجه بشوید حالا میخواهم راجع به تضییع نماز صحبت بکنیم آن بحث اول وقت و مسائل دیگرش هیچی تمام شد.@ بحث تضییع نماز یعنی چی؟ یعنی آدم در نماز خرابکاری میکند بیمبالاتی در نماز میکند و کامل انجام نمیدهد آن وظیفهای که بر عهدهاش هست را در مورد نماز کامل انجام نمیدهد قرائتش را خوب یاد نمیگیرد همینطوری بدون اینکه حمد و سورهاش درست باشد.@ من یک موقعهایی میبینم بعضی از آقایان الان مثلاً حدود 55 سالش است میخواهد حج برود آمده میگوید حاجآقا این حمد و سوره ما را درست کن میخواهیم برویم حج آنجا نماز بخوانیم یک موقعی حجمان باطل نشود چون باید نماز بخوانند دو رکعت نماز طواف نساء دارند اگر نمازشان اشتباه بشود همسرشان بر آنها حرام است و گرفتاریهای دیگری دارند.@ برای اینکه یک همچین اتفاقاتی نیفتد مجبورند که نماز را اینجا درست بکنند مثل یک آقایی میگفت که من خمس و اینها سرم نمیشود از این پولها هم به کسی نمیدهم قبول هم ندارم این کفر است دیگر عین کفر است ولی حالا که میخواهم مکه بروم مجبورم بدهم چون حجم میخواهم قبول بشود مجبورم بدهم که این حج ضایع نشود.@ این با کفر هم حج میرود یک موقعی میبینی حج نصیبت نشد چرا الان آن موقعی که 17 سالت است 18 سالت است 15 سالت است برو یک نیم ساعت بنشین یک قاری یک روحانی یک بار مرور کن یک تمرین کن نمازت را درست کن برود پی کارش دیگر.@ چرا گذاشتی موقع حج رفتن؟ یعنی این همه سال داشتی خراب میکردی خودت هم میدانستی درست نیست مطمئن هم نیست نمازش درست است چهل سال میخواند بابا درست بشو مطمئن بشو خیالت راحت بشود که من دارم نماز درست میخوانم نماز فرادی میخوانم درست میخوانم. خیلی کار ندارد کار خیلی کمی است یکی دو ساعت آدم وقت بگذارد یاد میگیرد ببین به خاطر یکی دو ساعت سی سال نماز را خراب میکند.@ خدا رحمت کن آیت الله گلپایگانی یادم هست یک بنده خدایی رفته بود خدمتشان از همین آقایان گفت حاجآقا حمد و سورهام اینطوری بوده تا الان اشتباه کردم ایشان فرمود همه پنجاه سالش را باید قضا بکنی پنجاه سال را قضا بکن چون آدم اینطوری بمیرد خیلی خطرناک است.@ آنطرف هم که حضرت صادق تأکید میکند که قبول نیست اینطوری نه خدا کریم است خدا مهربان است میپذیرد این حرفها کجا بود تو داری تعمداً نماز را ضایع میکنی بله یک کسی در دهات بوده روحانی کنار دستش نبوده زبان برنمیگردد مشکل زبانی دارد این یک بحث دیگر است.@ اما شما در شهر هستید هر پانصد متر یک مسجد همین محله خودمان را شما نگاه کنید هر یک کیلومتر هم نه هر پانصد متر یک مسجدی حسینیهای هست یک روحانی یک طلبه ماشاء الله قاریان قرآن داریم حالا غیر طلبهها هم هستند واردند اساتید قرآن هستند.@ آدم یک ساعت بنشیند پیش اینها احکام خودش را یاد بگیرد تنبلی نکند آقا من میخواهم نماز بخوانم ببین درست میخوانم یا نه کجای کارم درست است من یک موقعهایی میرفتم سخنرانی در بعضی از این شرکتها میبینم یک شخصی ایستاده جلو نماز بخواند.@ حالا ما مرجع تقلیدمان میگویند اگر یک جایی یک مؤمنی ایستاده بود جلو بقیه قبولش داشتند مثل امام خدا رحمت کند امام را اعتماد بکنید نماز بکنید سه جا من اقتدا کردم امام جماعتش هر سه جا نمازش غلط بود یعنی اشتباه میخواند هی خودم را زدم به کری که نشنوم بیخیال بعد دیدم نه واقعاً جدی جدی نمازش خراب است نماز مردم را هم خراب میکند.@ خدا خیرشان بدهد آدمهای بااخلاقی بودند مثلاً وقتی به آنها میگفتی آقا فکر میکنم اینجا باید اینطوری باشد فکر میکنم من اینطوری شنیدم نمیدانم حالا شما اشتباه کردید یا نه ولی من اینطوری شنیدم میشود شما یک بار بگویید ببینم چطوری است بعد که به آنها گفتم گفت چه گناهی کردم درستش کردند با اخلاق با مهربانی درستش کردند.@ (فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ) در ترجمهها نوشتند وای بر نمازگزاران اوه اوه آنهایی که نماز نمیخوانند که یک بدبختی دارند آنهایی هم که میخوانند یک همچین تهدیدی خدا میکند وای(وَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ) چرا؟ (الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ) کسانی که از نمازشان غافلند سهلانگاری از نماز دارند.@ ساهون و سهو شنیدید دیگر سجده سهو بجا میاوریم یعنی حواسپرتی یعنی غفلت یعنی بیدقتی میفرماید که اینها از نمازشان غافلند یعنی اصلاً متوجه نیست که من میخواهم نماز بخوانم ایستادم جلوی خدا بالاخره یک همچین وضعیتی.@ لا اله الا الله من خدا را شاهد میگیرم که این احادیث را نمیایم اینجا برای شما بخوانم داریم مباحثه میکنیم من مخاطب اول این احادیث خودم هستم یعنی میخوانم شاید روی دل خودم اثر بگذارد یک ذره آدم بشویم والله قسم یعنی اولین نفری که مخاطب اینهاست خودم هستم اصلاً به این عنوانی که دارم میایم چیزی را تدریس میکنم برای شما چیزی را به شما بگویم هرگز اول خودم.@ اصلاً این سلسله مباحث را من خودم انتخاب کردم برای اینکه یک ذره خودم آدم بشوم حالا شما خیلیهایتان هم بری هستید از این حرفهای بنده ببخشید. یک روایتی هست مثل همان روایتی که خواندیم از نبی اکرم که پانزده خصلت گرفتار کسی میشود که نمازش را سبک میشمارد اینجا حضرت کلاً اهل نماز را نمازخوانها یا نمازنخوانها را به چهار دسته تقسیم کرده.@ خیلی این جالب است میفرماید که حضرت(اُمَّتی عَلی اَربَعَۀِ اَصنافٍ) امت من به چهار گروه تقسیم میشوند از نظر وضعیت نمازی حالا ببینیم ما در کدام یک از این چهار گروه هستیم(صِنفٌ یُصَلّونَ وَلکِنَّهُم فی صَلاتِهِم ساهُون) یک گروه هستند که نماز میخوانند اما در نمازشان سهلانگاری میکنند غافلند نمازشان را تباه میکنند حواسپرتی زیاد میکنند ساحل هستند.@ میفرماید اینها(فَکانَ لَهُمُ الوَیل) لا اله الا الله چقدر کمرشکن میگوید چاه ویل در جهنم است مال این گروه است(فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ) در ترجمه نوشتند وای بر نمازگزاران ولی ویل اسم منطقه است در جهنم، خود حضرت میفرماید(وَ الوَیلُ اِسمُ دَرَکَۀٍ مِن دَرَکاتِ جَهَنَّم) خود حضرت توضیح میدهد میگوید ویل نام طبقهای از طبقات جهنم است.@ در یک طبقه از جهنم آنهایی که اینطوری نماز میخوانند را میبرند بعد حضرت استناد میاورد(قالَ الله تَعالی فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ) این هم مدرکش، پیغمبر میگوید مدرک حرف من این است(وَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ) پس دسته اول ویل مال آنهاست آنهایی که نمازخوان هستند اما آدمهای سهلانگاری هستند.@ (وَ صِنفٌ یُصَلونَ اَحیاناً وَ لا یُصَلونَ اَحیاناً) بعضی وقتها نماز میخوانند گروه دوم بعضی وقتها نماز نمیخوانند ماه رمضانها هم روزه میگیرند هم نماز میخوانند ماه رمضان که تمام میشود میگذارند کنار نماز هم کنار میگذارند میگویند روزه را باید بگیریم.@ یک بنده خدایی حالا نه نماز میخواند نه روزه میگرفت یعنی نه نماز نه روزه نه هیچی ولی ماه رمضانها سحری را میخورد یعنی بلند میشد فقط سحری میخورد به او گفتند که چرا سحری میخوری گفت که اگر این را هم نخورم که دیگر کافرم لااقل سحری را میخورد.@ بعضی وقتها میخوانند بعضی وقتها نمیخوانند حضرت میفرماید(فَکانَ لَهُمُ الغَی) جهنم اینها اسمش غی است(وَ الغَیَّ اِسمُ دَرَکۀٍ مِن دَرَکاتِ جَهَنَّم) غی هم یکی از طبقات جهنم است که جایش بدتر است حضرت سند میاورد(فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا).@ میفرماید که پس از آنان جانشینانی به جای ماندند یعنی بعد از یک گروهی از مسلمانان یک گروهی از مؤمنین کسانی آمدند نسلهای بعدی که در نسلهای بعدی الان ما میگوییم خدا پدر قدیمیها را بیامرزد این جدیدیها چنین و چنان هستند میگوید یک نسل بعد از اینها کسانی آمدند که نماز را ضایع میکردند و پیرو شهوات بودند.@ میفرماید(فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا) اینها به ملاقات غی میروند غی یعنی چی(اِسمُ دَرَکۀٍ مِن دَرَکاتِ جَهَنَّم) یک منطقهای از منطقه جهنم است یلقون یعنی به ملاقات میروند میبینند غی را ملاقات میکنند میرسند به آنجا به آن چاه به آن بدبختی به آن گرفتاری میرسند.@ گروه سوم(وَ صِنفٌ لا یُصَلونَ اَبداً) یک گروه هستند از مسلمانها که اصلاً نماز نمیخوانند یعنی اینطوری نیست که بعضی وقتها بخوانند بعضی وقتها نخوانند مسلمان اسمی است اصلاً نماز نمیخواند به هیچ وجه(فَکانَ لَهُم سَقَر وَ السَقَرُ اِسمُ دَرَکَۀٍ مِن دَرَکاتِ الجَهَنَّم) سقر هم اسم یک درکهای هست که بدتر از آن ویل و غی است.@ چقدر بدتر است این سقر؟ خدا رحمت کند امام امت را در کتاب اربعینشان یک حدیثی آوردند در مورد سقر میگوید سقر جایی هست عربیش را برایتان بخوانم از همان حدیث(اِنَّ فی جَهَنَّمَ لَوادٍ یُقالُ لَهُ سَقَر در جهنم یک وادی هست که به آن سقر میگویند متن حدیث را برایتان خواندم.@ بعد میفرماید که این سقر اینقدر حرارت چون موجودات آخرت همه شعور دارند میگوید آنقدر حرارتش زیاد است که خودش از دست خودش شاکی است میگوید خدایا اجازه بده اقلاً من یک نفس بکشم یک اینطوری بکنم یک ذره هوای خنک بکشم خدا میفرماید تنفس کن.@ میفرماید همین که تنفس میکند دم را میدهد در بازدم تمام جهنم گُر میگیرد تمام طبقات جهنم شعلهاش را بالا میدهد میبینید گاز را یک دفعه شعلهاش را زیاد میکنید چه اتفاقی میافتد میگوید اینقدر این سقر وحشتناک است که وقتی تنفس میکند تمام جهنم شعلهور میشود این سقر است این مال کسانی هست که مسلمان هستند اما نماز اصلاً نمیخوانند.@ آیه قرآن میگوید که فرشتههای عذاب از اینها میپرسند(ما سَلَكَكُمْ فِي سَقَرَ) چی شما را کشاند، سلککم یعنی چی شما را کشاند در اینجا چرا شما اینجا آمدید(قالُوا لَمْ نَكُ مِنَ الْمُصَلِّينَ) ما نماز نمیخواندیم نمازنخوان جایش سقر است.@ (وَ لَمْ نَكُ نُطْعِمُ الْمِسْكِينَ) دنبال فقرا هم نبودیم دنبال یتیمها هم نبودیم فکر یتیمها و فقیرها نبودیم در زندگی ما در سرمایه ما چیزی برای فقرای ما کنار گذاشته نمیشد برای بیپولها برای درماندهها گذاشته نمیشد قرآن میفرماید سوره مؤمنون که الان برایتان خواندم.@ میفرماید(وَ الَّذِينَ فِي أَمْوالِهِمْ حَقٌّ مَعْلُومٌ لِلسَّائِلِ وَ الَْمحْرُومِ) اصلاً اینها وقتی که پول دستشان میاید یک قسمتی از پولهایشان را برای محرومین کنار میگذارند واقعاً به فکر فقرا هستند واقعاً به فکر گرسنهها هستند واقعاً به فکر دردمندها هستند کنار میگذارند یعنی باید در دغدغه آدم باشد که در این جهان شما بگو کشور ما فقیر ندارد مثلاً الان فلسطینیها هستند لبنانیها هستند کشمیریها هستند آفریقاییها هستند.@ خیلی آدمها هستند که الان هفتهای 300 ـ 400 هزار تا بچه فقط میمیرد بر اثر گرسنگی شما ببینید عراق الان مردم چه وضعیتی دارند آدم بیاید بنشیند اینجا سفرههای رنگین بخورد تا خرخره باید فکر فقرا بود میخواهی بخوری بخور ولی فقرا را هم نباید فراموش بکنی یک عده هستند که آن را هم گیرشان نمیاید.@ سقر فقط بینمازها را نمیبرند آنجا، در روایت داریم خدا رحمت امام این حدیثی را که برایتان خواندم در اربعین درباره آدمهای متکبر آورده میگوید اصلاً کلاً آدمهایی که تکبر دارند گندگی میکنند به دیگران به زنش به شوهرش به پدرزنش به باجناقش به جاریش اصلاً روح گندگی دارد.@ خوشش میاید گندگی کند به دیگران خوشش میاید بزرگی کند به دیگران کبر بفروشد من من دارد میگوید سقر مال متکبرها هست بینماز هم برای چی میبرند در سقر؟ برای اینکه از روی تکبر نماز نخوانده آدمی است که خودش را خیلی خوب میداند خیلی مهم میداند خیلی فهمیده میداند و طلبکار از خدا هم میداند گردن کلفتی میکند میگوید خدا این را آنجا میبرد.@ سقر جای آدمهای متکبر است من من میکنند آدمهای عصبی آدمهای پرخاشگر آدمهایی که تا یک حرفی میزنی یک چیزی را میشکنند لگد میزنند به یک چیزی یک چیزی را پرت میکنند داد میزنند عربدهکشی میکنند سر کسی.@ خانمی مثلاً یک حرفی به یک آقایی میزند آقا به مزاجش خوب در نمیاید تا میگویی دو بیشتر است یا سه مرد دستش را بلند میکند در دهان زن میزند در سر زن میزند بچه را میزند یک چیزی را پرت میکند کمربند میکشد تنبیه میکند زور میگوید فحش میدهد اینها همه مال گندگی است.@ برای آدم مؤدب که اینطوری نیست که اگر یک حرفی خلاف نظرش خلاف میلش خلاف سلیقهاش بشنود شروع کند عربدهکشی(وَ صِنفٌ یُصَلونَ اَبداً وَ هُم فی صَلاتِهِم خاشِعون) گروه چهارم گروهی هستند که همیشه نماز میخوانند و در نمازشان هم خاشع هستند.@ (قالَ الله تَبارَکَ وَ تَعالی قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ هُمْ فِي صَلاتِهِمْ خاشِعُونَ) این هم گروه چهارم، در مورد همین آیه(الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ) محمد بن فضیل هست که از یک عبد صالحی یعنی امام کاظم(ع) سؤال کردم که منظور از(الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ) چیست؟ فرمود(هُوَ تَضییعُ) منظور تضییع است ضایع کردن نماز است.@ ساهون یعنی این، حالا یا قرائتش یا پاکی لباسش یا مکانش برایش خیلی مهم نیست که روبه قبله باشد یا روبه قبله نباشد مثلاً اینطرفی خوانده قبله آنطرفی بوده بعد به او میگوییم اشتباه بوده میگوید برو بابا، من در خیلی سال پیش شاید 15 ـ 20 سال پیش حوزه که میرفتم قم برای درس یک دوست شوخی داشتیم خیلی شوخ بود در مدرسه خان.@ یک پسر خیلی نجیبی از تهران از اینهایی که علاقهای به طلبگی و درس دارند آنروز آمده بود مهمان این آقا شده بود آمده بود آشنا بشود این هم دنگش گرفت شوخی کرد این رفیق طلبه ما گفت که علی آقا قبله کدام طرفی است من نماز ظهر و عصرم را نخواندم؟ گفت قبله اینطرفی است.@ آقا این نماز ظهر و عصرش را خواند گفت اکبر شوخی کردم قبله اینطرفی بود این بنده خدا مقید است که نمازش درست باشد بلند شد یک ظهر و عصر هم اینطرفی خواند بعد این علی گفت که شوخی کردم اکبر اینطرفی بود دوباره یک ظهر و عصر آخر گفت بابا گرفته بودم اصلاً سه تایش غلط بود اینطرف است.@ یعنی قبله را آخر به این گفت این هی ظهر و عصر خواند بعد آن هم خیلی نجیب خیلی هم عصبانی هم نشد ناراحت نشد خندیدند فقط یک مزاحی بود اینطوری یک نیم ساعتی این را سر کار گذاشته بود گذشت و من هفته بعد همین صحنه اتفاق افتاد آمدم از تهران هفتهای یکبار میرفتم آنجا یک درسی داشتیم رفتم حجره این بنده خدا نشسته بودم.@ یکی از این بچه لاتها آمده بود از این لاتهای مشتی آمده بود و بعد گفت علی آقا این قبله کدام طرفی است گفت اینطرفی است این خواند و بعد تمام شد گفت جواد اشتباه گفتم به تو اینطرفی است گفت برو ببینیم بابا خدا خیلی کلاهش را بیندازد بالا همین چهار رکعت را هم خواندم ول کن من که نمیخوانم حالا این هم نماز این را بهم زده بود مسئول بود.@ جان به جانش کرد نخواند گفت برو بابا گناهش گردن خودت به من چه، نخواند البته برای یک همچین آدمی که اینطوری دیگران را اذیت میکند یک همچین کاری هم لازم است که دفعه دیگر خجالت بکشد نکند از این کارها ولی بالاخره یک موقع مثلاً میگوییم قبله اینطرفی بوده ول کن بابا دلت خوش است.@ میگوییم آقا بایست قبله را پیدا کنیم بگردیم یک راهنمایی یک شاخصی میگوید بابا خدا بالاخره قبول میکند از هر طرفی بخوانی خدا همه جا هست بخوانیم این بیمبالاتی است تضییع است در قبله، یک موقع میبینی نه در نجاست و پاکی درطهارتش در غسلش در مسائل دیگر یک بار در قرائتش تضییع میکند.@ این روایت از نبی اکرم هست(لا تُضَیِعوا صَلاتَکُم فَاِنَّ مَن ضَیِعَ صَلاتَهُ حُشِرَ مَعَ قارون وَ هامان) قارون که میدانید چه کسی بوده و هامان هم وزیر فرعون بوده میگوید کسانی که نمازشان را ضایع میکنند با قارون و هامان محشور میشوند(وَ کانَ حَقّاً عَلَی الله اَن یُدخِلَهُ النّار مَعَ المُنافِقین) حق است بر خدا که اینها را با منافقین داخل آتش بکند.@ یعنی خیلی بیمبالاتی است یعنی خدایا تو یک واجب بر من کردی یک نمازی را بر من واجب کردی بیخیال هر طوری خواندم خواندم(فَلوَیل لِمَن لَم یُحافِظ عَلی صَلاتِهِ وَ اَداءِ سُنَّۀِ نَبیِّه) ببینید چقدر خود حضرت قشنگ توضیح میدهد وای بر کسی که محافظت بر نمازش و اداء سنت پیغمبرش را نمیکند سنت پیغمبرش را هم ضایع میکند.@ آقا میگویند این کار سنت پیغمبر است خیلی مهم است سنت پیغمبر، خیلی راحت نمیشود از سنت پیغمبر گذشت هم سنت پیغمبر در نماز هم مطلق سنت پیغمبر، این کار سنت پیغمبر است.@ چند روز پیش تلویزیون قبل از ماه مبارک راجع به ازدواج بود مصاحبه میکردند چقدر لذت بردم با هر کدام از این دختر پسرهای عروس داماد مصاحبه میکردند که شما برای چی ازدواج میکنید جدای از اینکه انگیزه شخصیشان را میگفتند اولین چیزی که در مورد ازدواج میگفتند این هست که ازدواج سنت رسول الله است خیلی بزرگ است خیلی ادب است خیلی شعور است.@ خیلی مهم است آقا پیغمبر این کار را میکرده انگشتر عقیق تسبیح سنت پیغمبر است کافی است آدم باید حرمت نگه بدارد اینها را احترام بگذارد سنت پیغمبر پس باید دقت بکنیم خودم را میگویم سعی بکنم انشاء الله یواش یواش به مرور انشاء الله توجه بکنیم که جزء ضایع کنندگان نماز نباشیم.@ تندتند خواندن البته نه خیلی آهسته نمازهای واجب را حضرت فرمود تند بخوانید نه اینکه مثل اینهایی که الان نوک میزنند به قول خود حضرت مثل کلاغ نوک میزنند الان حدیثش را میخوانیم نه ولی خیلی هم آدم کِش ندهد چون ریا انسان را بر میدارد گرفتاری میاید.@ نماز آهسته با طمأنینه باادب اما نه خیلی معطل بکنید میفرماید در مستحبات نماز مستحبی که خواندید طولش بدهید چون عشقی است خودت از روی علاقه میخواهی این کار را انجام بدهی هر چقدر دلت میخواهد طول بده ذکر رکوع را هفت بار بگو ذکر سجود را هفت بار بگو در قنوتت یک دعای کمیل بخوان.@ بعضیها داشتیم من دیدم ابو حمزه میخواندند در نمازشان در قنوت نماز یک ابو حمزه میخواندند یک دعای کمیل از حفظ بودند یک پینهدوز باصفایی را سراغ داشتم خدا رحمتش کند پینهدوزی میکرد یک پیرمرد نورانی فوقالعاده دوست داشتنی و خوردنی این اینطوری بود.@ با همان لباس پینهدوزیش میامد مسجد نماز جماعت را میخواند شبهای جمعه با یک حالت انبساطی مینشست یک دعای کمیل هم حفظ میخواند کی کجا اینها تربیت شدند زیر نظر چه کسی اینطوری تربیت شدند پس نمازهای واجب را خیلی طول نمیدهیم.@ این هفده رکعتی که واجب است کِش نمیدهیم معمولی میخوانیم مثل این نماز جماعتی که در مساجد خوانده میشود در خانهها خوانده میشود خوب است ولی خیلی تند نشود معمولی طمأنینه ادب رعایت بشود خوانده بشود مستحبات را میگویند چون مخفی است بیشترش عشقی هم هست آنها را هر چقدر میخواهید طول بدهید عیبی ندارد طول بدهید.@ تند خواندن هم از مصادیق ضایع کردن نماز هست دیگر اینکه انسان نماز را جاهای شلوغ بخواند برود جاهای شلوغ نماز بخواند تو که میدانی اگر بروی اینجا نماز بخوانی مطمئناً حضور قلب نداری کارت خراب میشود.@ دارد مسابقه فوتبال میدهد میگوید هم نمازم را بخوانم هم مسابقه را داشته باشم فیلم سینمایی دارد میدهد سریال میدهد میگذارد آنجا هم نماز را میخواند مثلاً سر خدا را کلاه بگذارد چقدر این کار زشت است میگوید برو در آن اتاق نماز بخوان نه همین جا خوب است اینجا که نمیشود شلوغ است.@ تلویزیون روشن است همه دارند تلویزیون میبینند برو آنجا میروم ولی در را نبندید در اتاق را نبندید هیچی این دارد سریال گوش میکند چقدر هم بد است آدم با خدا همچین کاری بکند.@ شما یک کسی بخواهد با شما حرف بزند حضرت میگوید میزان قرار بدهید شما یک موقع با یک کسی حرف بزند پشتش را بکند به شما مشغول یک کاری بشود بگوید درست است بله بله خودت نگاه اگر یک کسی با تو این کار را بکند چکار میکنی آن هم پنجاه سال.@ پنجاه سال بخواهی با او حرف بزنی رویش را بکند به دیوار با تو حرف نزند نگاهت نکند گوش نکند خودت یک همچین کاری را واقعاً اگر کسی با تو بکند میپذیری اگر کسی اینطور رفتار را با ما بکند چه عکسالعملی با او میکنیم همسرمان عزیزترین کسمان دختر و پسر هستند لیلی و مجنون برای همدیگر میمیرند نامزد میکنند.@ جیغشان در میاید چی شده من با این نمیتوانم زندگی بکنم عقد کرده من با این نمیتوانم زندگی بکنم این اصلاً آدم نیست من هر وقت با او حرف میزنم به دیوار نگاه میکنم انگار دارم با دیوار حرف میزنم ببینید خیلی هم دوستش دارد اما این بیادبی را هیچ کس تحمل نمیکند میگوید آقا من طلاق میگیرم.@ مرد شعور گوش دادن ندارد حواسش را پرت میکند هر وقت با او حرف میزنی صد تا کار دیگر میکند میخواهد جواب زنش را هم بدهد.@ ببینید ما با خدا تا الان چکار کردیم یعنی عزیزان اگر خدا ما را به خاطر نمازهایمان جهنم نبرد خیلی لطف کرده ببخشد نماز خواندمان را خیلی لطف کرده ببخشد آدم پررو منت هم بگذارد سر خدا با این عبادتهایش باز از پیامبر(ص) هست( ما مِن مُصَلٍ اِلاّ وَ مَلَکٌ عَن یَمینِهِ وَ مَلَکٌ عَن یَسارِه فَاِذا اَتَمَها عَرَجَ بِها فَاِن لَم یُتِمَها ضَرَبا بِها وَجهَه).@ میگوید هیچ نمازگزاری نیست مگر یک فرشته از راست و یک فرشته از چپ با او هستند اگر نمازش را خوب انجام بدهد این نماز را بالا میبرند اما اگر نماز را کامل انجام ندهد(ضَرَبا عَلی وجهِه) میزند در صورتش.@ در آموزشی یک رفیقی داشتیم او هم خیلی شوخ بود این نماز میخواند تا میگفت السلام علیکم و رحمۀ الله و برکاته یک پرشی هم میکرد میگفتم برای چی میگفت این فرشته میخواهد در سرم بزند نخورد جا خالی میدهم نماز در سرم نخورد حالا اینطوری این خیلی ضایع کردن است.@ باز در آموزشی من یادم هست یک بنده خدایی نماز میخواست بخواند صبحها هر کاری میکردیم این را تکان میدادیم برای نماز به سختی بلند میشد بعد بلند میشد اینطوری سلام و علیک میکردی جواب نمیداد همینطوری چشمش را میبست میامد دم دستشویی چشم بسته وضو میگرفت باز نمیکرد.@ بعد میامد لب تخت میگفت هیچ کس با من حرف نزند خوابم میپرد نماز را میخواند بعد میگفت السلام علیکم و رحمۀ الله و برکاته اینطوری یک غلط میافتد روی تخت یعنی همینطوری یک غلط میزد خودش را میانداخت روی تخت میگفت مبادا خواب از سرم بپرد خیلی اینها نوبر است.@ آدم داشتیم صدایش میکردیم میگفتیم که علی جان مادرت بلند شو اذان است الان آفتاب میزند میگفت برو بابا گمشو شما حزب اللهیها همینطوری میگفت شما حزب اللهیها سر خدا را شلوغ کردید الان حال نمیدهد بگذار لب طلایی بشود خدا سرش خلوت است.@ اینقدر کش میداد که وقت وضو میگذشت یعنی شما اگر بخواهی وضو بگیری نماز قضا میشد بلند میشود راحت یک تیمم از لای پتو میکرد یک چیزی میخواند و بعد دوباره تخت میگرفت میخوابید.@ امام صادق میفرماید(اَبصَرَ علی بن ابیطالب(ع) رَجُلٌ یَنقُرُ بِصَلاتِه فَقال مُنذُ کَم صَلَیتَ بِهذهِ الصَلاۀ فقالَ الرَجُل منذ کَذا وَ کَذا فَقال مَثَلُکَ عِندَ الله کَمَثَلِ الغُراب اِذا ما نَقَر لَو مُتَّ مُتَّ عَلی غَیرِ مِلَۀَ اَبی القاسم محمد(ص)) میفرماید حضرت علی(ع) یک کسی را دید که سر نماز نوک میزند نوک میزند یعنی چی؟ یعنی خیلی تند نماز میخواندمثل نوک زدن سجده اینطوری بجا میاورد.@ امیرالمؤمنین وقتی نمازش تمام شد به او میفرماید که(مُنذُ کَم صَلَیتَ بِهذهِ الصَلاۀ) تو چند وقت است که اینطوری نماز میخوانی؟ میگوید من از کی تا حالا اینطوری نماز میخوانم حضرت فرمود که مَثَل تو در نزد خدا مثل یک کلاغی که روی زمین نوک میزند اینطوری نماز میخوانی این چطور نمازخواندنی است.@ بعد یک جملهای حضرت میگوید که این خیلی کمرشکن است خیلی حرف بزرگ است میفرماید(لَو مُتَّ) اگر میمردی(مُتَّ) اگر میمیردی بر غیر مسلمان میمیردی بر غیر آیین پیامبر مُرده بودی با اینطور نمازخواندنت مسلمان نمرده بودی اینطوری اگر نماز میخواندی.@ روایت بعدی باز از نبی اکرم(ص) هست(لا یَزالُ الشُطانُ ظَئِراً مِنَ المُؤمِن لا حافِظَ عَلَی الصَلَواتِ الخَمس فَاِذا ضَیِّعَهُنَّ تَجَرَعَ عَلَیه فَاَدخَلَهُ فِی العَظائِم) میفرماید که مرتب همواره شیطان از مؤمنی که مواظب نمازهایش هست میترسد یعنی جرأت پیشنهادهای بد و زشت و خطرناک به مؤمن نمیتواند بکند.@ اینقدر نمازهای اول وقت و محافظ بر نماز و کیفیت نماز که ضایع کننده نماز اینقدر حفاظ دارد میگوید شیطان طرفش نمیاید از او میترسد(فَاِذا ضَیِّعَهُنَّ) موقعی که نمازهای پنجگانه را ضایع کرد(تَجَرَعَ عَلَیه) جرأت پیدا میکند شیطان(فَاَدخَلَهُ فِی العَظائِم) داخل گناهان کبیرهاش میکند.@ لذا یک مسلمانی که راحت داخل گناهان کبیره میشود باید ببیند که از نمازهایش دارد آسیب میبیند یعنی مشکل سر نمازهایش هست که اینقدر راحت آلوده میشود نزول میدهد نزول میخورد هر کاری راحت میکند حدی ندارد هر گناهی را راحت مرتکب میشود.@ چون بحث ضایع کردن نماز مهم هست من از نبی اکرم آخرین روایت را بخوانم این کوتاه است میشود حفظش کرد همهاش هم در فارسی به کار میبریم(لا صَلاۀَ لِمَن لا یُتِمَ رُکُوعَها وَ لا سُجُودَها) یتم یعنی تمام کردن، لا صلاۀ یعنی صلاتی نیست نماز برایش نیست(لا صَلاۀَ لِمَن لا یُتِمَ رُکُوعَها وَ لا سُجُودَها) نماز ندارد نمازی نمیماند برای کسی که رکوع و سجودش را کامل انجام نمیدهد.@ ما الان افرادی را میبینیم یک سبحان الله قبل از رکوع میگویند تا برسند به رکوع در رکوع یک سبحان الله میگویند یکیش را هم موقع بلند شدن میگویند در سجدهها هم همینطور حتی موقع سجده کامل نمینشیند یک ذره نیمخیز میشود دوباره میرود سجده بعدی در رکوع کامل نمیایستد نیمخیز میشود میرود به سجده در نماز مستحبی عیب ندارد.@ یک موقع اگر کسی را دیدید دارد اینکار را میکند سوءظن به او پیدا نکنید خدای نکرده یک مؤمن درست و حسابی هست میبینید که بین دو سجدهاش کامل بلند نمیشود 15 سانت 20 سانت بلند میشود میرود سجده در رکوع همینطور یک موقع سوءظن پیدا نکنید این مسئله مربوط به خودمان است در نمازها نافله عیبی ندارد اما در نمازهای واجب حرام هست مبطل نماز هم هست بحثمان تمام هست.@ هدیه به محضرت مقدس آقا امام زمان(ع) تعجیل در فرجشان صلوات بلند ختم بفرمایید.@