اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین.@ بحثمان در تأمین مادی اولین وظیفه اعضای خانواده به اینجا رسید که تأمین مادی یک سلسله اصول و قواعد خاص خودش را دارد که اگر کسی رعایت بکند در زندگی دچار مشکل نخواهد شد و اگر تخطی از آنها بکند نباید انتظار داشته باشد که جریان مسائل اقتصادی بر وفق مراد او جلو برود.@ از مجموعه این مقررات به حسن تدبیر تعبیر کردیم خوب تدبیر کردن و به قول حکما تدبیر منزل یکی از سه قسم از حکمتهای عملی تدبیر منزل هست یعنی اینکه انسان مدیریت منزل را داشته باشد و یک قسم از آن مدیریت مدیریت اقتصادی هست.@ توضیح دادیم که اگر تدبیر باشد با پول کم هم ما میتوانیم خوشبخت باشیم و جلو برویم رشد اقتصادی داشته باشیم ولی اگر تدبیر نباشد پول زیاد هم باشد ما همیشه دچار مشکل خواهیم بود بحثمان در تدبیر به میانهروی و اقتصاد رسید و گفتیم که اقتصاد دو طرف دارد.@ یک طرف افراط دارد که به قول حضرت(ع) میفرماید که(اِنَّ لِلاِقتِصاد مِقداراً فَاِن زادَ عَلَیه فَهُوَ بُخل) اقتصاد و میانهروی هم مقداری دارد اگر از آن تجاوز بکند بخل میشود یعنی انسان در میانهروی هم باید میانهروی بکند زیادهروی در میانهروی نداشته باشد.@ یک سمت تفریط هم دارد یک جهت تفریط دارد یعنی کوتاهی در میانهروی که عبارت است از اسراف در مورد اسراف من مقدماتی را خدمت عزیزان عرض کردم که وضعیت کشور ما یک کشور اسرافزده است ما به طور کلی کشورهای اسلامی بخصوص کشور خود ما یک کشور اسرافزده است.@ بعضی از آمارها را خدمتتان عرض کردیم که مثلاً در زمینه سوخت 17 برابر ژاپن و 2 برابر چین مصرف داریم در زمینه گاز سرانه مصرف ما 5 برابر سرانه سایر کشورها هست در مصرف مواد غذایی هم ما نسبت به سایر کشورها مصرف فوقالعاده زیادی داریم.@ نه مصرف زیاد بلکه واقعاً مصرف فوقالعاده زیادی مصرف مواد غذایی در کشور ما هست که من حالا در مورد این هم بیشتر خدمتتان توضیح خواهم داد در مورد اسراف بحثی داریم اینکه اسراف اصلاً چیست خود اسراف چیست و شخص مسرف کیست؟ ممکن است سؤال برای ما پیش بیاید که اگر ما این چیزها را بخریم در زندگی آیا این اسراف است یا اسراف نیست.@ این تعداد بخریم اسراف هست یا اسراف نیست یک مقدار میخواهیم راجع به این صحبت بکنیم و حد و حدود مسئله اسراف را مشخص بکنیم. امام صادق(ع) میفرماید که (لِلمُسرفِ ثَلاثُ عَلامات) آدم مسرف اسرافکار شخص مصرفگرا سه علامت دارد(یَشتَری ما لَیسَ لَهُ وَ یَلبَسُ ما لَیسَ لَهُ وَ یَأکُلُ ما لَیسَ لَهُ).@ چیزهایی میخرد که در شأن او نیست چیزهایی میپوشد که در شأن او نیست و چیزهایی میخورد که در شأن او نیست این از علائم آدم اسرافکار یعنی فرض بفرمایید که میخواهد یک چادر بخرد میخواهد یک اتومبیل بخرد میخواهد یک فرش بخرد یک چادر و اتومبیل و فرش متوسط هم کفایت میکند.@ ولی به دلائلی که بعداً آن دلائل را خواهم گفت دلائل متعددی هست عوامل درونی یعنی شخصیتی و عوامل بیرونی عوامل اجتماعی افراد میخواهند همیشه بهترینها را داشته باشند میخواهند جلوی دیگران کم نیاورند میخواهند به رُخ دیگران بکشند.@ بنابراین زن خانه به مرد خانه فشارهای زیادی میاورد برای اینکه من آن چیزی که چشمم را گرفته در بازار این کمد این مبل این لوستر این تلویزیون این فرش این سرویس این را میخواهم.@ یا خود مرد خانه خیالزده است آدم مسرفی هست او هم بالاخره با باجناق با برادر خانم با همکار با رئیس اداره با سایر کارمندها با همسایهها یک رقابتهایی دارد میبینی که او هم اینطوری هست چه بسا زن خانه زن مقتصدی باشد و جلوی مرد را نگه دارد.@ در روایت داریم چند صفت هست که در مرد بد است ولی در زن خوب است یکی از آن صفتها بخل است که بعد درباره نقش زن توضیح میدهیم این را توضیح خواهیم داد که بخل زن یعنی چی کجا بخل زن خوب است کجا بد است.@ ولی بخل زن در مصرف و هزینه کردن پول شوهرش خوب است جلوی ولخرجیهای شوهر و بچهها را بگیرد یک زن یکی از وظائف زن در تأمین اجتماعی همین است که جلوی اسرافکاریها و ولخرجیهای همسر و فرزندانش را بگیرد یک وظیفه است برای خانمها.@ مرد ممکن است مریض باشد اسرافکار باشد زن چه بسا نصیحتش بکند که بابا این فرش بسمان هست این خانه این متراژ بسمان است این لباس بسمان است مرد میبینی که اصرار دارد که برود گرانقیمتترینها را بخرد کالاهای گرانقیمت، در همه چیز حالا دیگر من مثال نزنم زیاد هست در همه چیز مطلق خرید.@ حضرت فرمود(فی کُلِّ شَیءٍ اِسرافٌ) در هر چیزی اسراف هست در خریدها دقت بکنیم قرار نیست ما با کسی مسابقه بگذاریم همیشه هم فکر بکنیم که بهترینها را ما باید بخریم ما باید عالیترینها را داشته باشیم البته جنس پست خریدن یا جنس بُنجُل خریدن این اشتباه است اما قرار نیست که ما همیشه بهترینها را داشته باشیم.@ خود این تفکر یک تفکر بسیار خطرناک و فاسد است که هم آثار وحشتناک دنیایی دارد چه در مسائل اقتصادی چه در مسائل اخلاقی و آثار مخرب آخرتی زیادی هم خواهد داشت عذابهای زیادی را برای آخرت ما ذخیره خواهد کرد این که من باید روی دست همه باشم.@ که حالا بعد راجع به این مفصل توضیح خواهیم داد یکی از علامتهای مسرف این است که به فراخور حال خودش به شأن خودش خرید نمیکند حالا در بحث خمس هم ما داریم شما در بحث خمس مثلاً رفتی کتاب خریدی نخواندی لباس خریدی نپوشیدی.@ میگوید لباسهای نویی که دست نزدی و خریدی انبار کردی کتابهایی که خریدی نخواندی انبار کردی و جنسهایی که دست نخورده است تمامش سر سال خمسی به آن خمس تعلق میگیرد یک لباس برای تو بس بود سه تا بس بود شش هفت دست لباس گرفتی.@ گذاشتی در خانه استفاده هم نکردی سال خمسی هم رسیده الان باید خمسش را بدهی باید بدهی چون مصرف نکردی اصلاً از آن شأنت نبوده در بحث خمس باز هم داریم اتومبیل ما منزل ما که مصرف کردیم خمس دارد میگوید نه شما حدت بوده که بروی یک خانه بخری یک اتومبیل داشته باشی لباس داشته باشی.@ مثلاً یک رایانه داشته باشی حدت این بوده شأنش را داشتی که این را بخری عیبی ندارد اما نه خانه و اتومبیلی که شأن تو نیست اگر اتومبیل و خانهای را خریدی که در سال خمسی که شأنت بود عیبی ندارد این به طور طبیعی مصرف کردی خمس ندارد.@ ولی یک موقع رفتی یک چیزی گرفتی که اصلاً با ساختار شما فراخور حال شما شأن شما سازگاری نیست به حقوق شما نمیخورد در یک رقابت مثلاً شما فرض بفرمایید یک ماشین دوازده میلیونی بس بوده در یک رقابت رفتی یک ماشین 40 میلیونی خریدی که از فلان کس کم نیاوری این شأن تو نیست.@ تا خرخره هم زیر قرض رفته 5 میلیون تومان داشته رفته یک ماشین 40 میلیون تومانی با پرداخت پنج میلیون تومان بقیه را میخواهد اقساط بخرد 35 میلیون تومان خودش را زیر قرض برده از این اشتباهات خیلی زیاد هست.@ به قول علی(ع) اینطور فخرفروشیها را علی(ع) میفرماید حماقت از این حماقتها زیاد هست زیاد هستند خانوادههایی که شأنشان یک ماشین دوازده میلیونی هست میروند یک ماشین 40 میلیونی 50 میلیونی میخرند.@ با فشار زیاد به گُرده همه اعضای خانواده و خودش یک کت و شلوار مثلاً 40 هزار تومانی 50 هزار تومانی بسش هست من دیدم در بعضی جاها 300 هزار تومان یک کت و شلوار صد هزار تومان یک عطر یک شلوار 200 هزار تومان یک پیراهن 70 هزار تومان.@ اینهایی که حالا در تحقیقات خودم دیدیم و بررسی کردم چه میشود آدم گرایش به این پیدا میکند چطوری میشود؟ حالا راجع به ریشهها بعداً صحبت خواهیم کرد اما بالاخره چیزی که شأن انسان نیست اگر تهیه بکند اسراف است حرام است گناه کبیره است خطرات دنیایی و آخرتی دارد خیلی باید توجه بکنیم.@ آقا اگر ما یک خودکار صد تومانی بسمان هست برویم در مغازه میخواهیم بنویسیم حالا میگوید آقا من یک حساسیتهای خاصی دارم مثل خود بنده که مثلاً باید حاشیه بنویسم حاشیه کتاب بنویسم خودکار ریزنویس حاشیهنویس بخواهی بخری مثلاً 200 تومان 300 تومان میشود رفته 30 هزار تومان یک خودکار کدام عقل این را میپذیرد 30 هزار تومان یک خودکار.@ الا ماشاء الله ما داریم حتی در خانوادههایی که فقیر هستند و تدبیر ندارند تدبیر داشتن به فقر و ثروت نیست به عقل است به تقواست به ایمان است به این است که یک نفر چقدر قیمت خودش را شناخته باشد فهمیده باشد قیمت من مربوط به ابزار و وسائل بیرونی نیست.@ قیمت انسان ذاتی اوست شأن انسان شرف انسان قیمت انسان با خود انسان است نه با ابزار و وسائل و لباس و پوشاک چه بسا کسی ثروتمند هم باشد حسن تدبیر داشته باشد برکت هم خدا به او میدهد ما سراغ داریم افرادی که متمول هستند حسن تدبیر هم دارند اصلاً هم به سمت افراط نمیروند به سمت تفریط هم نمیرند.@ نه بخیل هستند نه اسرافکار خوب دارند زندگی میکنند دیگران هم در زندگی اینها شریک هستند خوب استفاده میکنند پس به ثروت و فقر نیست به فکر است به عقلانیت است که یک نفر تدبیر داشته باشد این شهوت را از دلش بکند که من باید چیزهای گرانقیمت بخرم.@ و با گرانی این هم بخواهم بروم هی مطرحش بکنم پُز بدهم در موردش صحبت بکنم گزارش بدهم که فلان چیز را خریدم اینقدر، حالا در رابطه با این بیشتر صحبت میکنیم میخرد چیزهایی را که در شأنش نیست میپوشد چیزهایی که در شأنش نیست و میخورد چیزهایی که در شأنش نیست.@ شما اگر کارمند هستی رفته در یک رستوران فقط 5000 تومان ورودیش هست یعنی اجازه میدهند شما وارد این فضا بشوید بعضی از فضاها هست بعضی از رستورانها هست در شهرستانها و در تهران شما باید ورودی بپردازید یک فضایی هست تزیین کردند شما میتوانید آنجا بروید.@ فقط ورودیش 5000 تومان بدون پول غذا آنوقت یک غذا طرف میخورد یک پرس 7000 تومان بعضی جاها که بیشتر، این شأن شما نیست اینطوری بکنی این پول اضافه خرج کردن است که حالا از مصادیق اسراف همین است.@ علی(ع) میفرماید(اِعطاءُ المال فی غَیرِ حَقِّهِ تَبذیرٌ وَ اِسرافٌ) اعطاء مال در غیر حقش که ما پول بدهیم در غیر از موارد میگوید حق نیست واقعاً سزاوار نیست حق یعنی سزاوار، سزوار نیست میگوید این اسراف و تبذیر است اسراف با تبذیر فرق دارد.@ اسراف یعنی اینکه ما پولمان را یک جا زیادی خرج بکنیم که در شأن نباشد(لَیسَ لَهُ) حضرت میفرماید(لَیسَ لَهُ) یعنی در شأن و فراخور حال نباشد یک کسی که خارج از فراخور حال خودش اضافه خرج بکند در هر زمینهای اسراف کرده.@ تبذیر در جایی هست که اصلاً بیفایده است یک کالاهایی بعضیها میروند میخرند برای خودشان هیچ فایدهای ندارد خاصیت زیادی ندارد بود و نبودش خیلی فرقی نمیکند در خانه باشد اصلاً مصرفی ندارد.@ سال به سال این آقا اصلاً نمیتواند خودنویس استفاده بکند اصلاً نمینویسد با خودنویس میگوید خوشم آمده رفتم در بازار دیدم این خیلی چیز قشنگی هست خوشم آمد این را خریدم یک قلمدان خریم حالا شما مثلاً میز داری یا قلمدان استفاده میکنی یا مثلاً قلمت را میگذاری آنجا حتماً.@ سر میز اکثر مدیران ما با خرج بیتالمال هست قلمدان یا چیزهای دیگر هست که اصلاً مصرف هم نمیشود ولی میگویند این جزء لوازم اتاق رؤسا و مدیران و مسئولین باید باشد در خانه هم همینطور یک کسی هم در اداره خودش برای خودش یا در خانه خودش برای خودش.@ جای خودنویسی رفته داده 30 هزار تومان جای خودنویس اصلاً خودنویسش نیست اگر هم باشد دکور گذاشته آنجا این تبذیر میشود حبس کردن پول این پول میتوانست خیلی جاهای دیگر جاهای خیلی بهتری هزینه بشود که ما احتیاج داریم به آن واقعاً که بعد در مورد این احتیاج داریم سخن خواهیم گفت.@ مثال عرض کنم علی(ع) فرمود در مورد تعریف تبذیر و اسراف(اِعطاءُ المال فی غَیرِ حَقِّهِ تَبذیرٌ وَ اِسراف) مثلاً زیاد دیدید و زیاد دیدیم یک کسی میمیرد شما ببینید در هزینههای عزاداری چقدر ما هزینههای اضافه داریم.@ اول از این مستحب هست کسی که از او کسی میمیرد تا سه روز خودش غذا درست نکند همسایهها غذا بیاورند کراهت دارد که آشپزخانهاش به راه باشد حالا الان متأسفانه در کشور ما اینطوری نیست در کشور ما اگر یک نفر یک کسی از او بمیرد مصیبت بدتر از مردن آن شخص مصیبت اقتصادیش است.@ به قول استاد ما میگفت الان در کشور ما طوری شده که اگر یک کسی از او بمیرد زیاد غصه نمیخورد چون آنقدر هزینهها به این غصه وارد میکند که اصل عزا یادش میرود که من الان این مُرده چقدر باید خرج بکنم.@ همینطوری مهمان از شهرستان و جاهای دیگر بیاید چند روز یک هفته ده روز آنجا میماند خانه طرف این باید همینطور از اینها پذیرایی بکند گناهش چیست اینکه یک نفر از او مُرده در مراسم ختم میگوید نه این باید مثلاً حتماً در مراسم ختم، بابا عزاست مجلس تذکر است مجلس این هست که افراد بیایند متذکر بشوند که آقا مرگ سراغ تو هم خواهد آمد.@ تو هم دیر یا زود خواهی رفت میبینی تبدیل میشود به مراسم خوردن و غفلت اگر واعظی هم دعوت بکنند که خیلیها دعوت نمیکنند اگر واعظی هم دعوت بکنند آنقدر مشغول خوردن میوه و چیزهای دیگر هستند.@ حالا چه کسی گفته که ما باید حتماً در مراسم عزا یک پذیرایی آنچنانی بکنیم آقا یک خرما و چای هم بس است کفایت میکند یک شربت بس است اگر تابستان باشد چند جور میوه با چه تزییناتی انگار که عروسی است جشن است.@ گُل خریدن اصلاً این چه فیضی برای مُرده دارد این که ما برویم گُل بخریم دسته گُل 300 هزار تومان آدم میبیند در این مجالس رقابتهاست که مثلاً من دسته گُلم 300 هزار تومان باشد او میگوید دسته گُل من باید روی دست این بلند بشود یک دسته گُل بالاتری میبریم آنجا اصلاً صاحب عزا نمیداند با این همه گُل چکار بکند.@ این چه اسرافی است 300 هزار تومان بدهیم یک دسته گُل این احترام به مُرده است مثلاً چیزی به مُرده میرسد خیری به او میرسد؟ یا احترام مثلاً به صاحب عزاست که با 300 هزار تومان میدهیم یک دسته گُل، در عروسیها هم همینطور در عروسیها هم ما اسراف خیلی داریم مهمانیها اسراف خیلی داریم.@ یک حدیث بخوانم برایتان در این زمینه از امیرالمؤمنین(ع) میفرماید(عَلَیکُم بِالقَصدِ فِی المَطاعِم فَاِنَّهُ اَبعَدُ مِنَ السَلَف وَ اَصَحُ لِلبَدَن وَ اَعونَ عَلَی العِبادَه) (عَلَیکُم) یعنی بر شما باد التزام داشته باشید به میانهروی در غذا، خوردن و خوراندن، میفرماید این کار باعث این میشود که از اسراف دور بشوید.@ عادت نکنیم به این کلمه اسراف عادت کردنش خطرناک است اسراف یعنی جهنم و بدبختی دنیا و آخرت، خداوند وعده عذاب داده برای کسی که مسرف است میگوید زیادهروی نکنید در غذا چه در خوردن و چه در خوراندن.@ برای اهل خانه بخواهیم غذا تهیه بکنیم برای مهمانها بخواهیم تهیه بکنیم برای خودمان بخواهیم تهیه بکنیم خودمان بخواهیم بخوریم میفرماید که میانهروی بکنید بخل نورزید کم نگذارید اما ما الان هیچ روزی نیست در تلویزیون و رادیو مطرح نشود که مردم ایران درصد بالاییشان به سوء تغذیه دچار هستند.@ یعنی شما نگاه کنید بیشترین مصرف مواد غذایی دارد انجام میشود در این کشور اما باز جمعیت زیادی دچار سوء تغذیه هستند سوء تغذیه کمخوری نیست بدخوری است اینکه ما از چینش سفره و سفرهآرایی مورد نظر شرع یا مناسب برای بدن حضرت میفرماید(وَ اَصَحُ لِلبَدَن) این میانهروی شما در غذا برای بدنتان هم بهتر هست.@ میبینی سر سفره بیست رقم خوردنی هست ولی همه سرد، برنج هست مرغ هست سالاد هست کاهو هست گوجه هست خیار هست که حالا ترکیب میشود اینها ماست هست نوشابه هست ولی همه سرد غذای گرمی نیست که برای بدن مناسب باشد یا اگر ما غذای سرد میخوریم باید یک گرمی هم کنارش باشد.@ ولی ما رعایت نمیکنیم حالا بحث دیگری هست الان فرصت نداریم راجع به این صحبت بکنیم بحث چینش سفره که چه موادی کنار چه موادی باشد ما فقط خوشمان میاید سفره را تزیین بکنیم و آرایش بکنیم دوست داریم هر چه هست باشد یک چند تا چیز هم سفارش میدهیم از بیرون بیاورند سر سفره میگذاریم.@ بخصوص چه موقعی از سال؟ ماه رمضان میگوید من اول ماه رمضان 60 کیلو بودم عید فطر کشیدم 65 کیلو شدم اصلاً هدف از روزه چیست؟ هدف از روزه این هست که انسان به طبیعتش به حیوانیتش غلبه بکند تمرین بدهد این بخش حیوانی را که تو هر چه میخواهی من به تو نمیدهم.@

دهان حیوانیت را ببندید دهان انسانیت باز بشود اصلاً هدف از روزه این است که خدا گفته بخش حیوانی تعطیل آن بخشی که از من در وجود شما هست آن کودک عزیز روانتان آن نفخه الهی که از من در وجود شما هست یک ماه آزادش بگذارید که غذای مورد نیاز خودش را متناسب با خودش را بخورد.@ حیوانیت 11 ماه حاکمیت داشته و تاخته یک ماه جلویش را بگیرید یک ماه چون ماه رمضان محدودیت حیوانیت است محدودیت بخش انسانی که نیست ما در ماه مبارک رمضان مثل همه عبادات در تمام عبادات ما بخش حیوانیمان محسور میشود و محدود میشود.@ مثل در حجاب بخش حیوانی یک خانم محدود میشود جلوی زیادهخواهی حیوانی یک آقا گرفته میشود در نماز بخش حیوانی ما تحت فشار قرار میگیرد بخش انسانی ما و بخش ابدی و الهی ما که آزاد است فلسفه روزه این هست که ما تمرین بکنیم یک ماه بر بخش حیوانی غلبه داشته باشیم.@ اما ما چون با این فلسفه آشنا نیستیم یا اگر آشنا هستیم خودمان را میزنیم به نادانی شما نگاه کنید بعدازظهرها گاهی وقتها از صبح اغلب از بعدازظهر ماه رمضان در خانهها فعالیت هست که از خدا انتقام بگیریم.@ عملیات انتقام، بعد که سفره میافتد میبینی که چربتر شیرینتر مفصلتر از قبل از ماه رمضان و بعد از ماه رمضان، دیدیم دیگر سر سفره، اصلاً آدم گیج میشود چی بخورد حلیم گذاشته آش گذاشته شلهزرد گذاشته نان و پنیر و گردو و سبزی و کره و اینها که تازه اولیهایش هستند.@ شیر و نوشیدنی و دوغ اینها بعد تازه بعد از اینها غذای اصلی میاید که آن را هم باید طرف بخورد یکی از این آمریکاییها میگفت که من در آمریکا که ایمان آورده بودم یکی از مواضعش این بود که روزه بگیرد ما روزه گرفتیم و ایرانیها ما را شب دعوت کردند برای افطار اول سوپ آوردند.@ گفت سوپ آوردند خلاصه ما خوردیم یک بشقاب بعد گفتند بفرمایید باز هم بخورید، من فکر کردم جزء لوازمش یعنی باید بخورم این جزء قوانین دینی است اگر کسی روزه بگیرد باید بخورد گفت دوباره یک بشقاب دیگر خوردیم باز گفتند بفرما یک بشقاب دیگر خوردم که نزدیک بود منفجر بشوم.@ دیگر به سختی میخواستم خودم را بکشم کنار دیدم که غذا آوردند گفتند که باز هم باید بخوری حالا ما وجداناً این را پیش خودمان، ما واقعاً با همان یک سوپ آش خالی نان و پنیر و چایش نان و پنیر و سبزیش واقعاً سیر نمیشویم به عنوان افطار یا شام کفایت نمیکند ما را؟@ ما انگار یک جبر است یک واجب الهی است جبرئیل(ع) نازل شده که تو باید حتماً تا نزدیک ترکیدن بخوری اصلاً انگار واجب است شرعاً انگار که مثل حکم الهی است باید اینها را بخوری تازه اینها که جمع میشود میوه میاید زولبیا میاید خرما میاید چیزهای دیگر.@ آخر این چه انتقامی است ما داریم از خدا و ماه رمضان میگیریم این تا 12، 12 هم یک چهار ساعتی اگر بخوابیم میخوابیم سحر هم که بلند میشویم دوباره ذخیرهسازی، جایی ما دعوت داشتیم یکی از رفقا میگفت که من میخواهم افطار دعوت بکنم رفقا را کلاسی بود گفت میخواهم افطار دعوت کنم دوستانم را اما رویم نمیشود.@ گفتم برای چی؟ گفت من پدرم کارگر است نمیتوانیم یک سفره اینطوری بیندازیم گفتم یک آش است یک آش که دیگر کاری ندارد گفت اگر آن باشد که خوب است ولی خوب فکر کنم توقعشان بیشتر از این باشد گفتم نه بابا رفقا که دیگر توقعی ندارند میخورند خیلی هم خوب است.@ اتفاقاً وقتی هم ساده است خیلی هم شیرینتر است به قول حضرت سلیمان(ع) فرمود من هر دو زندگی را امتحان کردم زندگی اشرافی را و زندگی ساده را شیرینی را در سادگی دیدم.@ شما خودتان هم میدانید یک دو ساعت مانده به افطار اگر یک کسی یک نان تازه بویش بخورد به او میگوید اگر من روزه نبودم تمام این سنگک و بربری را میخوردم ولی وقتی مینشیند چون تنوع هست.@ لذتی هم نیست چون گیج میشود از کدام بخورد بعضیها ناراحتی اعصاب میگیرند استرس به آنها وارد میشود که از کدامش بخورم و چقدر بخورم یکی میگفت که من خوردم ولی خسته شدم دیگر سیر نشدم از بس خسته شدم بعضیها هم غصه میگیرد نگاه کن این همه مانده ولی من هنوز حیف که سیر شدم.@ خلاصه این دوستمان آش را درست کرد و ما هم افطار بود و رفتیم نشستیم من که میدانستم جریان چه خبر است نشستیم یک ظرفی آش خوردیم دوباره یک بشقاب دیگر هم آش ریختیم.@ خلاصه رفقا همه کشیدند کنار بعد دیدند که ما نشستیم تنها بعد گفتم آقایان افطار فقط آش است همه پریدند سر سفره مجدد دوباره آمدند و خلاصه قابلمه را تمام کردند.@ یک حدیث کوتاه میخوانم انشاء الله بحث اسراف وقتمان تمام هست میگذاریم انشاء الله ادامهاش را برای جلسه بعد از نبی اکرم(ص) هست فرمود(فِی الوضوءِ اِسرافٌ وَ فی کُلِّ شُئٍ اِسرافٌ) در وضو اسراف هست در هر چیزی میشود اسراف بشود.@ ما فعلاً هر چیزی که میگوییم مسائل معنوی هم هست مسائل معنوی اسراف هست مسائل عاطفی اسراف هست در آن مسائل مالی هم هست ما فعلاً چون بحثمان در مورد مسائل مالی هست داریم اسراف را در مورد مسائل مالی میگوییم.@ زیادهروی تجاوز از یک حدی را در هر چیزی به آن اسراف میگویند حالا در مورد مسائل مالی زیادهروی در مصرف یک شیء در خرید یک چیز که حالا داریم در این زمینه بحث میکنیم.@ برای همین هم در فقهای ما بزرگان دین برای وضو و غسل حد تعیین کردند گفتند آقا غسل وضو یک مُد 750 گرم بس است حالا در جبهه بچهها واقعاً با همین مقدار هم وضو میگرفتند من دقیق یادم هست نصف لیوان آب بچهها وضو میگرفتند راحت هم میشود با آن وضو گرفت.@ نگویید شما کچلید نصف لیوان بست است مودارها هم همین مقدار میگرفتند برای غسل فرمودند یک ساع سه لیتر آب برای غسل بس است حالا شما این را بگذارید کنار کسی که شش ساعت زیر دوش است.@ چون من مورد داشتم دارم عرض میکنم برای غسل، اسراف آب گناه کبیره کسانی که یک ساعت دو ساعت نیم ساعت غسلشان طول میکشد غسل یک آقایی که مثلاً حدوداً یک الی دو دقیقه میتواند غسل بکند یک خانم مثلاً دو سه دقیقه میتواند غسل بکند میبینی که نیم ساعت سه ربع یک ساعت مشغول غسل هستند.@ خواهش میکنم توجه بکنید ببینید ما مصرف سوخت 17 برابر بالاتر از ژاپن دو برابر بالاتر از چین مصرف مواد غذایی آنچنانی مصرف آب اینچنین مصرفهای دیگر ببینید اگر این اسراف نشود.@ در مملکت ما این را حساب بکنید این اسراف صورت نگیرد این صرفهجویی ما بکنیم و اعتدال را رعایت بکنیم این چقدر ثروت میشود برای کشور ما این را ما خوب فکر بکنیم چقدر ثروت میشود برای کشور ما اگر این اسرافها صورت نگیرد چه در زندگی فردیمان چه در مسائل اجتماعی کلان ولی این هست.@ امام امت(س) سیرهشان سیره خیلی خوب هست من انشاء الله سعی میکنم برای هفته بعد چند تا از سیرههای زیبای ایشان از موارد سیره ایشان را در مورد اسراف جلوگیری از اسراف و صرفهجویی خدمتتان عرض بکنم.@ در موقع وضو ایشان که میخواستند وضو بگیرند شیر آب را میبستند این آب را پر کرده میخواهد به صورت بریزد شیر آب را میبستند قشنگ صورتشان را میشستند مجدد باز میکردند هیچ اشکالی هم ندارد حالا شما نگاه کنید در مساجد ما شیر آب همینطور باز است.@ در حرمها چقدر شیر آب را باز میگذارند بعضی وقتها ما دیدیم که شیر را باز میگذارند و میروند میگویند ما اگر دست بزنیم وضویمان باطل میشود یا بعضیها که اصلاً وسواس هستند که آن یک مصیبت دیگری هست ولی میشود.@ خیلی خیلی مختصر واقعاً با همین مقدار آب یک وضوی کامل ساخت ببینید ما چقدر در وضو اسراف میکنیم لذا رسول خدا این را درست پیشبینی کردند گفتند بعد بعضیها تعجب میکنند میگویند آقا واقعاً یک مُد یک ساع ببینید حضرت چه میفرماید(سَیَأتی اَقوام سَیَستَقلِونَ ذلِکَ اُولئِکَ عَلی خِلافِ سُنَتی) در آینده اقوامی میایند که این را خیلی کم میدانند.@ میگویند مگر میشود آدم با 750 گرم آب وضو بگیرد با سه لیتر آب غسل بکند ببینید نگاه پیغمبر را بعد فرمود که(وَ الثابِتُ عَلی سُنَتی مَعی فی حَزیلَتِ القدس) اگر کسی روی سنت من ثابت بماند این سنتهایی که من دارم میگویم ثابت بماند همراه من در بهشت هست.@ خداوند انشاء الله ما را از این اخلاق بسیار رذیله و خطرناک یعنی اسراف دور نگه بدارد و ما را انشاء الله در دنیا و آخرت با پیامبر و آلش قرار بدهد.@ و الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین.@